'nunc' - search in All Authors, Showing 1 to 500 of 124616 hits      Show next 500

Nor id , p3, 5 found in
Nor id , p3, 14 found in
Nor id , p4, 24 found in
Nor id , p8, 4 found in
Nor id , p8, 6 found in
Nor id , p10, 30 found in
Nor id , p11, 8 found in
8Abbaudus abbas, De fractione corporis Christi, 166, 1342A (auctor fl. 1130)
Sed fortasse quis dicit tunc vere potuisse frangi corpus Domini, quia adhuc mortale erat: nunc non posse, quia iam est immortale.
9Abbaudus abbas, De fractione corporis Christi, 166, 1344D (auctor fl. 1130)
Ego cum Apostolo nunc cognosco ex parte, exspectans, ut cum in Galilaeam venero, ibi eum videam facie ad faciem.
10Abbaudus abbas, De fractione corporis Christi, 166, 1345D (auctor fl. 1130)
Aeternitas enim cui, quae futura sunt, facta sunt; cui etiam omnium rerum consummatio iam nota est, cum sibi libet, non secundum eam instabilitatem de rebus loquitur, quam nunc de naturali sua mutabilitate patiuntur: sed, secundum eum statum, quem de immutabilitate Creatoris sui in aeternum mutuabuntur.
11Abbaudus abbas, De fractione corporis Christi, 166, 1345D (auctor fl. 1130)
Bene ergo de mortuis, si tamen post resurrectionem in aeternum cum Deo victuris dicitur: Omnes vivunt ei, quia ille immortalitatis status incommutabiliter eos manet: mors vero, quae eos nunc temporaliter tenet, aliquando non esse habet.
12Abbo Floriacensis, Carmen acrostichum, 139; (auctor c.945–1004)
OTTO VALENS CAESAR NOSTRO TV CEDE COTURNO Te felix atavis quoT coelo sidera lucenT Te dominum sibi Saxo Tulit, et Roma notaviT Orbis et ipse capit, solO contentus alumnO Virtutum titulis et Vir cognosceris actV Ac domitor patriae pAcis sectator in aulA Lumen ubique micans iubar Lucendo velut soL Ergo Dei sOlita reddEntur sanCta benignE Nec deeriT virtus omNis, qua grAtia culmeN Scandit eT occultiS - - - - vEnia causiS Certe nos Omnes tibi Caesar neScius et nunC Austrasios quae terra mAnet cereAlis opimA Et foecunda secu pollEt satis ubeRe glebaE Summis cara viriS ac saevis plena coloniS A patris imperio nonAbsit ismaelithA Rexit cum solers et Regnans induperatoR Nunc Auguste tuum poNam venerabile nomeN OTTO VALENS CAESAR NOSTRO TV CEDE COTVRNO Solus enim regnans abSens, o Caesaris haereS Totus avo similis, si Te nova vita resignaT Rex fuit ille potens Romanae legis amatoR Omne decus patriae soliO prognatus avitO Tempora pacis erant, Tali dum iure vigereT Vir tantus quem sic dVxi describere versV Cur ergo nAtale tuum, Cur contrAhis et nunC Exulis in Bellis defErs pia deBita pompaE Dum vates Bonus opto Dari miraBilis istuD Expandes Opus, ipse mEum tractAbilis indE Caesar ut invictis sCuto minutuS et ex hoC Omnibus utilior, mirO datus ante triumphO Terribilis clemens tuTo diademate risiT Vultus avi patrisque tVi praeclarus amictV Rursus uterque fuit diRo sub tempore VictoR Nunc unum vivens digNum cum patre vocameN OTTO VALENS CAESAR NOSTRO TU CEDE COTURNO
13Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0420C (auctor c.945–1004)
Testis etiam dominus meus Rodbertus, Francorum rex inclytus, vocatur, utique spiritualis in Christo filius, qui vobis parere decrevit, ac si beato Petro apostolorum principi, cuius vices in terris nunc geritis.
14Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0421A (auctor c.945–1004)
Quod quam frivolum sit et omnino vacuum, vicinum nobis Sancti Petri monasterium, quod dicitur Ferrarias, indicat, priscis temporibus regia munificentia magnificentissimum Romanae Ecclesiae membrum, nunc vero suorum vassallorum beneficio ita corrosum, ut vix aliquid remanserit ad stipendia paucorum fratrum.
15Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0421B (auctor c.945–1004)
Est quidam Qauz, nepos Wal comitis de castro Nantonis, qui devastat possessiones nostri monasterii; de quo precor ut cum ipso Wal, qui nunc Romae est, loquamini, minando contra eius nepotem virgam excommunicationis nisi resipuerit, si inveni gratiam in oculis vestris: nam, liberalitatis vestrae memor, ut servus Domino gratias refero, qui inter missarum solemnia, vestro munere plane usus, vestri nullo modo oblivisci valeo in meis orationibus.
16Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0425D (auctor c.945–1004)
Quam quaestionem expediendo ei ad plenum satisfacere nequivi, partim ob difficultatem sui, partim quia nec locus nec tempus sufficiebat negotio huiusmodi; nunc vero, occasionem nactus, explicabo quomodo se habeat congeries numerorum in praedictis canonibus, exposita prius ratione qua in singulis Evangeliorum libris sunt tripliciter praefixi numeri, quorum alii capitula, alii aeras, alii subnotationes designant, communes scilicet et proprias, et capitula quidem nec non aerae ex minio hoc videntur differre, quod capitula exprimuntur maiore charactere, aerae vero nusquam denarium excedunt, nec infra denarium ex ordine se sequuntur, nisi contingat.
17Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0427A (auctor c.945–1004)
His ita praemissis, sobrius lector intelligit quia Ioannes nunc hic nunc illic tetigit quod Matthaeus et alii collegerunt in ordine unius suae subnotationis: quapropter in eiusdem Ioannis Evangelio post primam subnotationem quater est facta similium numerorum repetitio; siquidem de viro venturo et de baptismo Ioannis, ubi ille alterum retulit, alterum reticuit; et rursus alibi utrumque simul dixit; ad ultimum de praedicto viro venturo repetiit, quem Christum vocavit.
18Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0434C (auctor c.945–1004)
In periurio igitur, hoc est in iuramento mendaci considerandum est vitium mendacii, et in vanum assumptum nomen Domini, quoniam illud solum ad mortem sufficit, iuxta quod scriptum est: Os quod mentitur, occidit animam (Sap., I, 11); cui dum aliud malum supervenit, gravius peccatum gignit: quod nunc metu mortis committitur pro tuenda corporis salute, nunc spe lucri pro adipiscendis rebus terrenis; et hoc periurium vocari placuit.
19Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0437B (auctor c.945–1004)
Verum eorum innocentia ab huiusmodi peste quam sit extranea, testatur Fredericus ignobilis scriba, qui nunc Hierosolymis exsulat pro suorum mendaciorum fabrateria, pro excogitatorum de suis fratribus vitiorum inaudita historia.
20Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0437B (auctor c.945–1004)
Prosequendi quippe sunt a Christianis Saterrici quos persecuti sunt pagani, quorum nunc multitudo excrevit; quam de sub coelo exterminet clementia divinae pietatis!
21Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0437B (auctor c.945–1004)
Denique Acephalorum haeresis, quae nunc exorta est, cum Saterris damnanda est: quoniam sine capite regnant, sine patre spiritali, contra ius fasque naturae suos fratres dilaniant, et mordentes pacem praedicant, cum nullum genus animalium saeviat nisi in dispar feris.
22Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0438A (auctor c.945–1004)
Tandem ad te, mi quondam familiaris Letalde, nunc sermo dirigitur, cuius alias singularem scientiam mea parvitas amplectitur et summis laudibus extollere nititur.
23Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0439D (auctor c.945–1004)
Locus in quo habitamus dicitur Miciacus, quem sanctissimi viri, scilicet beatus Euspicius et nepos eius venerabilis Maximinus regio munere Clodovei primi Christiani Francorum regis fundaverunt, et alii quamplurimi deinde proprio beneficio construxerunt; et idem praefatus locus in tantum floruit olim in spirituali et temporali bono, ut CXL monachi ibidem congregati Deo assidue famularentur; in tantum postmodum dissipatus pervasione malorum, ut nullus [ibi] vivere potuerit monachus; gratia autem Christi iuvante, paulatim nunc, quasi quidam redivivus aeger a longa aegritudine convalescens, ita idem locus a vilitate suae deiectionis resurgere aggreditur per eleemosynas bonorum virorum ac mulierum, ex quibus haec bona mulier est domna Regina nomine, quae multa praedicto loco pro salute sua, et pro remedio animarum videlicet sui mariti et filiorum suorum iam defunctorum, Deo et sanctis ibidem venerans obtulit.
24Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0440D (auctor c.945–1004)
Nec mireris, frater charissime, quod haec haeresis nostro moderno tempore crevit, quo iustitia excessit terris: quandoquidem nunc et novitates verborum placent, quas Apostolus prohibet (I Tim. VI, 20), et in templo Dei fit saeculare quod sanctum est.
25Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0443B (auctor c.945–1004)
IV, 1), ait: « Pervenit ad me quod in ecclesiis fraternitatis tuae aliqua loca dudum monasteriis consecrata, nunc habitacula clericorum aut etiam laicorum facta sunt, dumque hi, qui sunt in ecclesiis, fingunt se religiose vivere, monasteriis praeponi appetunt, et per eorum vitam monasteria destruuntur.
26Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0448A (auctor c.945–1004)
Et ideo, quoniam Stephanus abbas monasterii Sancti Marci quod constitutum iuxta muros Spolitanae civitatis esse dignoscitur, questus nobis est Massam Veneris in provincia Campaniae sitam territorio Minturnensi, quam ei beatae memoriae decessoris nostri Benedicti redditam praeceptione cognovimus, ab ecclesia nostra nunc indebite retineri; idcirco hac tibi auctoritate praecipimus ut, si manifeste ab ecclesiae nostrae hominibus detinetur, in iure eam praedicti monasterii sine aliqua mora vel altercatione restituas.
27Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0459A (auctor c.945–1004)
Ambulavimus in concupiscentiis carnis facientes voluntatem eius et cogitationum; et fuimus filii irae sicut et caeteri; nunc autem cum resuscitavit et consedere nos fecit in coelestibus in Christo Iesu (Ephes. II, 3, 5, 6), ut deponamus secundum priorem conversationem veterem hominem, qui corrumpitur iuxta desideria carnis (Ibid., IV, 22).
28Abbo Floriacensis, Epistolae, 139, 0460D (auctor c.945–1004)
Nunc igitur, sicut locuti sumus ad invicem, et haec epistola vestris aspectibus se praesentat, per hos sancti Patris Benedicti monachos audire placeat, et audita perficere, velut promisistis, cum summa fide et devotione.
29Abbo Floriacensis, Excerptum de vitis Romanorum pontificum, 139, 0549C (auctor c.945–1004)
Cui respondit: Ego quidem peccator ad Iustinianum Imperatorem Christianissimum venire desideravi, nunc autem Diocletianum inveni.
30Abbo Floriacensis, Quaestiones grammaticales, 139, 0523B (auctor c.945–1004)
Nunc quia ita contigit per obedientiam, quae melior est victimis, non solum fratrum cum quibus moror imperiis deservire gestio, verum etiam quibusque huius insulae iuxta modulum meae parvitatis desidero prodesse, quoniam non sine divino constat moderamine gestum quod, sedatis fluctibus marinae tempestatis, ad id deveni exsilii cum mira tranquillitate tam vasti aequoris; ubi dum quibusdam studiorum occupationibus detineor, levior sit calamitatis miseria quam tolero, quandoquidem benevolentia eorum cum quibus habito ad id me compellit ut non solum pro posse velim fraternis necessitatibus succurrere, sed etiam ultra vires velle.
31Abbo Floriacensis, Quaestiones grammaticales, 139, 0528A (auctor c.945–1004)
Cum vero c litteram sequuntur in eadem syllaba e vel i, trifariam solet pronuntiari, et nunc quidem ut fere videatur sonare g, maxime s praecedente, ut suscipio, suscepi, suscepit; nunc autem cum quodam sibilo, ac si s illi haereat, ut cuius, coepit: quod magis solet fieri ubi t profertur sono z in principio syllabae, ut laetitia, iustitia.
32Abbo Floriacensis, Quaestiones grammaticales, 139, 0530A (auctor c.945–1004)
Quia de verbis requisistis, quae sunt fulgeo, mulceo, ferveo, strideo, oleo, tueor, coniveo, sedeo, pendeo, cieo, frendeo, degeo, excelleo, tergeo, cum apud poetas secundae et tertiae coniugationis legantur, quam earum coniugationum in prosa magis tenere conveniat; vos scire volo quia VIII, prius proposita coniugationis secundae regulam servant in praesenti, reliqua deinde coniugationis tertiae, exceptis cieo et pendeo, quorum primum, vel simplex vel compositum, nuñc est coniugationis secundae, nunc quartae, quod ostendunt passivi praeterita, quorum penultima est correpta vel producta.
33Abbo Floriacensis, Vita S. Eadmundi, 139, 0507D (auctor c.945–1004)
Siquidem tu, cui nix capitis credi compellit, quando referebas de ea, quae nunc est, incorruptione regis, quidam diligentius requisivit utrum haec ita esse possent.
34Abbo Floriacensis, Vita S. Eadmundi, 139, 0512C (auctor c.945–1004)
Semper delatoriae accusationis calumniam evitavi, nunqnam relictae militiae probra sustinui, eo quod honestum mihi esset pro patria mori: et nunc ero mei voluntarius proditor, cui pro amissione charorum, ipsa lux est fastidio!
35Abbo Floriacensis, Vita S. Eadmundi, 139, 0513A (auctor c.945–1004)
Nunc simulata benevolentia praetendit callidus suae machinationis muscipulam, qua servum Christi irretire deliberat, maxime cum promittit, quod nobis largitas superna concessit.
36Abbo Floriacensis, Vita S. Eadmundi, 139, 0513A (auctor c.945–1004)
Pro his ergo nunc incipiam servire duobus dominis qui me sub Christo solo vivere, sub Christo solo regnare, praesentibus palatinis devoverim.
37Abbo Floriacensis Hugo Francorum Robertus F, Canones, 139, 0503A (auctor 1000)
Nunc igitur, quoniam illa quae contra eum dicta sunt, non sub illa quae decuit districtione quaesita sunt; et gesta quae exinde apud fraternitatem vestram confecta sunt, neque ad condemnationem, neque ad absolutionem eius probantur posse sufficere: non levis res agitur, ut incaute vel in transcursu debeat definiri.
38Abbo Sangermanensis, De bello Parisiaco, 132, 0728C (auctor fl. 923)
Non tibi nunc cererem vel apros bacchumque litavi?
39Abbo Sangermanensis, De bello Parisiaco, 132, 0741B (auctor fl. 923)
Sigemfredus ovans, ridens morientibus inquit: Nunc vallate viri pinnas, urbem capitote, Mensurate metris aedes, quas hic habitetis!
40Abbo Sangermanensis, De bello Parisiaco, 132, 0742D (auctor fl. 923)
Confortare, nihil formidabis, quoniam nunc Faucibus haud sceleratorum grassabitur haec urbs!
41Abbo Sangermanensis, De bello Parisiaco, 132, 0745B (auctor fl. 923)
Voce rogant lacrimosa omnes: Germane beate, Auxiliare tuis, alioquin nunc moriemur!
42Abbo Sangermanensis, De bello Parisiaco, 132, 0745B (auctor fl. 923)
O pie nunc succurre citus, succurre, perimus!
43Abbo Sangermanensis, Sermones, 132, 0768D (auctor fl. 923)
De istis omnibus peccatis supradictis debetis Deum deprecari ut donet vos facere talem poenitentiam et talem emendationem, quae Deo placeat et vobis proficiat ad vitam aeternam, ipso adiuvante qui nunc vivit et regnat in saecula saeculorum.
44Abbo Sangermanensis, Sermones, 132, 0769A (auctor fl. 923)
Vobis quoque, fratres, quos nunc mater Ecclesia non recipit, quia non est adhuc tempus completae poenitentiae vestrae: Vobis, inquam, convenit exhortatio atque consolatio, scilicet ut non contristemini de hoc, quod non modo vos recipit mater Ecclesia.
45Abbo Sangermanensis, Sermones, 132, 0770B (auctor fl. 923)
Illa scilicet vobis convenit commonitio, ut omni tempore recordemini quales eratis ante confessionem et poenitentiam, et indulgentiam, quae nunc consecuti estis, vobis Deo inspirante: ipse enim Deus dixit: « Sine me nihil potestis facere (Ioan. XV, 5) . » Igitur ante confessionem et poenitentiam peccatorum vestrorum eratis filii diaboli, et servi peccati, quia « Qui facit peccatum, servus est peccati (Ioan. VIII, 34) . » Nunc vero quia fugistis diabolum, et venistis ad pium Christum per poenitentiam, liberati estis a peccato, et servi facti estis Deo.
46Abbo Sangermanensis, Sermones, 132, 0774A (auctor fl. 923)
quotidie dissipant illi qui nunc sunt principes mundi; reges videlicet, comites, vicecomites, consules, proconsules, eorumque vicarii, vassi dominici, horum satellites, omnesque mali iudices.
47Abedoc Ethelwolfus, Canones Hibernenses, 96, 1317A
HUC USQUE GILDAS. INCIPIT NUNC SYNODUS AQUILONALIS BRITANNIAE.
48Abedoc Ethelwolfus, Canones Hibernenses, 96, 1318D
Ebibatus autem IIII. Nunc autem presbyteri ruentis poenitentia est, diaconique et subdiaconi, virginisque, et cuiuslibet hominis, hominem ad mortem tradentis, et cum pecodibus, vel cum sua sorore, vel cum mariti uxore fornicantis, et venenis hominem occidere volentis, triennium.
49Abedoc Ethelwolfus, Canones Hibernenses, 96, 1314C
Hibernenses dicunt: Sed Deo tuo gratulare nunc, quia tuae datae sunt tibi quatuor petitiones quas petisti.
50Abedoc Ethelwolfus, Capitula selecta, 96, 1283C
CAP. IX. - De modis quibus nunc Ecclesia immolat.
51Abedoc Ethelwolfus, Capitula selecta, 96, 1283C
Synodus: Nunc Ecclesia multis modis offert Domino: primo pro seipsa, secundo pro commemoratione Iesu Christi qui dixit: Hoc facite in meam commemorationem (I Cor. XI, 24) ; tertio pro animabus defunctorum.
52Absalon Lundensis, Testamentum, 209, 0757 (auctor 1178-1201)
Quod tuum est, ad te merito, domine perillustris, redire debet: tuum sane fecisti, dum suasu tuo nunc edendum hoc qualecunque persuasisti; tuum quinetiam, quod sumptibus tuis et liberalitate summa haec prodire volueris.
53Absalon Lundensis, Testamentum, 209, 0757 (auctor 1178-1201)
Hinc est, quod nihil abs te exspectari possit, quam quod RANTZOVII veteres, tui maiores, summis anhelarunt votis et strenue praestiterunt, quorum gloriam vel nunc meritis aequasti felicissime, vel superabis aliquando felicius.
54Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0026A (auctor fl. 1150)
Imo si iustus es, in principio accusator es tui (Prov. XVIII) , sicut quondam Iob ille iustus, cum Deum oculo contemplationis respiceret, sua infirma intuens et accusans exclamavit dicens: Auditu auris audivi te, nunc autem oculus meus vidit te, idcirco me reprehendo (Iob XLII) . Quasi diceret, primo audivi te per tuae voluntatis cognitionem, nunc autem oculus meus videt te per mentis contemplationem: et quia video te, idcirco ipse me reprehendo.
55Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0028B (auctor fl. 1150)
O felix illa anima quae de tanta plenitudine gustavit ad modicum, et in die adventus Christi arram suae visitationis accepit, ne cum populo illo perfido audire mereatur: Cognovit hirundo nidum suum, et ciconia tempus adventus sui, Israel autem me non cognovit (Ier. VIII) . O munda conscientia quae ad praesentiam regis sui adeo est mundata et ornata, ut secura videat eum in illa sublimitate gloriae, cum tremebunt angeli in conspectu eius, et virtutes coelorum movebuntur (Luc. XXI) . Ipsum enim germen quod nunc in magnificentia, in futuro apparebit in gloria.
56Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0045B (auctor fl. 1150)
Nunc ergo diligenter audi sermonem istum et eum in corde tuo quasi in libro scribe: quia non in vanitate multiloquii, non in verborum sublimitate, sed in via humilitatis et infirmitatis conscientia, et paupertatis exemplo docet te viam salutis.
57Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0058A (auctor fl. 1150)
Nunc saltem inveniatur aliquis amator infirmitatis, quam Christus pro nobis voluit suscipere, qui pro nomine eius dolores et angustias libenter sustineat, famem et sitim, labores et pericula, qui contumeliis affectus maledictioni non respondeat, et quibuslibet iniuriis sentum patientiae opponat, quia in his omnibus strenuitas apparet servi dominum suum qui haec omnia fecit fideliter imitantis.
58Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0058C (auctor fl. 1150)
Respiciamus nunc ad radicem arboris, qua viridi et incolumi existente stipes ipsius robustus, rami extensi, densa folia apparent: sed et flores et fructus idonei ex ipsa proveniunt tempore opportuno.
59Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0112D (auctor fl. 1150)
Nunc enim dormiens silerem, et somno meo quiescerem cum regibus et consulibus terrae: aut quasi abortivum absconditum non subsisterem, aut qui concepti non viderunt lucem (Iob III) . Sed quid dicam?
60Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0135C (auctor fl. 1150)
Nunc ergo, o anima Christiana quae charactere Christi insignita es, reside sub umbra ista, converte gaudium tuum in luctum, et plange Dominum tuum: vel si non vis eum plangere, plange saltem mortuum tuum.
61Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0138A (auctor fl. 1150)
Primam causam, hoc est, communem omnium miseriam, propheta David commemorat dicens: Propter miseriam inopum, et gemitum pauperum nunc exurgam, et manifestabor, dicit Dominus (Psal. XI) . Ponam causam humani generis in salutari, hoc est, in Christo, et non tepide, imo fiducialiter agam in eo, quod in hora passionis factum est.
62Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0138D (auctor fl. 1150)
corruisti in terram qui vulnerabas gentes (Isa. XIV) . Nunc ergo o anima Christiana, quae vexillum tenes huius victoriae, sic portes crucem Domini, ut etiam crucifixum imiteris: quia vera crucis baiulatio, crucifixi imitatio est.
63Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0195D (auctor fl. 1150)
Plura sunt exempla talium, sed nunc tibi loquor, homo, qui vovisti votum Deo Iacob: dum contumeliis afficeris, dum vilibus pannis te indutum aspicis, dum pallet vigiliis vultus, dum ieiuniis corpus atteritur, placet ne convivium hoc ad quod Christus te invitavit?
64Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0143B (auctor fl. 1150)
Verum hodie rationabili quadam discordia tempus flendi et tempus ridendi pariter conveniunt, dum facies Ecclesiae modo dilatatur gaudio, nunc contrahitur dolore, ipso autore temporum per ea quae circa ipsum gesta sunt, huius varietatis causam nobis exhibente.
65Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0185C (auctor fl. 1150)
Ubi est, inquit Helisaeus, spiritus Heliae etiam nunc (IV Reg. II) . Sunt enim multi qui molestias sibi illatas, labores, incommoda multa sustinent, sed quoniam spiritum Heliae non habent, et spiritu Christi non reguntur, ipsis laboribus suis nil proficiunt: et aquis manentibus indivisis sceleribus suis indurati, in praecipitium feruntur.
66Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0188C (auctor fl. 1150)
Ut autem de primis nuptiis primo loquar, quae sunt desponsationis, iam nunc, o anima misera, quae sola ad has nuptias vocata es, iam, inquam, ingredere secretum cordis tui, et considera qualis fuisti antequam ad nuptias istas vocata esses, quando in rota huius mundi movebaris sine stabilitate, laborabas sine requie, currebas sine perventione, vivebas sine ordine, usque adeo criminum tuorum squalore confecta, ut nec etiam ulla imago Dei tui in te reluceret.
67Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0189D (auctor fl. 1150)
Iam nunc ad secundas transitur nuptias, scilicet propagationis, in quibus nihil amarum, nihil iniocundum, nihil inhonestum reperitur: quippe sponsa in secretarium Sponsi sui admissa, illum cogitat, illum amat, et castis eius inhaeret amplexibus dicens: Dilectus meus mihi, et ego illi (Cant. II) . Iam longe sit antiqua peccatorum delectatio, cessat amor mundi, non trahit illam affectus sanguinis, vel quicquid desiderari potest super terram: quia in illo omnia se possidere aestimat, quem in omnibus et super omnia praeelegit.
68Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0204B (auctor fl. 1150)
Oporteret enim, ipso docente Spiritu, a viro spiritali hoc fieri, qui gustasset quam suavis est Dominus, qualem insinuat Apostolus dicens: Ipse spiritus testimonium perhibet conscientiae nostrae quoniam in ipso manemus (Rom. VIII) . Utinam ergo obmutuissem et non aperuissem os meum, praesertim cum non sit speciosa laus Dei in ore peccatoris, ipso Spiritu sancto dicente peccatori: Quare tu enarras iustitiam meam, et assumis testamentum meum per os tuum? (Psal. XLIX.) Quia tamen annus Iubilaeus nunc est, id est, remissionis, spero et ego, secundum praeceptum Dei, liber reverti ad Dominum meum, suae innitens promissioni quae dicit: Gratis venundati estis, gratis redimemini (Isa. LII) . Vere annus remissionis iste, et tempus gratiae, quando ager huius mundi diu infructuosus Spiritum sanctum cultorem suscipit, et violento possessore exterminato in libertatem spiritus corda fidelium ad Dominum suum revertuntur.
69Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0222B (auctor fl. 1150)
Tibi ergo loquar nunc, o anima mea misera, quae in domo orationis, imo inter orandum, tot turpia, tot curiosa, tot vana cogitasti, quid respondebis Deo tuo cum tecum ponet rationem, quod opus suum feceris fraudulenter?
70Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0239B (auctor fl. 1150)
Alii destruentur quantum ad usum, quem nunc habent, non quantum ad habitum, ut gustus et odoratus.
71Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0248C (auctor fl. 1150)
Habes nunc in aurora nostra terminum soporis, vide nunc principium operis.
72Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0258A (auctor fl. 1150)
Sed iam via haec aerumnosa videndi Deum per amaritudines vitae huius in solitudinem redacta est, quia nunc fugiunt homines a facie Domini, ut amara effugiant, ne inveniant tribulationes, ut delectationes et huius vitae dulcia consequantur, parumque reputant videre bona Domini in terra viventium, dum consolationibus vitae huius perfruantur.
73Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0259C (auctor fl. 1150)
Nunc ergo age tu qui in tantis beatae Virginis respiras beneficiis, ad ipsam vota tua et desideria converte, et dulce sit tibi sub umbra illius arboris quiescere, quia hactenus longo itinere pravae conversationis laborasti.
74Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0265B (auctor fl. 1150)
Nunc ergo sapienter philosophare et circunspectus esto, utrum potius eligas, an filius mortis, an filius vitae esse et nominari?
75Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0275C (auctor fl. 1150)
Quoniam impediente superbia ad Christum respicere non potest, ut in ipso videat quam humilis, quam patiens, quam suavis, quam bonus est Dominus: ut sic ad suas infirmitates respiciens, deploret humiliter quod sibi intellexerit deesse, sicut beatus Iob fecisse legitur cum diceret: Auditu auris audivi te, nunc autem oculus meus videt te, idcirco ipse me reprehendo, et ago poenitentiam (Iob XLII) . Superbia igitur quoniam ad Deum non respicit, ut in lumine eius tenebras suas agnoscat, ideo inter omnia peccata difficilius ad poenitentiam inclinatur.
76Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0282D (auctor fl. 1150)
Omnia ergo bona animae in se nunc diversa in Deo tunc erunt unita, ut cognitio diligat et charitas cognoscat, et uno affectu in Deo finiantur omnia, quae unum finem Christum sibi constituerunt.
77Absalon Sprinckirsbacensis, Sermones, 211, 0282D (auctor fl. 1150)
Hoc est quod mundi philosophus animam constare dixit ex dividua et individua substantia, ex eadem et diversa natura, quia et nunc divisos affectus habet, ad diversa se applicans: sed indivisae sive eiusdem naturae erit, dum cognitione et amore in Deum tota intendens, uno virtutum affectu in illo erit unita.
78Achardus S Victoris, Epistolae Achardi, 196, 1382C (auctor fl.1125)
Porro vestram flagitamus celsitudinem, et precibus obsecramus instantissimis, ne vester ille tepescat affectus, quem, vivente piae memoriae patre et praedecessore meo Gilduino abbate, vestra erga nos habuit pietas, ne contrahatur aliquatenus illa pristina vestrae charitatis latitudo; sed quo magis nunc indigemus, eo magis amplietur in dies.
79Adalbero Laudunensis, Carmen ad Rotbertum regem Francorum, 141, 0775 (auctor 947-1030)
Miles nunc, monachus diverso more manebo (34).
80Adalbero Laudunensis, Carmen ad Rotbertum regem Francorum, 141, 0777 (auctor 947-1030)
miser insipiens quod me nunc poenitet urget.
81Adalbero Laudunensis, Carmen ad Rotbertum regem Francorum, 141, 0781 (auctor 947-1030)
Nunc orant alii, pugnant, aliique laborant: Quae tria sunt simul, et scissuram non patiuntur.
82Adalbero Laudunensis, Carmen ad Rotbertum regem Francorum, 141, 0783 (auctor 947-1030)
Nunc pro lege Dei certando per omnia Patri Iure salutifero sapientes et moderati (114).
83Adalbero Laudunensis, Carmen ad Rotbertum regem Francorum, 141, 0783 (auctor 947-1030)
Nunc demonstras, tum deliberat ordo potentum, Discutiens affirmate cum religiosis Iudiciis, a quo possint res inficiari.
84Adalbero Laudunensis, Carmen ad Rotbertum regem Francorum, 141, 0785 (auctor 947-1030)
Novimus imperium iam regibus esse fugatum (125) R. Gratia nunc Summo, per quem regnare peropto (126).
85Adalbero Remensis, Epistolae, 137, 0506D (auctor 969-988)
Hactenus stultitiam vestram patienter tulimus, nunc quia synodalia decreta parvipenditis, vocati contemnitis, humana divinis praefertis, ad conventum nostrorum fratrum apud Gualdonis cortem habendum in Kal.
86Adalbero Remensis, Epistolae, 137, 0507C (auctor 969-988)
Quem si ut tyrannum timui, sed nunc plenum fidei et sapientiae miramur.
87Adalbero Remensis, Epistolae, 137, 0508D (auctor 969-988)
Sed eius dilectionis nunc quis fructus exterior?
88Adalbero Remensis, Epistolae, 137, 0511C (auctor 969-988)
Nunc tandem ne bene meritis appareamus ingrati, clementiae vestrae ut possumus remittimus, hoc unum a solita benevolentia vestra expetentes, ut experiatur vestram affabilitatem ob nostram commendationem, et, si pace vestra fieri potest, ne careat studiis quibus impensius operam dare disposuit.
89Adalbero Remensis, Epistolae, 137, 0512A (auctor 969-988)
Et si hactenus vos ob merita vestri viri excellentissimi Augusti semperque memorandi, ut dominam colui, specialia tamen nunc beneficia vestra vestrique filii, et praeteritam continent dilectionem, et fidem nostram ad vos ac vestros plurimam augent.
90Adalbero Remensis, Epistolae, 137, 0513D (auctor 969-988)
Num castra in eisdem ad eorum votum exstruere patiemini, qui nunc furtivas delectorum militum contrahunt copias, ut in vos si apud Caprimontem estis impetum faciant?
91Adalbero Remensis, Epistolae, 137, 0515D (auctor 969-988)
Et quia nunc ad vos secundum imperium vestrum non venimus, militum vestrorum hac illacque discurrentium terror effecit.
92Adalbero Remensis, Epistolae, 137, 0516C (auctor 969-988)
Nunc itaque Deus totis pulsandus medullis, ut vobis Patrem ac nobis idoneum restituat fratrem.
93Adalbero Remensis, Epistolae, 137, 0516C (auctor 969-988)
Non temere esse credendum rumoribus cum saepe sitis experti, nunc experimini.
94Adalbero Remensis, Introductio monachorum in monasterium Mosomense, 137, 0518D (auctor 969-988)
Nunc quae postea circa praefatam ecclesiam Adalberonis episcopi devotio exstiterit, quia per hunc sanctum suum Arnulfum mentem ipsius, ut supra retulimus, visibili miraculorum illuminatione Dominus admonuit, ad posteros mittere memorandum, non indignum iudicavimus, ut divinis beneficiis ingrati esse timeant, et intelligentes quanta per hunc suae salutis providum pastorem adepti sunt bona, rependendi vicem animae ipsius in bono se semper obnoxios esse cognoscant.
95Adalbero Remensis, Introductio monachorum in monasterium Mosomense, 137, 0526A (auctor 969-988)
Bervelliacum vero ad tria millia hinc positam, ad faciendam saginam in pastione porcorum vestrorum, cum omnibus appendiciis, ut [al., ubi] de manibus illis quae nunc in beneficio tenent aut precario, aut concambio, aut cuiuscunque ingenii effectu eripere quivero, usibus vestris (tantum peccatorum meorum maculas assiduis precibus extergite) libens acquirere instabo. Hanc villam tunc Richardus, comes Metensis, ex antiquo in beneficio de episcopio tanquam iure proprio possidebat, quam bonus ille praesul sicut promisit multo sibi annisu attrahens antequam vita decederet, huic Mosomensi ecclesiae iure proprio in reliquo possidendam legaliter contradidit.
96Adalbertus abbas Heidenheimensis, Relatio, p1, 25, 77; 2 (opus 1158-1170)
Eodem namque tempore, quo beatus Willibaldus corpus germani sui de loco, in quo humatum erat, in criptam, in qua nunc clausum tenetur, transtulerat, venit quedam mulier paralitica et in toto corpore debilitata et suffragia pretiosi confessoris inplorans omnibus, qui aderant, cernentibus ex integro ilico sanitati restituta est - ita, ut nullum vestigium infirmitatis in illa remaneret et omnes in laudem et gloriam illius, qui mirabilis in sanctis suis predicatur, unisona voce clamaverunt.
97Adalbertus abbas Heidenheimensis, Relatio, p1, 34, 105; 2 (opus 1158-1170)
Nunc quomodo aut per quos monasticus ordo in predicta cella reformatus sit, sicut vidimus et audivimus, veraciter in eo, qui veritas est, referimus.
98Adalbertus abbas Heidenheimensis, Relatio, p1, 44, 127; 2 (opus 1158-1170)
Nunc autem, quod sine gravi merore non dicimus, quoniam eo his temporalibus rebus adempto et ad eternitatem domino auctore vocato nondum fuerant regulares fratres iuxta propositum eius adducti, Mogontinus archiepiscopus et Eistetensis episcopus clericos seculares ausu temerario reduxerunt.
99Adalbertus abbas Heidenheimensis, Relatio, p1, 51, 144; 3 (opus 1158-1170)
Sine cessatione nunc manifeste, nunc occulte novos dolores super dolorem vulnerum eorum apposuerunt et, ut manifestius exprimamus, una nocte congregata multitudine et armata manu quadraginta modios frumenti, qui tunc temporis magno pretio conparati erant, et carnes triginta porcorum cum vestibus fratrum, quas ibi repererunt, violenter abstulerunt et novem carradas vini et cervisie nullum respectum sancti Wunebaldi habentes in terram effuderunt.
100Adalbertus abbas Heidenheimensis, Relatio, p1, 58, 156; 2 (opus 1158-1170)
Domino autem abbate secus agente circa negotia sibi iniuncta a Cisterciensium capitulo ego vestram iussionem reveritus et ab ipso abbate Eberatensi aliisque bonis et religiosis in id ipsum commonitus die et loco Heidinheim clericis prefixo in presentia eius, qui nunc est, domini Burchardi videlicet Eistetensis episcopi ipsos inde removi et hunc latorem presentium ab episcopo Eistetensi simulque clero ipsius expetitum de monasterio quodam locuplete episcopatus nostri translatum religiosorum plurimorum consilio, qui presentes aderant, in abbatem loco iam sepe prenominato concessi - eo, quod ipse pro loco et pro tempore in hoc loco maxime videretur idoneus secundum gratiam sibi concessam a domino in omni ordine prius canonico, deinde monastico. Sic ergo in caminum paupertatis proiectum et positum in signum, cui oportet, ut a multis contradicatur, iterum atque iterum vestre pietati commendo suppliciter deprecans, ut et fratrem et locum sanctissimum, in quo vere conplacitum est deo habitare in eo, paternitatis vestre privilegiis communire dignemini, quatinus et deus honoretur et nominis vestri memoria in sempiternum ibi non deleatur.
101Adalbertus abbas Heidenheimensis, Relatio, p1, 65, 166; 4 (opus 1158-1170)
Obeunte vero te nunc eiusdem loci abbate vel tuorum quolibet sucessorum, nullus ibi qualibet surreptionis astutia seu violentia preponatur, nisi quem fratres communi consensu sanioris secundum deum et beati Benedicti regulam providerint eligendum.
102Adalbertus abbas Heidenheimensis, Relatio, p1, 84, 201; 4 (opus 1158-1170)
Huius studium et affectum circa monachos cum Heidinheimenses perspexissent, ultra modum exosum eum habuerunt et nunc manifeste, nunc oculte modo per se, modo per suos multas molestias et dampna ei intulerunt.
103Adalbertus abbas Heidenheimensis, Relatio, p1, 98, 231; 3 (opus 1158-1170)
Verumtamen sicut insuperabilis miles Christi et sicut in agricultura Christi constans et studiosus operarius a commisso sibi negotio episcopus non destitit, sed nunc blanditiis, nunc terroribus Heidenheimensium canonicorum animos ad consentiendum sibi tandem inclinavit.
104Adalbertus abbas Heidenheimensis, Relatio, text ilsungs, 6; 2 (opus 1158-1170)
Qui omnes, dubium an divina inspiratione instigati an voluntaria animi commotione compulsi, ad maiorem forsitan animarum suarum perniciem, velut nunc apparet, ad vastiorem eiusdem loci desolationem unanimiter consilium inierunt, ut locum illum iam diu desolatum antique religioni redderent sueque procurationis dispensationem clementie domini sui Gebehardi episcopi committerent veniamque ab eo excessuum, quos illi exercuerant, promererentur.
105Adalbertus Pragensis, Homilia in natale S. Alexi confessoris, 137, 0898B (auctor 956-996)
Quod enim pro Christo dimisit, hoc centuplum accepit; quia nimirum centuplo maius ei fuit meritum castitatis inter continentes propter fructum spiritus, quam inter lascivientes quondam propter desiderium carnis: filios etiam quos carnaliter tunc habere despexit, nunc centuplum accipere meruit spiritales.
106Adalbertus Samaritanus, Praecepta dictaminum, 4, 2; 9 (auctor -c.1150)
Que vero a pari ad parem epistola scribitur, mediocris idcirco dicitur, quia inter sublimem et exilem media nec ascendit ad superiorem nec descendit ad inferiorem, sed servans parilitatem duo in se continet accidentia: blanditiem et petitionem; atque hoc hactenus, nunc de salutationibus succincte tractemus.
107Adalbertus Samaritanus, Praecepta dictaminum, 4, 3; 48 (auctor -c.1150)
31. Domno multiplici nobilitate predito cunctique dogmatis peritia inbuto A. fidelissimus totis animi viribus Et de salutationibus ista sufficiunt, nunc ad modos accedamus, sed a sublimi incipiamus.
108Adalbertus Samaritanus, Praecepta dictaminum, 4, 3; 54 (auctor -c.1150)
Nunc vero de unoquoque modo singulas epistolas subiciamus, sed primum a sublimi incipiamus.
109Adalbertus Samaritanus, Praecepta dictaminum, 4, 5; 11 (auctor -c.1150)
Nunc ad epistolam revertamur.
110Adalbertus Samaritanus, Praecepta dictaminum, 4, 6; 2 (auctor -c.1150)
De singulis igitur modis, fili dulcissime, epistolarum breviter pertractatis, ad quarum similitudinem plures poterit componere cor docibile, nunc de modis diversarum positionum et orationum pauca subnectere studeamus et quandam viam incipientibus et quasi ianuam aperire introeuntibus.
111Adalbertus Samaritanus, Praecepta dictaminum, 4, 12; 20 (auctor -c.1150)
Pervenit ad me, quod in ecclesiis fraternitatis tue aliqua loca dudum monasteriis consecrata nunc habitacula clericorum aut laicorum facta sunt, dumque hi, qui in ecclesiis sunt, fingunt se religiose vivere, monasteriis preponi appetunt et per eorum vitam monasteria destruuntur.
112Adalbertus Samaritanus, Praecepta dictaminum, 4, 12; 28 (auctor -c.1150)
C. genitori, si dici fas est, dulcissimo et G. genitrici, quondam melliflue, nunc autem, ut re ipsa patet, noverce amarissime, quicquid iure valet [et] debet.
113Adalgerus episcopus, De studio virtutum, 134, 0920C (auctor fl. 964)
Audivit enim nunc beatitudo tua, quod Dorotheus omni anno aedificabat cellam, et aliis donabat; audisti etiam, quod in lecto non iacebat, et de pane et aqua et herbis vivebat; non ideo hoc dico, ut tu tantum facias, sed ut te humilies, simulque scias quam magnam abstinentiam Patres nostri habuerint, et nequaquam cibos delicatos quaeras, praesertim cum in praefato libro de Moyse monacho scriptum sit, quod per multos annos panem tantummodo comederit, et multum opus fecerit, sex autem annis per totam noctem stans oravit, neque genibus inclinatis, neque oculis in somnum sponte clausis.
114Adalgerus episcopus, De studio virtutum, 134, 0921D (auctor fl. 964)
Audisti vero nunc, quam cautus iste sanctus monachus fuit, qui nec inobediens fuit praeceptis seniorum, qui illum ad sororem suam ire iusserant, nec vidit ipsam visus ab illa, ne contra votum suum facere videretur.
115Adalgerus episcopus, De studio virtutum, 134, 0922D (auctor fl. 964)
Audisti vero nunc, et, ut puto, memoriae commendasti, quod doctissimus monachus Theon per triginta annos tenuit taciturnitatem; hortor igitur, quia nobis assidue tacere non licet, vel etiam libet, id placeat, ut vel semper a malo detractionis sileamus.
116Adalgerus episcopus, De studio virtutum, 134, 0925B (auctor fl. 964)
Sed et nunc admoneo, ut secundo loco continentiam, et discretionis virtutem memoria commendes.
117Adalgerus episcopus, De studio virtutum, 134, 0927B (auctor fl. 964)
Deflemus in hac vita nostra et nostrorum peccata, quia dictum est lugentibus: Luctus vester vertetur in gaudium (Ioan. XVI, 20); seminemus nunc in luctu, ut metamus tunc in gaudio cum illis, de quibus Psalmista dicit: Euntes ibant et flebant mittentes semina sua; venientes autem venient cum exsultatione portantes manipulos suos (Psal. CXXV, 6).
118Adalgerus episcopus, De studio virtutum, 134, 0928C (auctor fl. 964)
De beato autem Arsenio in vita sanctorum Patrum legi, quod nunc narrabo.
119Adalgerus episcopus, De studio virtutum, 134, 0935C (auctor fl. 964)
Suscipe vinculum, quo te omnium Dominus nunc ligavit; est enim medicina maximae sanitatis.
120Adalgerus episcopus, De studio virtutum, 134, 0937B (auctor fl. 964)
Igitur eximium opus nunc narratum est, quod te potest excitare, o sanctissima mater, in custodia multarum virtutum.
121Adalhardus Corbeiensis, Statuta pro monachis suis, 105, 0541D (auctor fl. 820)
Quia vero, ut diximus, modo semel, modo bis in die manducamus, et nunc plures, nunc pauciores sumus, et numerum nostrum quanti esse debeamus definire nunquam possumus; si ipse aliam rationem meliorem ad hoc probandum invenire potest, cum Dei gratia faciat.
122Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 1, 1; 1 (auctor c.624-704)
De situ Hierusalem nunc quaedam scribenda sunt pauca ex his, quae mihi sanctus dictauit Arculfus, ea uero, quae in aliorum libris de eiusdem ciuitatis positione repperiuntur, a nobis praetermittenda sunt.
123Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 1, 1; 12 (auctor c.624-704)
Ceterum in illo famoso loco, ubi quondam templum magnifice constructum fuerat, in uicinia muri ab oriente locatum nunc Saraceni quadrangulam orationis domum, quam subrectis tabulis et magnis trabibus super quasdam ruinarum reliquias construentes uili fabricati sunt opere, ipsi frequentant, quae utique domus tria hominum milia simul, ut fertur, capere potest.
124Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 1, 1; 13 (auctor c.624-704)
Arculfus itaque de ipsius ciuitatis habitaculis a nobis interrogatus respondens ait: Memini me et uidisse et frequentasse multa ciuitatis eiusdem aedificia plurimasque domus grandes lapideas per totam magnam ciuitatem intra moenia circumdata mira fabricatas arte saepius considerasse, quae omnia nunc a nobis sunt praetermittenda, ut aestimo, exceptis eorum aedificiorum structuris, quae in locis sanctis, crucis uidelicet et resurrectionis, mirifice fabricata sunt, de quibus diligentius sanctum interrogauimus Arculfum, praecipue de sepulchro Domini et ecclesia super illud constructa, cuius mihi formam in tabula cerata ipse Arculfus depinxit.
125Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 1, 6; 2 (auctor c.624-704)
Inter has itaque duales ecclesias ille famosus occurrit locus, in quo Abraham patriarcha altare conposuit super illud inponens lignorum struem, et ut Isaac suum immolaret filium, euaginatum arripuit gladium, ubi nunc mensa habetur lignea non parua, super quam pauperum eleemosynae a populo offeruntur.
126Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 1, 9; 1 (auctor c.624-704)
De illo quoque sacrosancto Domini sudario, quod in sepulchro super caput ipsius fuerat positum, sancti Arculfi relatione cognouimus, qui illud propriis conspexit obtutibus, hanc, quam nunc craxamus, narrationem, quam totus Hierosolymitanus ueram esse protestatur populus; plurimorum namque testimonio fidelium Hierosolymitanorum ciuium hanc pronuntiationem sanctus Arculfus didicit, qui sic ipso intentius audiente saepius pronuntiarunt dicentes: Ante annos ferme ternos sacrosanctum linteolum, quod quidam satis idoneus credulus Iudaeus de sepulchro Domini statim post eius resurrectionem furatus multis diebus apud se occultauit, ipso donante Domino post multorum circulos annorum repertum in notitiam totius populi uenit.
127Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 1, 9; 2 (auctor c.624-704)
Ille igitur felix et fidelis furax illud dominicum sudarium, quod inprimis furanter abstulit, in extremis constitutus duobus filiis manifestans accersitis detulit dicens: 40 filioli mei, nunc optio uobis datur.
128Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 1, 9; 12 (auctor c.624-704)
Quod cum magna reuerentia suscipiens rex in platea coram omni populo rogum fieri iussit, quo nimia inflammatione ardente surgens ipse et ad ipsum accedens rogum eleuata uoce ad utrasque discordes dixit partes: 'Nunc Christus mundi saluator passus pro humano genere, qui hoc, quod nunc in sinu contineo, sudarium in sepulchro suum super caput habuit positum, inter uos de hoc eodem linteo contendentes per flammam iudicet ignis, ut sciamus, cui parti horum duum exercituum contentiosorum hoc tale donum condonare dignetur'.
129Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 1, 23; 4 (auctor c.624-704)
Nam cum haec, de qua nunc pauca commemorantur, basilica fabricaretur, idem locus uestigiorum Domini, ut alibi scriptum repertum est, continuari pauimento cum reliqua stratorum parte non potuit, siquidem quaecumque adplicabantur, insolens humana suscipere terra respueret in ora adponentium excussis marmoribus.
130Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 2, 8; 1 (auctor c.624-704)
Chebron, quae et Mambre, olim Philistinorum metropolis et habitaculum gigantum fuerat, et in qua Dauid septem regnauit annis, nunc, sicut sanctus refert Arculfus, murorum non habet ambitum, quaedam solummodo dirutae olim ciuitatis in reliquiis uestigia ostendit ruinarum, uicos tamen quosdam uili opere constructos et uillas, alias intra et alias extra illas muralium reliquias distructionum, per campestrem collocatos planitiem, in quibus uidelicet uicis et uillis multitudo populi inhabitat.
131Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 2, 10; 13 (auctor c.624-704)
Quae utique Chebron, ut fertur, ante omnes non solum Palaestinae ciuitates condita fuerat, sed etiam uniuersas Aegyptiuas urbes in sua praecessit conditione, quae nunc misere monstratur distructa.
132Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 2, 10; 15 (auctor c.624-704)
Nunc de Mambre colle.
133Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 2, 13; 3 (auctor c.624-704)
Pro qua tertia condita est, quae post multa temporum interualla et ipsa subuersa est, cuius nunc quaedam, ut Arculfus refert, ruinarum uestigia monstrantur.
134Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 2, 19; 3 (auctor c.624-704)
Sed notandum non esse in Panio exordium Iordanis, sed in Traconitide terra CXX interiectis stadiis usque ad Caesaream Philippi, quae nunc Panias a Panio monte tractum nomen accipiens uocitatur.
135Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 3, 4; 22 (auctor c.624-704)
Tum deinde supra commemoratum repetens sermonem de sancti confessoris mansueta humanitate et tuta in expeditione custodia et de eius quasi duritia uel etiam in commerciis auaritia commemorans, quae talia uerba, ut fertur, per quaternales singulas uices in domum reuersus repetebat, ad ultimum hoc modo sanctum adloquitur Georgium dicens: 'Sancte confessor, nunc tuam pro certo cognosco uoluntatem.
136Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis [CSEL], 3, 4; 23 (auctor c.624-704)
Hoc itaque iuxta id, quod desideras, totum auri pondus, uidelicet LX solidos, tibi munus offero, ippum quoque meum; quem tibi prius promiseram post expeditionem condonandum, nunc tibi, licet inuisibilibus alligamentis uinculatum, condono, sed mox, ut credo, resoluendum per tuam in deo honorificentiam.
137Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0780B
Arculfus sanctus episcopus, gente Gallus, diversorum longe remotorum peritus locorum, verax index et satis idoneus, in Hierosolymitana civitate per menses novem hospitatus, et locis quotidianis visitationibus peragratis, mihi Adamnano haec universa quae infra exaranda sunt experimenta diligentius perscrutanti, et primo in tabulas describenti, fideli et indubitabili narratione dictavit, quae nunc in membranis brevi textu scribuntur.
138Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0779C
De situ Hierusalem nunc quaedam scribenda sunt pauca ex his quae mihi sanctus dictavit Arculfus; ea vero quae in aliorum libris de eiusdem civitatis positione reperiuntur a nobis praetermittenda sunt.
139Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0781C
Caeterum in illo famoso [Al., formoso] loco, ubi quondam templum magnifice constructum fuerat, in vicinia muri ab oriente locatum, nunc Saraceni quadrangulam orationis domum, quam subrectis tabulis et magnis trabibus super quasdam ruinarum reliquias construentes vili fabricati sunt opere, ipsi frequentant: quae utique Domus tria hominum millia simul (ut fertur) capere potest. Arculfus itaque de ipsius civitatis habitaculis a nobis interrogatus respondens ait: Memini me et vidisse et frequentasse multa civitatis eiusdem aedificia, plurimasque domos grandes lapideas per totam magnam civitatem intra moenia circumdata, mira fabricatas arte, saepius considerasse.
140Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0781C
Quae omnia nunc a nobis sunt praetermittenda, ut aestimo, exceptis eorum aedificiorum structuris quae in locis sanctis, crucis videlicet et resurrectionis, mirifice fabricata sunt.
141Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0785B
Inter nas itaque duales ecclesias ille famosus occurrit locus in quo Abraham patriarcha altare composuit, super illud imponens lignorum struem; et ut Isaac immolaret filium suum, evaginatum arripuit gladium: ubi nunc mensa habetur lignea non parva, super quam pauperum eleemosynae a populo offeruntur.
142Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0785D
De illo quoque sacrosancto sudario, quod in sepulcro super caput ipsius fuerat positum, sancti Arculfi relatione cognovimus, qui illud propriis conspexit obtutibus, hanc quam nunc craxamus [Al., caraxamus, id est exaramus] narrationem, quam totus Hierosolymitanus veram esse protestatur populus.
143Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0786A
Ille igitur felix et fidelis fur illud Dominicum sudarium quod in primis furtim abstulit, in extremis constitutus duobus filiis manifestans accersitis detulit, dicens: O filii mei, nunc optio vobis datur.
144Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0787A
Quo nimia inflammatione ardente, surgens ipse et ad ipsum accedens rogum, clevata voce ad utrasque discordes dixit partes: Nunc Christus mundi Salvator passus pro humano genere, qui hoc quod nunc in sinu conteneo sudarium, in sepulcro suo super caput habuit positum, inter vos de hoc eodem linteo contendentes per flammam iudicet ignis, ut sciamus cui parti horum duum exercituum contentiosorum hoc tale donum condonare dignetur.
145Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0791C
Nam cum haec, de qua nunc pauca commemoratur, basilica fabricaretur, idem locus vestigiorum Domini, ut alibi scriptum repertum est, continuari pavimento cum reliqua stratorum parte non potuit.
146Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0797B
Chebron, quae et Mambre, olim Philisthinorum metropolis et habitaculum gigantum fuerat, et in qua David septem regnavit annis; nunc, sicut sanctus refert Arculfus, murorum non habet ambitum, et quaedam solummodo dirutae olim civitatis in reliquiis vestigia ostendit ruinarum, vicos tamen habet quosdam vili opere constructos et villas, alias intra et alias extra illas muralium reliquias destructionum, per campestrem collocatas planitiem: in quibus videlicet vicis et villis multitudo populi inhabitat.
147Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0798A
Quae utique Chebron, ut fertur, ante omnes non solum Palaestinae civitates condita fuerat, sed etiam universas Aegyptiacas urbes in sua praecessit conditione: quae nunc misere monstratur destructa.
148Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0799A
Quae eodem tempore, quo Hierusalem Romani obsedebant, propter civium perfidiam capta et destructa est, pro qua tertia condita est, quae post multa temporum intervalla et ipsa subversa est: cuius nunc quaedam (ut Arculfus refert) ruinarum vestigia monstrantur. Mirum dictu!
149Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0801B
Sed notandum non esse in Panio exordium Iordanis, sed in Traconitide terra CXX interiectis stadiis usque ad Caesaream Philippi, quae nunc Panias a Panio monte tractum nomen accipiens vocitatur.
150Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0813A
Tum deinde supra commemoratum repetens sermonem de sancti confessoris mansueta humanitate et tuta in expeditione custodia, et de eius quasi duritia vel etiam in commerciis avaritia, commemoransque talia verba, ut fertur, per quaternales singulas vices, in domum reversus repetebat; ad ultimum hoc modo sanctum alloquitur Georgium dicens: Sancte confessor, nunc tuam pro certo cognosco voluntatem.
151Adamnanus Hiiensis, De locis sanctis, 88, 0813A
Hoc itaque iuxta id quod desideras, totum auri pondus, videlicet LX solidos tibi munus offero, ipsum quoque meum equum, quem tibi prius promiseram post expeditionem condonandum, nunc tibi licet invisibilibus alligamentis vinculatum condono, sed mox, ut credo, resolvendum per tuam Deo honorificentiam.
152Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0728A
Et hoc, ut arbitror, quisque haec lecturus forte annotabit, quod minima de maximis per populos fama de eodem beato viro divulgata disperserit, ad horum paucorum comparationem, quae nunc breviter exarare disponimus.
153Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0730B
Aliaque die mihi soli seorsum prophetico sic profatus ore inter caetera dixit: Haec mea, o Batthenee, intentius debes audire verba; statim namque post meum de hoc ad Christum saeculo exspectatum, et valde desideratum transitum, quidam de Scotia frater, qui nunc bene iuvenilem bonis moribus agens aetatem, sacrae lectionis satis studiis imbutus, nomine Fintenus, ad te, inquam, perveniens humiliter expostulabit, ut ipsum suscipiens inter caeteros annumeres monachos.
154Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0731B
» Iussus tum puer cum ingenti tremore aperiens os suum, linguam porrexit; quam sanctus, sanctam manum extendens, et diligenter benedicens, ita prophetice profatur dicens: « Hic puer quamvis nunc despicabilis et valde vilis videatur, nemo tamen ipsum ob id despiciat; ab hac enim hora non solum vobis non displicebit, sed valde placebit, bonisque moribus et animae virtutibus paulatim de die in diem crescet: sapientia quoque et prudentia magis ac magis in eo ab hac die adaugebitur; et in hac nostra congregatione grandis est futurus provectus.
155Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0732B
V. Alio itidem die sanctus Columba in sua commanens matrice Ecclesia, repente in hanc subridens vocem erupit dicens: « Columbanus ad nos transnavigare incipiens, nunc in undosis charybdis aestibus valde periclitatur.
156Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0732C
» VII. In tempore alio, hoc est, post multos annorum transcursus, cum esset vir sanctus in Iova insula, subito dicit ad suum ministratorem: « Cloccam pulsa, » cuius sonitu fratres incitati, ad ecclesiam, ipso sancto praesule praeeunte, ocius currunt, ad quos ibidem flexis genibus infit: « Nunc intente pro hoc populo et Aldano rege Dominum oremus, hac enim hora ineunt bellum.
157Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0732C
» Et post modicum intervallum egressus oratorium, respiciens in coelum, inquit: « Nunc barbari in fugam vertuntur; » Aldanoque quamlibet infelici, tamen concessa est victoria.
158Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0732D
Illo respondente, nescire quis esset de tribus filiis regnaturus, Sanctus consequenter hoc profatur modo: « Nullus ex his tribus erit regnaturus, nam in bellis cadent ab inimicis trucidandi; sed nunc si alios iuniores habeas, ad me veniant, et quem ex eis elegerit Dominus regem, subito super meum irruet gremium.
159Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0734C
XIII. Alio quoque in tempore fratres intempesta nocte suscitat Sanctus, ad quos in ecclesia congregatos dicit: « Nunc intentius Dominum precemur, nam in hac hora aliquod inauditum peccatum perpetratum est, pro quo valde est tremenda iudicialis vindicta.
160Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0735B
» Cui Sanctus tale dedit responsum: Tam terrifica ultio nunc in remota orbis parte peracta est!
161Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0735D
XV. Quadam brumali et valde frigida die Sanctus magno molestatus moerore flevit: quem suus ministrator Diormitius de causa interrogans moestitiae, hoc ab eo responsum accepit: « Non immerito, o filiole, ego in hac hora contristor, meos videns monachos, quos Laifranus nunc gravi fatigatos labore in alicuius maioris domus fabrica molestat, quod mihi valde displicet.
162Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0737D
Eadem die proinde quemdam audiens presbyterum sacrae Eucharistiae mysteria conficientem, quem ideo fratres, qui ibidem commanebant ad Missarum elegerant peragenda solennia, quia valde religiosum aestimabant, repente hanc formidabilem de ore profert vocem: « Munda et immunda pariter nunc permisceri cernuntur, hoc est, munda sacrae oblationis mysteria per immundum hominem ministrata, qui in sua interim conscientia aliquod grande occultat facinus.
163Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0738C
» Quibus Sanctus: « Quare et vos nunc inutilia profertis verba?
164Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0738C
Quomodo ab illo misero homuncione postularem carmen laetitiae, qui nunc ab inimicis trucidatus, usque ad finem ocius pervenit vitae?
165Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0738D
Cui Sanctus valde moestificatus hanc dedit responsionem: « Duo quidam nunc regii generis viri in Scotia mutuis inter se vulneribus transfixi disperierunt, haud procul a monasterio, quod dicitur Cellarois in provincia Magdaenorum.
166Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0739A
Sanctus tum supra memoratum ad se Lugbeum vocans silenter ad eum ait: « Qui nunc clamitat ultra fretum ipse est, de quo tibi prius dixeram longaevus viator; vade, et educ eum ad nos.
167Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0739B
» Ad haec Sanctus: « De qua nunc, ait, inquiris, valde subtili re, nullatenus tibi quamlibet aliquam particulam intimare potero, nisi prius flexis genibus per nomen excelsi Dei mihi firmiter promittas, hoc te obscurissimum sacramentum nulli unquam hominum cunctis diebus vitae meae enarraturum.
168Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0740B
Tum proinde hanc de sacro ore profert vocem, dicens: « Hic meus non solum hac vice nunc non morietur puer, sed etiam post meum obitum annis multis vivet.
169Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0740C
Sanctus proinde ad altarium accedens, repente intuitus faciem eius sic eum compellat: « Benedicat te Christus, frater; hunc solus episcopus episcopali ritu frange panem; nunc scimus quod sis episcopus.
170Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0740D
Itaque cum ipsum Sanctum emigrantem exosculatus benediceret, hoc de eo intulit vaticinium, dicens: « Hunc meum nunc ingredientem amicum, non me spero iterum in hoc saeculo viventem visurum.
171Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0741A
» - « Illam quam dicis provinciolam, ait Sanctus, nunc barbari populantur vastatores.
172Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0741B
Quare, Gorens inquit, de meo interfectore mihi nunc intimare non vis?
173Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0741C
Sanctus: Idcirco, ait, nolo tibi de illo tuo comite nocuo nunc manifestius aliquid edicere, ne eius crebra recordatio nimis te moestificet, donec veniat dies, qua eiusdem rei veritatem probabis.
174Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0744A
Nunc sequens orditur liber de Virtutum miraculis, quae plerumque etiam prophetalis praescientia comitatur.
175Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0743D
II. Quaedam erat arbor valde pomosa prope monasterium Roboris Campi, in australi eius parte, de qua cum incolae loci quondam haberent pro nimia fructus amaritudine querimoniam, quadam die Sanctus ad eam accessit Autumnali tempore, vidensque lignum incassum abundos habere fructus, qui ex eis gustantes plus laederent quam delectarent; Sanctus elevata manu benedicens, ait: « In nomine omnipotentis Dei omnis tua amaritudo, o arbor amara a te recedat, tuaque huc usque amarissima, nunc in dulcissima vertantur poma.
176Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0745A
Tu ergo, Silvane, nunc mecum descendens de monte navigationem praepara, crastina die vita comite et Deo volente, a me pane accepto, Dei invocato nomine, benedicto; quo in aquam intincto, homines ea conspersi et pecora celerem recuperabunt salutem.
177Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0747C
Nautae tum forte Sancto cum illis exhaurire conanti, aiunt: « Quod nunc agis, non magnopere nobis proficit periclitantibus; exorare potius debes pro pereuntibus.
178Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0748A
Et cum forte post nonam coepisset horam in oratorio eulogiam frangere, ocius deserit mensulam, unoque in pede inhaerente calceo, et altero prae nimia festinatione relicto, festinanter pergit hac cum voce ad ecclesiam: Non est nobis nunc tempus prandere, quando in mari periclitatur navis sancti Columbae.
179Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0748B
Tum dein sanctus Columba Cahinnichi ad ecclesiam praeparationem in spiritu videns, quamlibet longe conversantis, mirabiliter hoc de puro pectore profert verbum, dicens: « Nunc cognovi, o Cahinniche, quod Deus tuam exaudierit precem; nunc valde nobis proficit tuus ad ecclesiam velox cum uno calceamento cursus.
180Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0748C
Hora vero diei eiusdem tertia, vir venerandus Columbanum advocat presbyterum, dicens: « Nunc Baitheneus prospere optatum pervenit ad portum: ad navigandum te hodie praepara; mox Dominus ventum convertet aquilonem.
181Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0749B
Daemonem enim in fundo vacui latitantem vasculi impresso Dominico crucis signo ante infusionem lactis non effugasti, cuius videlicet signi nunc virtutem non sustinens tremefactus, toto pariter turbato vase, velociter cum lactis effusione aufugit.
182Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0751A
Haec verba aestivo nunc mediante proloquimur tempore; sed autumnali, antequam de suilla gustet carne, arboreo saginata fructu, subita praeventus morte, ad infernalia rapietur loca.
183Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0752D
» Et hoc effatus verbum consequenter intulit, inquiens: « Nunc Broichanus fortiter concussus est.
184Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0753A
Nunc Broichanus formidabiliter correptus ancillam liberare est paratus.
185Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0756B
» Eadem die post Lugaidi de Iova insula emigrationem, hora transacta nona Sanctus ex circumstantibus sic profatus, ait: Nunc ex vobis unus ad aequor pergat, utrem de quo Lugaidus querebatur, et quem salatia sustulerat unda, nunc [Fort., vinalia venalia] venilia retrahens, in loco unde subtractus est, repraesentavit.
186Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0756C
Nunc ad alia tendamus.
187Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0756C
XXVII. Quadam die Sanctus in Iova commanens insula cito a lectione surgens et subridens dicit: « Nunc ad orationem mihi properandum, ut pro quadam misellula deprecer Deum femina, quae nunc in Hybernia nomen huius inclamitans commemorat Columbae in magnis parturitionis difficillimae torta punitionibus, et ideo per me a Domino de angustia absolutionem dari sibi sperat, quia et mihi est cognationalis, de meae matris parentela genitorem habens progenitum.
188Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0756D
Et post precationem oratorium egressus ad fratres profatur occurrentes, inquiens: « Nunc propitius Dominus Iesus de muliere progenitus opportune miserae subveniens eam de angustiis liberavit, et prospere prolem peperit; nec hac morietur vice.
189Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0757B
» Illa: « Nunc, inquit, cognovi, quia tua a Deo de me est exaudita oratio.
190Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0758A
» Quo audito verbo, Sanctus hac profatur voce, dicens: « Cormacum, de quo nunc loquimur, hodie mox pervenientem videbitis.
191Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0758A
Et quia de huius Cormaci secunda navigatione beati prophetationem breviter intulimus viri, nunc et tertia aeque prophetica eius scientia aliqua describenda sunt verba.
192Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0758C
Unde eodem momento personante signo fratres ad oratorium convocat, et ecclesiam, dicens: « Fratres, tota intentione pro Cormaco orate, qui nunc humanae discursionis limitem immoderate navigando excessit, nunc quasdam monstruosas ante non visas pene indicibiles patitur horrificas perturbationes.
193Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0758D
Ecce enim nunc Cormacus cum suis nautis faciem lacrymis irrigans ubertim Christum intentius precatur, nos ipsum orando adiuvemus, ut austrum flantem ventum usque hodie per quatuordecim dies nostri miseratus in aquilonem convertat; qui videlicet aquiloneus ventus navem Cormaci de periculis retrahebat.
194Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0758D
Et post orationem cito surgit, et abstinens lacrymas gaudenter grates Deo agit, dicens: « Nunc, fratres, nostris congratulemur, pro quibus oramus caris, quia Dominus nunc austrum in aquilonarem convertit flatum, nostros de periculis commembres retrahentem, quos huc ad nos iterum reducet.
195Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0759C
Sed nunc a primordiis beati nativitatis viri easdem describere angelicas apparitiones incipiamus.
196Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0761A
Et, ut nobis ab expertis traditur, quibusdam astantibus intimavit fratribus, dicens: Ecce nunc videtis sanctum advenientem Columbam, qui sui commeatus meruit habere socium angelum coelicolam.
197Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0762B
Cui sanctus: Nunc sanctos Angelos in aere contra adversarias potestates belligerare vidi; Christoque agonothetae gratias ago, quia victores angeli animam huius peregrini, qui primus apud nos in hac insula mortuus est, ad coelestis patriae gaudia evexerunt.
198Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0763A
Tum deinde invocato Dei nomine, sancta elevata manu, cum intenta dicit ad eum oratione: Ulterius huc procedere nolis: in loco ad quem nunc devenisti morere.
199Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0763B
Cui vir beatus alia die, Nunc, ait, quidam de provincialibus tuis clericus ad coelum ab Angelis portatur, cuius adhuc ignoro nomen.
200Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0763C
Cui Sanctus ait: Ipse est de quo dicis, qui nunc ab Angelis Dei in paradisum deductus est.
201Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0764C
Ecce enim nunc anima eius a sanctis vehitur angelis ad coelestis patriae gaudia.
202Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0764C
XIV. Alio itidem tempore vir sanctus in Iova conversans insula, quadam die subito oculos ad coelum dirigens haec profatus est verba: Felix mulier, felix, bene morata, cuius animam nunc angeli Dei ad paradisum evehunt.
203Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0764D
Ecce mulier de qua, te praesente, praeterito dixeram anno, nunc mariti sui religiosi cuiusdam plebeii in aere obviavit animae, et cum sanctis angelis contra aemulas pro ea belligerat potestates, quorum adminiculo eiusdem homuncionis iustitia suffragante a daemonum belligerationibus erepta ad aeternae refrigerationis locum anima ipsius est perducta.
204Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0765C
XVII. Alio in tempore, vir sanctus cum in Iova conversaretur insula, quadam subitatione incitatus, signo personante, collectis fratribus, Nunc, ait, oratione monachis abbatis Congelli auxiliemur, hac in hora, in stagno demersis Vituli.
205Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0765D
Tum post lacrymosam et intentam orationem cito ante altarium surgens inter fratres pariter in oratione prostratos, laetificato vultu: Christo, ait, gratias agite; nunc enim sancti angeli sanctis obviantes animabus, et ipsum hospitem ereptum a daemonum belligerationibus, quasi victoriales liberarunt belligeratores.
206Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0766A
Quibus vir venerabilis hoc responsum dedit, inquiens: Angelo Domini, qui nunc inter vos stabat, iussi ut alicui ex fratribus de summo culmine magnae domus lapso tam cito subveniret, quae his in diebus in Roboreti campo fabricatur.
207Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0766B
Hocque Sanctus consequenter intulit famen, inquiens: Valde admirabilis et pene indicibilis est angelica volatus pernicitas, fulgureae, ut aestimo, celeritati parilis; nam ille coelicola, qui hinc a nobis nunc illo viro labi incipiente avolavit, quasi in ictu oculi priusquam terram tangeret subveniens, eum sublevavit; nec ullam fracturam, aut laesuram ille qui cecidit sentire potuit.
208Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0769D
Ad quos Sanctus sic profatur: Ite in pace; ne illius laetaminis causam nec et tristificationis a me nunc inquiratis manifestari.
209Adamnanus Hiiensis, Vita S. Columbae, 88, 0770B
Sed ecce nunc subito retardati ultra nostrae fretum insulae stant in rupe, scilicet volentes ad me de corpore advocandum appropiare; sed propius accedere non permittuntur; mox ad coelorum summa repedaturi, quia Dominus quod mihi totis viribus roganti donavit, ut hac in die ad ipsum de mundo transirem, multarum magis Ecclesiarum pro me orationes exaudiens dicto citius inmutavit.
210Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, cap.; 27 (auctor 1068-1081)
14. Ansgarius nunc Danis nunc Transalbianis predicat.
211Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, cap.; 378 (auctor 1068-1081)
Nunc autem.
212Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, cap.; 405 (auctor 1068-1081)
Nunc de insulis Sueonum sive Normannorum.
213Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 1, ded.; 9 (auctor 1068-1081)
Tuo igitur, sanctissime praesul, examini audacter incepta committo: te iudicem simulque defensorem imploro, sciens tibi pro sapientia tua nichil dignum posse deferri: qui decurso mundanae prudentiae stadio, ad studium divinae philosophiae maiore gloria nunc ascendisti, terrena despiciens, et sola meditans celestia.
214Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0461A (auctor 1068-1081)
([2.] Cap. 2.) Nobilissimi Saxoniae fluvii sunt Albis, Sala, Wisara, qui nunc Wissula vel Wirraha nuncupatur.
215Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0461A (auctor 1068-1081)
Verum maximus Albis, qui nunc Albia nomen habet, etiam Romanorum testimonio predicatur, cuius ortum ferunt trans Bohemiam, mox Sclavos dirimit a Saxonibus.
216Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0465B (auctor 1068-1081)
Nunc autem spiritales animarum triumphos ad scribendum succincti, praedicatoribus, de his qui ferocissimos Germaniae populos ad divinam religionem perduxerint, tale sumanus exordium.
217Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0466A (auctor 1068-1081)
Ipse enim, ut in gestis suis legitur, apostolicae sedis auctoritate fultus, legationem ad gentes suscepit, Teutonumque populos, apud quos nunc et summa imperii Romani et divini cultus reverentia viget ac floret, ecclesiis, doctrina virtutibusque illustravit.
218Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0475B (auctor 1068-1081)
Ecce quod longo prius tempore Willebrordum item alios et Ebonem voluisse legimus nec potuisse, nunc Ansgarium nostrum et voluisse et perfecisse miramur, dicentes cum apostolo: Non est volentis neque currentis, sed est Dei miserentis.
219Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0476A (auctor 1068-1081)
([18.] Cap. 14.) Ansgarius autem nunc Danos, nunc Transalbianos visitans, innumerabilem utriusque gentis multitudinem traxit ad fidem.
220Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0476B (auctor 1068-1081)
Nunc ad cetera unde incepimus regrediamur .
221Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0479A (auctor 1068-1081)
Discordiae incentor Ebo, qui et supra filios in patrem armaverat, et nunc fratres intestina seditione concitaverat, proinde conspirationis accusatus, a papa Gregorio depositus est.
222Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0490B (auctor 1068-1081)
Nunc autem, quoniam defecit sanctus, quoniam diminutae sunt veritates a filiis hominum: (Psal. XI, 2,) vix possibile credimus, Nos, genus ignavum, quod tecto gaudet et umbra, ut in tam aspero persecutionis tempore, in tam feroci, quae vix hominem vivit, natione, in tam remotissima, inquam, ab nostro mundo regione, quisquam vel apostolus auderet accedere!
223Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0498A (auctor 1068-1081)
Sic Heinricus victor apud Sliaswich, quae nunc Heidiba dicitur, regni terminos ponens, ibi et marchionem statuit et Saxonum coloniam habitare praecepit.
224Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0506B (auctor 1068-1081)
Tunc enim collegisse traditur patrocinia sanctorum, quibus nunc et in aevum hoc triumphat nostrum episcopium.
225Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0509A (auctor 1068-1081)
Inter quos metropolis Hammaburg caput extollit, olim viris et armis potens, agro et frugibus felix; nunc vero peccatorum vindictae patens, in solitudinem redacta est.
226Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0512B (auctor 1068-1081)
Deinde secuntur Obodriti, qui nunc Reregi vocantur, et civitas eorum Magnopolis.
227Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0515A (auctor 1068-1081)
Nunc ad ea quae post mortem imperatoris et reliqua tempestate nostri pontificis acta sunt, calamum dirigamus .
228Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0519C (auctor 1068-1081)
De cuius fine, cum istum pronepotem suum, qui nunc in Dania regnat, Suen interrogare maluerim, velud alter Tideus , crimen avi reticuit, me vero parricidium exaggerante, hoc est, inquit quod nos posteri luimus, et quod ipse parricida suo piavit exilio.
229Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0526B (auctor 1068-1081)
Is vero a Libentione archiepiscopo nunc ordinatus in gentes, apud Ripam sedem accepit.
230Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0530B (auctor 1068-1081)
[31.] Multa in hunc modum per diversas Sclavorum provintias tunc facta memorantur, quae scriptorum penuria nunc habentur pro fabulis.
231Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0531A (auctor 1068-1081)
Ille igitur iudex iustus, fortis et patiens, qui olim, deletis coram Israel septem gentibus Chanaan, solos reservavit Allophilos, a quibus transgressi punirentur, ille, inquam, modicam gentilium portionem nunc indurare voluit, per quos nostra confunderetur perfidia.
232Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0536B (auctor 1068-1081)
Haec in apologum praesulis dicta sufficiant, nunc per hystoriae ordinem redeamus ad ecclesiae legationem, quae tempore Unwanni prosperrime gesta cognoscitur.
233Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0542B (auctor 1068-1081)
Nunc ea restant dicenda quae de martyrio regis Olaph, fama volante, cognovimus.
234Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0545A (auctor 1068-1081)
Forte hoc videtur incredibile his, qui huius temporis egestatem vident; nec fortasse quisquam tunc crederet, ea futura, quae nunc facta videntur.
235Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0551B (auctor 1068-1081)
Sed cum diverso modo et tunc et nunc in gente Winulorum dux et episcopus laborarent, duce scilicet pro tributo, pontifice vero pro augenda christianitate laborantibus, videtur mihi iam dudum studio sacerdotum christianam religionem ibidem convaluisse, si conversionem gentis avaricia principum non praepediret.
236Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0558B (auctor 1068-1081)
Nunc autem raptus es, ne malicia mutaret intellectum tuum; ideoque pius Dominus properavit educere te de medio iniquitatum (Sap. IV, 10, 11, 14), ut fructum laborum tuorum pleniter reciperes, etiamsi non feceras omnia bona quae voluisti.
237Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0559A (auctor 1068-1081)
Unde licet stulte audacterque introierim hoc pelagus, nunc tamen haut inprudenter fecisse videar, si additus properabo.
238Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0563A (auctor 1068-1081)
At de Ungarica quidem dicetur in fine, nunc de Italica videamus.
239Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0576A (auctor 1068-1081)
Nec attendunt miseri, quam magnum periculum suae cupiditatis luant, qui Christianitatem in Sclavania primo per avariciam turbabant, deinde per crudelitatem subiectos ad rebellandum coegerunt, et nunc salutem eorum, qui vellent credere, pecuniam solam exigendo contempnunt.
240Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0579A (auctor 1068-1081)
([30.] Cap. 146.) Ea tempestate caesar Heinricus, ingentibus regni divitiis utens, in Saxonia Goslariam fundavit, quam de parvo, ut aiunt, molendino vel tugurio formans venatorio, in tam magnam, sicut nunc videri potest, civitatem bono auspicio et celeriter perduxit.
241Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0585B (auctor 1068-1081)
Nam cum saepe antea miser episcopatus eius tantis expeditionum sumptibus tantisque voracis curiae studiis laborasset, nunc vero in aedificationem praepositurarum et castellorum sine misericordia profligatus est.
242Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0589C (auctor 1068-1081)
Nunc de vindicta peccatores statim sequente videamus.
243Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0592A (auctor 1068-1081)
Quapropter ab initio quidem illum maximum Fresiae comitatum a caesare indeptus est de Fivelgoe, quem prius habuit dux Gotafridus, et nunc Ekibertus.
244Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0600A (auctor 1068-1081)
In qua re, sicut illud persuasit ambitus gloriae, ita istud necessitas imperavit ecclesiae, quae invidia ducum huius patriae semper impugnata, nunc demum etiam nichilum redacta est.
245Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0609B (auctor 1068-1081)
Quid tibi nunc, o venerabilis pater Adalberte, prosunt illa quae semper dilexisti, gloria mundi, populorum frequentia, elatio nobilitatis?
246Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0611C (auctor 1068-1081)
Nunc autem illum adhibeo testem, cuius oculus profunda intuetur abyssi, quod tota intentio cordis mei fuit pro exaltatione ecclesiae meae.
247Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0616B (auctor 1068-1081)
Nunc autem fraternitatem vestram latere nolo, quid molestiae mihi Adalwardus episcopus intulit, quem vobis teste, qui ordinationi eius interfuistis, Sictonensis ecclesiae consecravi pontificem.
248Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0625C (auctor 1068-1081)
Sconia est pulcherrima visu Daniae provintia, unde et dicitur, armata viris, opulenta frugibus divesque in mercibus, et nunc plena ecclesiis.
249Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0627C (auctor 1068-1081)
(Cap. 217.) Nunc autem quoniam locorum se praebuit occasio, ad rem videtur aliquid de natura Baltici maris dicere.
250Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0628B (auctor 1068-1081)
Occidentalis autem occeanus ille videtur, quem Romani Britannicum scribunt, cuius latitudo inmensa, terribilis et periculosa, complectitur ab occasu Britanniam, quae nunc Anglia dicitur; a meridie Fresos tangit, cum ea parte Saxonum, qui nostrae diocesi pertinent Hammaburgensi.
251Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0629A (auctor 1068-1081)
] A solis ortu habet Danos ostiumque Baltici maris et Nordmannos qui ultra Daniam consistunt; ab aquilone vero idem occeanus insulas praeterlabitur Orchadas, deinde infinitis orbem terrae spaciis ambit, sinistrorum habens Hyberniam, Scotorum patriam, quae nunc Irland dicitur, dextrorum vero scopulos Nordmanniae, ulterius autem insulas Island, Gronland; ibi terminat occeanus, qui dicitur caligans.
252Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0631C (auctor 1068-1081)
Una ibi nunc facta est ecclesia, cuiusdam studio negotiatoris, quem rex Danorum multis ad hoc illexit muneribus.
253Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0634B (auctor 1068-1081)
Item circa haec littora Baltici maris ferunt esse Amazonas, quod nunc terra feminarum dicitur.
254Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0636B (auctor 1068-1081)
Nunc vero ad Sueonum sive Nordmannorum populos, qui proximi sunt, convertamus articulos.
255Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0641A (auctor 1068-1081)
Inter Nordmanniam et Sueoniam Wermilani et Finnedi degunt, et alii: qui nunc omnes sunt christiani, respitiuntque ad Scaranensem ecclesiam.
256Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0642B (auctor 1068-1081)
(Cap. 234.) Nunc de supersticione Sueonum pauca dicemus.
257Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0645A (auctor 1068-1081)
Ad haec virgo: « Scito, inquit, certissime, hunc locum, ubi nunc tantus innocentium sanguis effunditur, in meo proxime dedicandum honore.
258Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0646B (auctor 1068-1081)
Quam confessorum Dei voluntatem piissimus ex Steinkel in populo murmurari sentiens, callide submovit eos a tali cepto, asserens et illos statim morte dampnandos, et se depellendum a regno, qui malefactores in patriam duxerit, et facile omnes ad paganismun relapsuros qui nunc credunt, sicut in Sclavania nuper possit factum vidiri.
259Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0647A (auctor 1068-1081)
Haec a modernis dicitur Norguegia De cuius situ vel magnitudine, cum prius aliqua communiter cum Sueonia dixerimus, nunc vero spetialiter hoc dicendum est, quod longitudine sua in extreman septentrionis plagam extenditur haec regio, unde et dicitur.
260Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0648A (auctor 1068-1081)
Cumque nefandis artibus maleficiorum omnes ab initio servirent nunc vero cum apostolo simpliciter confitentur Christum et hunc crucifixum.
261Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0650A (auctor 1068-1081)
(Cap. 241.) Metropolis civitas Nortmannorum est Trondemnis, quae nunc decorata ecclesiis, magna populorum frequentia celebratur.
262Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0652A (auctor 1068-1081)
Is habet ex adverso Nortmanniae insulas multas non ignobiles, quae nunc fere omnes Nortmannorum ditioni subiacent, ideoque non praetereundae sunt a nobis, quoniam Hammaburgensem parochiam et ipsae respiciunt.
263Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0653B (auctor 1068-1081)
Haec itaque Thyle nunc Island appellatur, a glacie quae occeanum astringit.
264Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0654A (auctor 1068-1081)
Beata, inquam, gens, cuius paupertati nemo invidet, et in hoc beatissima, quod nunc omnes induerunt Christianitatem.
265Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 146, 0660A (auctor 1068-1081)
Ecce populus ille pyraticus, a quo totas olim Galliarum et Germaniae provintias legimus depopulatas, suis nunc finibus contentus est, dicens cum apostolo: Non habemus hic manentem civitatem, sed futuram inquirimus, et credimus videre bona Domini in terra viventium.
266Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, p1; 8 (auctor -1081)
Tuo igitur, sanctissime presul, examini audacter incepta committo, te iudicem simulque defensorem imploro, sciens tibi pro sapientia tua nihil dignum posse deferri, qui decurso mundanae prudentiae stadio ad studium divinae philosophiae maiore gloria nunc ascendisti, terrena despiciens et sola meditans celestia.
267Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, p2, II; 1 (auctor -1081)
Nobilissimi Saxoniae fluvii sunt Albis, Sala, Wisara, qui nunc Yissula vel Wirraha nuncupatur.
268Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, p2, II; 4 (auctor -1081)
Verum maximus Albis, qui nunc Albia nomen habet, etiam Romanorum testimonio predieatur.
269Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, p2, IX; 2 (auctor -1081)
Nunc autem spiritales animarum triumphos ad scribendum succincti predicatoribus de his, qui ferocissimos Germaniae populos ad divinam religionem perduxerint, tale sumamus exordium.
270Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, p2, X; 3 (auctor -1081)
Ipse enim, ut in Gestis suis legitur, apostolicae sedis auctoritate fultus legationem ad gentes suscepit Teutonumque populos, apud quos nunc et summa imperii Romani et divini cultus reverentia viget ac floret, ecclesiis, doctrina virtutibusque illustravit.
271Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, p2, XV; 24 (auctor -1081)
Ecce quod longo prius tempore Willebrordum, item alios et Ebonem voluisse legimus nec potuisse, nunc Ansgarium nostrum et voluisse et perfecisse miramur, dicentes cum apostolo: 'Non est volentis neque currentis, sed est Dei miserentis; ergo cui vult', inquit, 'miseretur, et quem vult indurat'.
272Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, p2, XVII; 1 (auctor -1081)
Ansgarius autem nunc Danos, nunc Transalbianos visitans innumerabilem utriusque gentis multitudinem traxit ad fidem.
273Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, p2, XVII; 8 (auctor -1081)
Nunc ad cetera, unde incepimus, regrediamur.
274Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, p2, XXII; 4 (auctor -1081)
patrem armaverat et nunc fratres intestina seditione concitaverat, proinde conspirationis accusatus a papa Gregorio depositus est.
275Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, p2, XLII; 2 (auctor -1081)
Nunc autem, 'quoniam defecit sanctus, quoniam diminutae sunt veritates a filiis hominum', vix possibile credimus nos genus ignavum, quod tecto gaudet et umbra, ut in tam aspero persecutionis tempore, in tam feroci, quae vix hominem vivit, natione, in tam remotissima, inquam, ab nostro mundo regione, quisquam vel apostolus auderet accedere, nescientes illud cotidie et nobis dici, quod Salvator ait apostolis: Ite in orbem universum, 'et ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem seculi'.
276Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, p2, LVII; 2 (auctor -1081)
Sic Heinricus victor apud Sliaswich, quae nunc Heidiba dicitur, regni terminos ponens ibi et marchionem statuit et Saxonum coloniam habitare precepit.
277Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XXIIII; 1 (auctor -1081)
Inter Nortmanniam et Sueoniam Wermilani et Pinnedi degunt, et alii; qui nunc omnes sunt christiani respitiuntque ad Scaranensem ecclesiam.
278Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XLIIII; 2 (auctor -1081)
Ecce populus ille pyraticus, a quo totas olim Galliarum et Germaniae provintias legimus depopulatas, suis nunc finibus contentus est, dicens cum apostolo: 'Non habemus hic manentem civitatem, sed futuram inquirimus', et: 'Credimus videre bona Domini in terra viventium'.
279Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, VII; 2 (auctor -1081)
Sconia est pulcherrima visu Daniae provintia, unde et dicitur, armata viris, opulenta frugibus divesqued mercibus, et nunc plena ecclesiis.
280Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, X; 1 (auctor -1081)
Nunc autem, quoniam locorum se prebuit occasio, ad rem videtur aliquid de natura Baltici maris dicere.
281Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, X; 5 (auctor -1081)
Occidentalis autem occeanus ille videtur, quem Romani Britannicum scribunt, cuius latitudo inmensa, terribilis et periculosa complectitur ab occasu Britanniam, quae nunc Anglia dicitur.
282Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, X; 8 (auctor -1081)
Ab aquilone vero idem occeanus insulas preterlabitur Orchadas, deinde infinitis orbem terrae spaciis ambit, sinistrorsum habens Hyberniam, Scothorum patriam, quae nunc Irland dicitur, dextrorsum vero scopulos Nortmanniae, ulterius autem insulas Island, Gronland.
283Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XVI; 13 (auctor -1081)
Una ibi nunc facta estu ecclesia, cuiusdam studio negotiatoris, quem rex Danorum multis ad hoc illexit muneribus.
284Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XIX; 2 (auctor -1081)
Item circa haec littora Baltici maris ferunt esse Amazonas, quod nunc terra feminarum dicitur; eas aquae gustu dicunt aliqui concipere.
285Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XX; 8 (auctor -1081)
Nunc vero ad Sueonum sive Nortmannorum populos, qui proximi sunt [Danis], convertamus articulos.
286Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XXVIII; 5 (auctor -1081)
Ad haec virgo: 'Scito', inquit, ccertissime hunc locum, ubi nunc tantus innocentum sanguis effunditur, in meo proxime dedicandum honore.
287Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XXX; 4 (auctor -1081)
Quam confessorum Dei voluntatem piissimus rex Steinkel in populo murmurari sentiens callide submovit eos a tali cepto, asserens et illos statim morte dampnandos et se depellendum a regno, qui malefactores in patriam duxerit, et facile omnes ad paganismum relapsuros, qui nunc eredunt, sicut in Sclavania nuper factum possit videri.
288Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XXXI; 3 (auctor -1081)
De cuius situ vel magnitudine cum prius aliqua communiter cum Sueonia dixerimus, nunc vero spetialiter hoc dicendum est, quod longitudine sua in extremam septentrionis plagam extenditur haec regio, unde et dicitur.
289Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XXXI; 12 (auctor -1081)
Cumque nefandis artibus maleficiorum omnes ab initio servirent, nunc vero cum apostolo simpliciter confitentur Christum et hunc crucifixum.
290Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XXXIII; 1 (auctor -1081)
Metropolis civitas Nortmannorum est Trondemnis, quae nunc decorata ecclesiis magna populorum frequentia celebratur.
291Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XXXV; 2 (auctor -1081)
Is habet ex adverso Nortmanniae insulas multas non ignobiles, quae nunc fere omnes Nortmannorum ditioni subiacent, ideoque non pretereundae sunt a nobis, quoniam Hammaburgensem parrochiam et ipsae respiciunt.
292Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XXXVI; 6 (auctor -1081)
Haec itaque Thyle nunc Island appellatur, a glacie, quae oceanum astringit.
293Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 13, XXXVI; 12 (auctor -1081)
Beata, inquam, gens, cuius paupertati nemo invidet, et in hoc beatissima, quod nunc omnes induerunt christianitatem.
294Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 61, XLIIII; 4 (auctor -1081)
Ille igitur 'iudex iustus, fortis et patiens', qui olim deletis coram Israel septem gentibus Chanaan solos reservavit Allophilos, a quibus transgressi punirentur, ille, inquam, modicam gentilium portionem nunc indurare voluit, per quos nostra confunderetur perfidia.
295Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 61, XI; 5 (auctor -1081)
Tunc enim collegisse traditur patrocinia sanctorum, quibus nunc et in aevum triumphat hoc nostrum episcopium.
296Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 61, XVII; 7 (auctor -1081)
Inter quos metropolis Hammaburg caput extollit, olim viris et armis potens, agro et frugibus felix; nunc vero peccatorum vindictae patensin solitudinem redacta est; et quamvis decorem urbis amiserit, vires adhuc retinet metropolis, viduitatis suae dampna consolans in provectu filiorum, quos per totam septentrionis latitudinem suae legationi cotidie videt accrescere.
297Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 61, XXI; 6 (auctor -1081)
Deinde secuntur Obodriti, qui nunc Reregi vocantur, et civitas eorum Magnopolis.
298Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 61, XXIII; 2 (auctor -1081)
Nunc ad ea, quae post mortem imperatoris et reliqua tempestate nostri pontificis acta sunt, calamum dirigamus.
299Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 61, XXVIII; 3 (auctor -1081)
De cuius fine, cum istum pronepotem suum, qui nunc in Dania regnat, Suen interrogare maluerim, velud alter Tideus crimen avi reticuit, me vero parricidium exaggerante: 'Hoc est', inquit, 'quod nos' posteri luimus et quod ipse parricida suo piavit exilio'.
300Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 61, XXXVI; 4 (auctor -1081)
Is vero a Libentione archiepiscopo nunc ordinatus in gentes apud Ripam sedem accepit.
301Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 61, L; 7 (auctor -1081)
Nunc per hystoriae ordinem redeamus ad ecclesiae legationem, quae tempore Unwanni prosperrime gesta cognoscitur.
302Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 61, LX; 4 (auctor -1081)
Nunc ea restant dicenda, quae de martyrio regis Olaph fama volante cognovimus.
303Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 61, LXIII; 7 (auctor -1081)
Forte hoc videtur incredibile his, qui huius temporis egestatem vident, nec fortasse quisquam tunc crederet ea futura, quae nunc facta videntur.
304Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 61, LXXI; 3 (auctor -1081)
Sed cum diverso modo et tunc et nunc in gente Winulorum dux et episcopus laboraret, scilicet duce pro tributo, pontifice vero pro augenda christianitate laborantibus, videtur mihi iam dudum studio sacerdotum christianam religionem ibidem convaluisse, si conversionem gentis avaricia principum non prepediret.
305Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 61, LXXXII; 18 (auctor -1081)
Nunc autem 'raptus es, ne malicia mutaret intellectum' tuum; ideoque pius Dominus 'properavit educere' te 'de medio iniquitatum', ut fructum laborum tuorum pleniter reciperes, etiam si non feceras omnia bona, quae voluisti.
306Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 142, LXVIIII; 5 (auctor -1081)
Nunc autem illum adhibeo testem, cuius oculus profunda intuetur abyssi, quod tota intentio cordis mei fuit pro exaltatione ecclesiae meae.
307Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 142, I; 5 (auctor -1081)
De cuius viri gestis et moribus cum difficile sit aliquid dignum scribere, ad scribendum nos ea cogit necessitas, quoniam promisimus libri huius tenorem, o venerabilis presul Liemare, usque ad diem tui pontificatus extendere; unde licet stulte audacterque introierim hoc pelagus, nunc tamen haut inprudenter fecisse videar, si ad litus properabo.
308Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 142, VI; 3 (auctor -1081)
Et de Ungarica quidem dicetur in fine, nunc de Italica videamus.
309Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 142, XXIII; 2 (auctor -1081)
Nec attendunt miseri, quam magnum periculum suae cupiditatis luant, qui christianitatem in Sclavania primo per avariciam turbabant, deinde per crudelitatem subiectos ad rebellandum coegerunt et nunc salutem eorum, qui vellent credere, pecuniam solam exigendo contempnunt.
310Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 142, XXVIII; 1 (auctor -1081)
Ea tempestate cesar Heinricus ingentibus regni divitiis utens in Saxonia Goslariam fundavit, quam de parvo, ut aiunt, molendino vel tugurio formans venatorio in tam magnam, sicut nunc videri potest, civitatem bono auspicio et celeriter perduxit.
311Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 142, XXXVII; 4 (auctor -1081)
Nam cum sepe antea miser episcopatus eius tantis expeditionum sumptibus tantisque voracis curiae studiis laborasset, nunc vero in aedificationem prepositurarum et castellorum sine misericordia profligatus est.
312Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 142, XLII; 14 (auctor -1081)
Nunc de vindicta peccatores statim sequente videamus.
313Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 142, XLVI; 4 (auctor -1081)
Quapropter ab initio quidem illum maximum Fresiae comitatum a cesare indeptus est de Fivelgoe, quem prius habuit dux Gotafridus, et nunc Ekibertus.
314Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 142, LV; 7 (auctor -1081)
In qua re, sicut illud persuasit ambitus gloriae, ita istud necessitas imperavit ecclesiae, quae invidia ducum huius patriae semper impugnata nunc demum etiam ad nihilum redacta est.
315Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 142, LXVI; 2 (auctor -1081)
Quid tibi nunc, o venerabilis pater Adalberte, prosunt illa, quae semper dilexisti, gloria mundi, populorum frequentia, elatio nobilitatis?
316Adamus Bremensis, Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, 142, LXXVI; 4 (auctor -1081)
Nunc autem fraternitatem vestram latere nolo, quid molestiae mihi Adalwardus episcopus intulit, quem vobis teste, qui ordinationi eius interfuistis, Sictonensis ecclesiae consecravi pontificem.
317Adamus Parisiensis, Tres hymni perantiqui de Laudibus S. Domnii, p1; 10 (auctor fl. 1059)
Illud lectores ad extremum admoneo, nunc quidem unum omnino festum diem B. Domnii translati nomine ac religione insignem celebrari in urbe pariter ac dioecesi Spalatensi: sed cum ante hanc translationem, ut alibi diximus, semel, iterum ac tertio S. Domnii venerandum corpus in alia ex aliis loca translatum fuerit, satis verisimile est tribus hisce antiquioribus translationibus recolendis celebrandisque totidem olim dies assignatos fuisse, suum cuique, inscriptosque in fastis ecclesiae Salonitanae; et nos diem tertiae translationis ex antiquo Caudiacensi Martyrologio per coniecturas elicere curavimus.
318Adamus Parisiensis, Tres hymni perantiqui de Laudibus S. Domnii, 6, p0; 1 (auctor fl. 1059)
Pro Festo S. Domnii Ratio Officii ecclesiastici, et nunc antiquati.
319Adamus Parisiensis, Tres hymni perantiqui de Laudibus S. Domnii, 7, p15; 6 (auctor fl. 1059)
Ille cervicem gladio Secare quidem potuit, Sed separare minime Te nunc a tuo Domino.
320Adamus Parisiensis, Tres hymni perantiqui de Laudibus S. Domnii, 7, p15; 7 (auctor fl. 1059)
Nunc coronatus gloria Nos Praesul noster aspice, Per te adepti gratiam Ut vivamus perenniter.
321Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0595C (auctor 1145-1221)
Nunc igitur habes epistolam quam quaesisti.
322Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0599A (auctor 1145-1221)
Caeterum cum paternitatem tuam videre per memetipsum meruero, exprimam tibi viva voce quae nunc melius arbitratus sum reticere.
323Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0604C (auctor 1145-1221)
Sed et nunc figuris quasi quibusdam pallearum folliculis medulla involvitur veritatis.
324Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0609B (auctor 1145-1221)
Paulo ante nihil eras; incipiens esse vile semen eras, nunc vivis vile vas stercorum, paulo post vermium esca eris.
325Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0614C (auctor 1145-1221)
Cum enim aliquando canonicae sinceritatis albedine infelici commercio in monachum denigraverim, et nunc, Deo volente, de plena illa et peregrina nigredine ad candorem virginis liliosae reversus sim, licet me poenitentem misericors illa susceperit, non tamen in novitium me recepit.
326Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0619B (auctor 1145-1221)
Nunc autem quia et male ostium viatori patuit, immundus spiritus, assumptis secum septem aliis spiritibus nequioribus se, ad suam domum recurrit, ut per septenarium comitantium vitium intelligas in mensura; quia enim septem diebus universa temporalitas agitur, per septenarium universitas designatur.
327Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0620D (auctor 1145-1221)
Cum ab initio huius opusculi me prius de vetustate dicturum postea de novitate promiserim: nunc autem cum de utroque nimis et permiste locutus sim, iure lectionis non mereor gratiam, quod meam nescierim aut neglexerim persequi sponsionem.
328Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0621B (auctor 1145-1221)
Nunc autem delinquere et delitescere voluit, qui cor suum in verba malitiae declinavit.
329Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0627A (auctor 1145-1221)
Nunc autem impossibilitas quae voluntati meae facit verecundiam, facit etiam amicum in sua pati petitione repulsam.
330Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0647C (auctor 1145-1221)
Vae qui ridetis nunc, quia plorabitis et flebitis (Luc. VI).
331Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0648B (auctor 1145-1221)
Nunc igitur quia vester sum, quidquid boni est in vobis reputans meum, nunc de me in Christo estote solliciti, qui in ipso esse non possum immemor vestri.
332Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0650D (auctor 1145-1221)
Nunc igitur si apud te est locus poenitentiae, negligentiae meae dabis veniam, quia fateri sine tormento confusionis non audeo me tibi aliquando fuisse mentitum.
333Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0674A (auctor 1145-1221)
Nunc igitur quia primum regis nostri edictum audivimus, ad tonantem in Christo Dei sapientiam fide cucurrimus, quantisque subiaceat malis vita nostra, ipso nos docente, didicimus.
334Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0679A (auctor 1145-1221)
Nunc autem turpissima opera hominum incorrepta relinquere, turpe quidem est, quia Deo odibile est, et quia gratum est Deo, ideo pulchrum humani operis turpitudinem reprehensionibus quibus possumus emendare.
335Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0685B (auctor 1145-1221)
Nunc autem simpliciter dixit, quod vivens in deliciis, mortua sit, licet eam, aut rapinae in subditos, aut tenacitatis in pauperes non causetur.
336Adamus Perseniae, Epistolae, 211, 0693C (auctor 1145-1221)
Tricesimus et sexagesimus fructus a te exigitur; quia et fidelis in coniugio exstitisti, et nunc ad libertatem vidualis continentiae pervenisti.
337Adamus Perseniae, Fragmenta Mariana, 211, 0750A (auctor 1145-1221)
Nunc autem virginitati humilitas fecunditatem tribuit: fecundata virginitas humilitatem exaltat et extollit; quia « qui se humiliat exaltabitur (Luc. XIV).
338Adamus Perseniae, Mariale, 211, 0721C (auctor 1145-1221)
Verum quod nunc ad rem attinet, flatus pertinet ad tumorem superbiae, quae sensum cordis reddit inflatum.
339Adamus Perseniae, Mariale, 211, 0722A (auctor 1145-1221)
Nunc itaque, quia de cantico veteri aliqua diximus, arguentes nosmetipsos quod illud pene semper cantavimus, iam ad melodiam cantici novi, ad vitae novae dulcedinem et lingua et animo transeamus.
340Adamus Perseniae, Mariale, 211, 0726A (auctor 1145-1221)
» Tunc apparebit in virum perfectum (Ephes. IV), qui modo nascitur nobis in puerum, et qui nunc filius datus est nobis in participem nostrae tribulationis, tunc se offeret nobis datorem et principem aeternae pacis.
341Adamus Perseniae, Mariale, 211, 0726D (auctor 1145-1221)
Accedat, inquam, et nunc maxime, quia iam aliquatenus plus solito iubar suum Sol novus exerit, et qui hactenus apud Bethlehem inter angustum praesepium paucis cognitus claudebatur, hodie in Ierusalem in templo Domini coram pluribus praesentatur.
342Adamus Perseniae, Mariale, 211, 0727A (auctor 1145-1221)
Usque nunc tu Bethlehem, communi luce sola gavisa es, et, insolitae novitatis superba privilegio, splendoris paritate ipsi etiam contendere poteras orienti: imo (mirabile dictu) in angusto praesepi apud te plus erat luminis, quam proferre soleat oriens mundani solis.
343Adamus Perseniae, Mariale, 211, 0731D (auctor 1145-1221)
Unde exclamat, et dicit: « Nunc dimittis servum tuum, Domine, secundum Verbum tuum in pace (Luc. II).
344Adamus Perseniae, Mariale, 211, 0733B (auctor 1145-1221)
Tunc sicut hodie, imo melius quam hodie, iusti Simeonis canticum communi laetitia concinemus, dicentes: « Nunc dimittis (Luc. II), » etc.
345Adamus Perseniae, Mariale, 211, 0742D (auctor 1145-1221)
Nunc autem, etsi pretium divinae similitudinis perdidit, quia virtutem amoris deseruit, omnino tamen sine pretio non fuit, quia a pretiosa auctoris imagine non recessit.
346Adamus S Victoris, Sequentiae, 196, 1446A (auctor fl. 1173)
Reprobatus et abiectus Lapis iste nunc electus; In trophaeum stat erectus Et in caput anguli.
347Adamus S Victoris, Sequentiae, 196, 1451A (auctor fl. 1173)
Gratiae nunc, sed natura Prius irae filii.
348Adamus S Victoris, Sequentiae, 196, 1471A (auctor fl. 1173)
Nunc enim duas continet in uno versu clausulas rhythmicas, nunc quatuor, neque uniformem etiam servat in desinentia et exitu syllabarum consonantiam, ut ex ipsa lectione facile quivis deprehendere poterit.
349Adamus S Victoris, Sequentiae, 196, 1473B (auctor fl. 1173)
Porro quatuor primae supradictorum versuum clausulae, nunc alternis locis habent mutuum in simili desinentia responsum, ut prima tertiae conspiret, et secunda quartae, nunc vero proximis locis positae consimili terminantur vocalitate, ut prima ad secundam referatur, et tertia ad quartam.
350Adamus S Victoris, Sequentiae, 196, 1476A (auctor fl. 1173)
Occurrent et nonnulli versus, complexi in singulis suarum clausularum ante postremam, undecim syllabas, in ultima vero nunc quatuor syllabas, ut in nono et decimo versu, nunc vero septem, ut in decimo tertio et decimo quarto.
351Adamus S Victoris, Sequentiae, 196, 1479A (auctor fl. 1173)
Quem nunc laude singulari Venerari voto pari Satagit ecclesia.
352Adamus S Victoris, Sequentiae, 196, 1496A (auctor fl. 1173)
Hi sunt nubes coruscantes Terram cordis irrigantes Nunc rore, nunc pluvia.
353Adamus S Victoris, Sequentiae, 196, 1521A (auctor fl. 1173)
Deinde eiusdem sacrum pro Christo agonem, post diversa tormentorum genera, capitis obtruncatione consummatum, capitis proprii iam amputati deportationem usque ad locum sepulturae eius, in quo sacri ipsius cineres cum magna veneratione nunc etiam conditi asservantur.
354Adamus S Victoris, Sequentiae, 196, 1529A (auctor fl. 1173)
Hi sancti, quorum hodie Recensentur solemnia Nunc revelata facie Regem cernunt in gloria.
355Adamus S Victoris, Sequentiae, 196, 1531A (auctor fl. 1173)
O Martine, fac nunc quod gesseras, Deo preces pro nobis offeras.
356Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0451B (auctor c.1140–1212)
Nunc foris, nunc intus vagatur garrula, et vaga (Prov. VII, 10) ; nec valens in domo quiescere pedibus suis, discurrit per innumera: alienata, et elongata a se, sibique absens effecta.
357Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0454B (auctor c.1140–1212)
Sed semper, atque ubique criminose, ac damnose: nunc culpa inquinati, ac proinde poena affligendi.
358Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0456B (auctor c.1140–1212)
Nunc vero speciosus quidam in eo color exterius apparet, dumque stolidum defigimus intuitum in id quod in eo exterius fulget, fit nimirum, ut non possimus deprehendere quod in eo interius sordet.
359Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0467D (auctor c.1140–1212)
Nam si de candidis agitur vestibus, quibus nunc induuntur in merito sancti, dicit in Apocalypsi Angelo Laodiceae Ecclesiae: Testis fidelis, et verax, qui est principium creaturae Dei (Apoc. III, 14) , Suadeo tibi emere a me aurum ignitum probatum, ut locuples fias (ibid. 18) . Quod quidem aliud non est, nisi quod exercendo aequitatem iustitiae, claritatem acquirere nobis debemus sapientiae, iuxta illud viri sapientis: Concupisti sapientiam?
360Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0468B (auctor c.1140–1212)
Et prima certe vestimenta accipere dignus eris, si nunc teipsum vincis.
361Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0468D (auctor c.1140–1212)
XI. Et ad hoc nimirum consortium et iucundum sublimiter tunc pertinges, si mundum et ea quae mundi sunt pleno mentis despectu nunc conculcas: ut dum in praesenti, ad (Iob XXXIX, 6) instar illius onagri, quem Dominus dimisit liberum, multitudinem civitatis contemnis, ad illam quoque supernam Ierusalem, quae aedificatur ut civitas, cuius participatio eius in idipsum (Psal. CXXI, 3) , conscendere dignus iudiceris.
362Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0469B (auctor c.1140–1212)
Sanctus namque in Apocalypsi sua Ioannes, de civibus illis beatis, in conspectu, inquit, Agni amicti stolis albis (Apoc. VII, 9) . Neque enim dignum est, eos apparere in conspectu eius, non in albis, quando laetificabit eos in gaudio cum vultu suo (Psal. XX, 7) : et gaudio quidem aeterno iuxta id quod Deus promisit: Videbo, inquit, vos, et gaudebit cor vestrum, et gaudium vestrum nemo tollet a vobis (Ioan. XVI, 22) . Si autem de victoria quaerit aliquis, qua pertingitur ad vestimenta haec, ipsa est, qua sancti principem mundi huius, eius viriliter suggestionibus resistendo, in virtute Dei prosternunt: ut dum eos nunc de hoste humani generis mirabiliter facit triumphare, ad se tunc videndum, qui Conditor, et Redemptor est eiusdem humani generis, eos feliciter dignetur perducere: qui est super omnia Deus benedictus in saecula.
363Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0479A (auctor c.1140–1212)
Unam, qua nunc in labore meremur; alteram, qua tunc in requie remuneramur.
364Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0479B (auctor c.1140–1212)
- 4. Patria illa nunc tenetur in spe, ad quam iugiter meditando, et affectuose desiderando pergitur: ac ne labor deterreat merces magna invitat.
365Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0485C (auctor c.1140–1212)
Nunc quoque multoties non es, quod dudum semper eras.
366Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0486D (auctor c.1140–1212)
Et nunc non mihi contingat parcere animae meae, in omni tempore tribulationis; non enim melior sum fratribus meis.
367Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0491C (auctor c.1140–1212)
Nunc hos, nunc illos ad colloquium vocat, in eorum auribus vitam absentium rodit; praelatorum et fratrum suorum, maxime autem officialium facta et dicta venenosis dentibus dilaniat; sancti exercitii statuta, iuxta ordinis tenorem imposita, gravia, et omnino intolerabilia asseverat: lethale, quo ipse inflatus est, venenum audientium mentibus infundit; omnemque internae in eis iucundaeque bonitatis et bonae iucunditatis serenitatem pestiferis huiusmodi persuasionibus ac derogationibus obnubilans, eorum corda unitatis ac pacis quiete penitus evacuat, et horribilibus rixarum fulminibus ac tumultuosis discordiae ventis, sed et tempestuosis murmurationum tonitruis adimplet.
368Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0494D (auctor c.1140–1212)
Nunc in asperitatem detractionis per impatientiam prosiliunt; nunc vero in vanitatem adulationis quasi ad gratiam se inflectunt.
369Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0499B (auctor c.1140–1212)
Verum nunquid ante vitae meae finem non possum domum, in qua nunc sum, deserere, et alio, cum voluero, transmigrare?
370Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0500D (auctor c.1140–1212)
Nunc autem.
371Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0501C (auctor c.1140–1212)
Quae enim alia domus tua, si quam habes, prudentia dignior est uti, quam mater tua, quae te portavit, quae te fovit, quae te ad perfectam morum maturitatem perduxit, quae te ad hanc quam nunc habes prudentiam provexit?
372Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0507B (auctor c.1140–1212)
Ut quid enim tale quid arriperes, super quo illudant te, videntes defectum tuum, et dicant: Hic homo coepit aedificare, et non potuit consummare? (Luc. XIV, 30.) Igitur ut breviter tria haec in fine sermonis huius colligamus, si hanc voluntatem tuam, qua locum professionis tuae mutare proponis, et puram agnoscis, ut Deo placeat, et pacificam, ut eam proximus acceptet, et moderatam, ut ad debitum finem eius, effectum tua infirmitas producere queat: non te puto aliquem, quasi votum tuum frangas, incurrere reatum, si, ut saepe dictum, in quo professionis te vinculo ligasti, non istis atque illis, de quibus supra tetigimus; sed et aliis his non dissimilibus modis, qui nunc animo non occurrunt, mutaveris locum.
373Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0521C (auctor c.1140–1212)
Non solum autem; sed et illud quam magnum apud illos, et praecellens quid est: quod tanta eos nunc victus pariter, et vestitus copia dilatat, quos tanta utriusque tunc inopia angustabat.
374Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0522A (auctor c.1140–1212)
III. Verum ne ille pristinae eorum indigentiae status aliquod modo eis debeat esse praeiudicium, quo minus eorum sit necessitati nunc subveniendum, sollicite subiungere curavit: Sed tamen eorum infirmitati, quod opus est, tribuatur: etiamsi paupertas eorum quando foris erant, nec ipsa necessaria poterat invenire.
375Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0525A (auctor c.1140–1212)
Duo iam vobis admonuit genera superbiae cavenda: nunc vero duo bona monet exercenda, quae virtus humilitatis, et conferre nobis solet, cum desunt; et custodire in nobis, cum adsunt.
376Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0548B (auctor c.1140–1212)
- 16. Amor sui nunc degener a statu innocentiae.
377Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0554C (auctor c.1140–1212)
Dicitur namque tibi, ut relinquas munus tuum ante altare, et antequam illud offeras Deo, vadas reconciliari fratri tuo (Matth. V, 24) . Et oratio est Psalmistae super hoc, hunc habens modum, Benigne fac, Domine: in bona voluntate tua, Sion, ut aedificentur muri Ierusalem (Psal. L, 20) . In bona voluntate sua benigne facit Deus Sion, quando mentem, ad quam pertinet ipsum nunc per speculum in aenigmate videre (I Cor. XIII, 12) . in beneplacito gratiae suae visitare dignatur. Et haec quidem ad hoc, ut muri Ierusalem aedificentur: virtutes videlicet in interiore homine nostro construantur, quibus verae pacis contemplatio et munita, custoditur, et custodita munitur.
378Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0561C (auctor c.1140–1212)
In hoc autem, quod in isto secundo statu, in quo nunc est, si tamen status esse dicendus est, ubi per peccatum lapsus est, et non potius ruina, eidem carni suae, a propria cupiditate tentatus, abstractus et illectus adesse consentit.
379Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0569A (auctor c.1140–1212)
Si enim aperte ad reaedificandos muros Iericho cervicem suam erigeret (Ios. VI, 26) , resisteretur ei. Nunc autem, putatur esse ex sociis Iosue: sed est cum adversariis eius.
380Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0587B (auctor c.1140–1212)
Et ego: Quare ergo in eorum nunc praeceptis et prohibitis, licet minimis, qui eius vicem tenent, contemptum simili modo non concedis esse damnabilem, cum ipso testante, qui hos spernunt, se spernant?
381Adamus Scotus, De ordine habitu et professione canonicorum ordinis Praemonstratensis, 198, 0593D (auctor c.1140–1212)
Omnem, quem hoc tripartito, quem nunc breviter tetigimus, modo spiritualem virtutem obedientiae acquiris, profectum tunc solum tibi intellige salubrem, dum ipsum, ex cuius munere est, unicum Dominum nostrum Iesum Christum in eo semper, et ubique expetis testem, et exspectas remuneratorem.
382Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0611B (auctor c.1140–1212)
III. Cum autem apud vos praesentes corporaliter essemus, a quibus etiam nunc in regno Scotorum positi, spiritualiter absentes non sumus placuit vobis ex humilitate precari, quod ex potestate vobis licuit imperare, ut librum, quem de tabernaculo Moysis, una cum pictura, ante hoc biennium, rogatu quorumdam fratrum nostrorum, et maxime viri illustris Ioannis cuiusdam abbatis, qui in terra nostra est, composuimus, vobis transmitteremus.
383Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0612B (auctor c.1140–1212)
Obnixe itaque vos flexis genibus mentis obsecramus, tanquam pedibus vestris prostrati, ut nostri memores sitis in vespertinis sacrificiis vestris, compatientes multimodis fragilitatibus nostris, offerentes nos sanandos piis conspectibus advocati nostri iusti, mitis, et mansueti Iesu: qui, quod pro se non debuit, solvit pro nobis; et sacerdos pro nobis factus, et hostia, emptor, et pretium, sacrifex, et sacrificium, ac medicus vulnerum nostrorum, et medicina, pependit in ligno, larga pii cruoris sui effusione immundos nos abluens, et reconcilians reos, et nunc sedens ad dexteram Patris, interpellat pro nobis.
384Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0642C (auctor c.1140–1212)
Haec de parietibus tabernaculi, et de eius introitu dixerimus; nunc quomodo his nostris verbis Venerabilis Beda attestetur, demonstremus.
385Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0644B (auctor c.1140–1212)
XXI. Quia iam tabernaculi parietes ereximus, eosdem nunc parietes tegamus.
386Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0654A (auctor c.1140–1212)
XXXV. Quia ipsum iam tabernaculum et ex magna parte perfecimus, et perfectum quodammodo in suo statu ereximus, nunc de his, quae intra illud erant, loquamur, et qualiter, vel ubi intra illud posita erant, prout possumus, ostendamus.
387Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0660D (auctor c.1140–1212)
Nunc vero Venerabilis Bedae sapientem super his sententiam audiamus.
388Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0690B (auctor c.1140–1212)
Sicque tabernaculum intra atria tentoriis undique circumdata stat, quae tentoria et columnis per circuitum appensa, et tabernaculi quidem parietibus ex parte dimidia inferiora sunt, sed eisdem parietibus multo longiora, sicut in nostro nunc tempore ecclesia aliqua in coemeterio suo muro ex omni parte septo stat; qui nimirum murus, sicut ecclesiae parietibus longe est inferior, ita quidem eis multo longior.
389Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0690D (auctor c.1140–1212)
LXXXVI. Restat nunc, ut aliqua ex his, quae de materali tabernaculo depinximus, spirituali tabernaculo Christi, quod sancta Ecclesia est, in pictura coram posita adaptemus.
390Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0692B (auctor c.1140–1212)
Septima nunc est in requie animarum; et octava erit in felicitate corporum resurgentium, quando et vitae huius hebdomada finietur, et vitae alterius aeternitas succedet.
391Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0695A (auctor c.1140–1212)
XC. Nunc ad tentorium, quod in introitu pendet, accedo, et in eo haec verba per transversum scribo: Decus primitivae Ecclesiae.
392Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0700B (auctor c.1140–1212)
Quam quidem dignitatem homo modo non habet, quia qui noluit intelligere, dum in isto honore esset, amissa societate angelorum, nunc non solum sociatus, sed etiam comparatus est iumentis insipientibus, et similis factus est illis.
393Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0716B (auctor c.1140–1212)
Quae consuetudo ab Anglis hodie servatur; vocant enim eumdem diem Wodnesdei [nunc Wenesday] id est diem Woden. Porro a Woden linea cognationis tenditur usque ad Getham, qui et ipse tantae sapientiae habitus est et virtutis, ut a paganis pro Deo coleretur.
394Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0717D (auctor c.1140–1212)
Cum vero post mortem fratrum suorum, cum quibus aliquo tempore regnavit, ad eum totum regnum haereditario iure transisset, sublimior omnibus, factus est omnium servus, ut posset dicere cum Propheta: Exaltatus autem humilitatus sum, et conturbatus (Psal. LXXXVII, 16) . Ita se bonis amabilem, impiis terribilem, Ecclesiarum ministris pavidum, amicis et sociis iucundum, pauperibus mitem, et largum exhibuit, ut videretur omnium hominum moribus apte congruere, omnibus utilis, ac necessarius esse; et quod nunc raro invenitur in terris, illam maximam regis credidit dignitatem, nullam in Ecclesiis Christi habere potestatem.
395Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0719B (auctor c.1140–1212)
Huius laudabilem vitam mors pretiosa conclusit: Cum enim ad regem aegrotantem beatus Dunstanus vocaretur, in ipso itinere audivit vocem angelorum dicentium: Rex Edredus nunc obdormivit in Domino.
396Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0723D (auctor c.1140–1212)
Hoc autem notandum, quod post reges, qui nunc regnant, spatium reservandum, ut per hoc evidenter detur intelligi, quod ipsorum nomina sub iconibus superpositis in eisdem spatiis scribenda sunt, qui eis succedent; quia ipsi sunt, qui regna primi dimittent, qui ea modo ultimi tenent.
397Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0724A (auctor c.1140–1212)
Et idcirco quod superius de iconibus, et nominibus quatuor horum apostolicorum diximus, hoc per omnia, et in isto loco de imperatoribus teneatur, ut ab una videlicet parte Constantini, usque ad aliam eius partem per circuitum nominibus suppositis, sine aliquo spatio interposito imperatorum, et regum ponantur icones; sed illis iconibus quae post eos, qui nunc regnant, ponuntur, nomina non subscribantur.
398Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0726A (auctor c.1140–1212)
CXXIII. Depictis itaque secundum ordinem successionis suae iconibus principum, et singulorum nominibus singulis iconibus appositis, in ipsa linea crocea, quae duodecim tribus complectitur, ab imperatore Constantino usque ad eumdem Constantinum uno ductu per circuitum hunc versum scribo: Summa omnium eorum, qui a viginti annis et supra sunt connumerati, sexcenta, et tria millia, quingenti, quinquaginta (Num. II, 32) . Et iste quidem numerus, sicut de Levitarum numero diximus, ad fideles Novi Testamenti laicos pertinet, qui nimirum spiritualiter sexcenta tria millia sunt: quia et rectam nunc sanctae Trinitatis fidem, et bonam in praesenti, quae per opera sex dierum exprimitur, habent operationem; et utraque in futuro plenam a Domino percipient remunerationem.
399Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0726B (auctor c.1140–1212)
Ut intelligatur, quod fideles laici et ob bonam operationem, rectamque fidem, quam nunc exercent, plenam in futuro percipient remunerationem: et propter quinque sensuum munditiam, cui intendunt, ad mentis etiam nonnunquam quietem etiam in praesenti pertingunt.
400Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0732D (auctor c.1140–1212)
Tunc etiam iustis in regnum coeleste euntibus gentiles, et impiis in infernum euntibus coniungentur Iudaei; quia nimirum ut de genere ad speciem transeamus, quantum duntaxat ad praesentem mundi statum pertinet, hoc nunc secundum aliquem modum gentium est vocatio, quod in fine iustorum erit salvatio: hoc etiam nunc repulsio Iudaeorum, quod in fine condemnatio erit impiorum.
401Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0732D (auctor c.1140–1212)
Sicut enim in die universalis iudicii cunctis generaliter reprobis, tam Iudaeis, quam gentibus Dominus dicet: Ite maledicti in ignem aeternum (Matth. XXV, 41) : ita nunc quoque iusto, sed occulto iudicio eiusdem Dominus per effectum rei, Iudaeis incredulis, et infidelitate sua induratis, eos reprobando dicet: Ite, maledicti in ignem aeternum: illum videlicet ignem, de quo legitur in prophetia: Et nunc ignis adversarios consumit.
402Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0733A (auctor c.1140–1212)
Et in illum, de quo Psalmista: Supercecidit ignis, et non viderunt solem (Psal. LVII, 9) ; ut eos nunc ignis peccati cruciet in anima, quos tunc ignis supplicii cruciabit in gehenna.
403Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0733A (auctor c.1140–1212)
Rursum sicut in die universalis iudicii cunctis generaliter electis tam Iudaeis quam gentibus Dominus dicturus est: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum (Matth. XXV, 34); ita et nunc quoque per affectum rei gentilibus, quos assumere proponit, per electionem gratiae, et vocationem misericordiae suae idem Dominus dicit: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum.
404Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0733C (auctor c.1140–1212)
Apte etiam iuxta hanc significationem idem Moyses, qui ex altera parte cum Aaron et Hur, eius graves manus sustentantibus, atque sustentando leves eas reddentibus, depingitur, iustis regnum percipientibus coniungitur; quia ut in regno Ecclesiae, quod in Evangelio regnum coelorum nonnunquam vocatur, possint gentes super misericordia honorare Dominum, adhuc hodie graves manus Moysi Aaron, et Hur leves efficiunt: dum celsitudo Dominicae incarnationis, quae accipitur per Aaron, et amor sancti Spiritus, qui per Hur, dura legis praecepta, levia reddunt, quia nunc peccatores per poenitentiam misericorditer salvantur, qui olim per legis austeritatem graviter puniebantur.
405Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0751C (auctor c.1140–1212)
Omnesque sanctos, qui et ab Adam patre omnium nostrum in utroque sexu usque ad communem Dominum nostrum Iesum Christum in mundo fuerunt; et ab incarnationis eius exordio, usque ad finem saeculi nunc sunt, mente et cogitatione percurre; et tam ea quae dixerunt, quam ea quae fecerunt, tibi propone; ut ex eorum verbis doctior, et factis sanctior fias, et maxime quam mundas habuerint cogitationes, quas moraliter diximus debere accipi per tabulas deauratas; quamque rectas intentiones, quas per bases argenteas, diligenter perscrutare: sicque in interiore tabernaculo tuo, et sub basibus, et in tabulis icones inscriptas habebis.
406Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0755D (auctor c.1140–1212)
Nunc quidem moramur in Sancta, sed necdum possumus pertingere ad Sancta sanctorum: quia nunc quidem, ut ait apostolus Ioannes, Filii Dei sumus, sed nondum apparuit quid erimus (I Ioan. III, 2) : quia mortalitatis nostrae velamine caecati, secreta illius infernae et supernae patriae gaudia perspicere non valemus.
407Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0755D (auctor c.1140–1212)
Nunc, inquam, in Sancta sumus; quia in quibusdam modo sumus sancti, sed quando pertingemus ad Sancta sanctorum, in omnibus erimus sancti.
408Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0755D (auctor c.1140–1212)
Quaedam possumus nunc, non omnia: quia in multis debilitamur.
409Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0756A (auctor c.1140–1212)
Et idcirco has quatuor virtutes non in Sancta, sed in ipsa Sancta sanctorum intra velum super ipsas columnas posui, quae ante idem velum erectae sunt: quia nunc quidem ex parte sumus prudentes et fortes; ex parte iusti et moderati; sed cum venerit, quod perfectum est, evacuabitur quod ex parte est (I Cor. XV, 10) . Tunc enim sciemus sine dubitatione, poterimus sine debilitate; iusti plene erimus, quia in nullo offendemus; temperantes plene, quia in nullo excedemus.
410Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0757C (auctor c.1140–1212)
Ille in quo sumus nunc Sancta vocatur: ille vero ad quem suspiramus, Sancta sanctorum.
411Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0757C (auctor c.1140–1212)
Nunc itaque in Sancta manemus, tunc perveniemus ad Sancta sanctorum.
412Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0757C (auctor c.1140–1212)
Nunc autem in Sancta habemus mensam lectionis, candelabrum contemplationis, altare orationis.
413Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0758B (auctor c.1140–1212)
Haec itaque sunt, quae in isto, in quo nunc statu es, id est in Sancta, iugiter exercere debes: studium videlicet sacrae lectionis, assiduitas bonae actionis, lumen internae contemplationis, devotio purae orationis.
414Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0760C (auctor c.1140–1212)
CLV. Quia vero ob causas diversarum significationum una eademque res in sacra Scriptura etiam modis pluribus, dummodo ab unitate fidei non recedatur, potest accipi, non abs re esse credimus, si etiam exteriorem tabernaculi domum, quam paulo ante ob illam quam tunc ostendimus causam sancti cuiuslibet corpus exprimere diximus; nunc quoque versa vice ob causam aliam ad eiusdem viri sancti mentem iuxta aliam significationem referamus.
415Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0763A (auctor c.1140–1212)
CLVIII. Restat nunc quoque, ut de altari thymiamatis aliquid tropologice loquamur: ut nihil ex his, quae intra ipsum tabernaculum sunt, sive quae in Sancta sanctorum praetermisisse videamur.
416Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0766A (auctor c.1140–1212)
Restat itaque nunc, ut iam de ipso tabernaculo, in quo tam diu demorati sumus, egrediamur, et quomodo ea quae extra sunt, secundum sensum duntaxat tropologicum, intelligi debeant intueamur: ita tamen, ut prius de operimentis illius veteris tabernaculi aliquid moraliter, prout capimus, loquamur.
417Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0769A (auctor c.1140–1212)
Locus vero, in quo nunc sumus, iste mundus est.
418Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0770C (auctor c.1140–1212)
Et haec de tribus malis, quibus nobis mundus iste, locus videlicet in quo nunc sumus, infestus est.
419Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0772B (auctor c.1140–1212)
Illae vero lacrymae, quas fudit flendo super civitatem Ierusalem, illam nobis innuunt aquam quam ex loci in quo nunc sumus inspectione concipimus; quando timemus ne nos inimici nostri et vallo circumdent et undique coangustent, et ad terram prosternant et lapidem in nobis super lapidem non relinquant.
420Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0783C (auctor c.1140–1212)
Sed quia, sicut superius diximus, amor aliquando bonus est, aliquando malus: malus, quando ad malum est, et tunc cupiditas dicitur; bonus vero, quando ad bonum, tuncque vocatur charitas, et charitatis duo praecepta sunt: sicut paulo ante timoris genera gradibus distinximus, ita et nunc istos amoris modos gradibus distinguimus.
421Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0786C (auctor c.1140–1212)
Sicque bina nos consolatio recipit, una de merito, quod est in re; altera de praemio, quod nunc quidem firmiter est in spe, sed in futuro in re.
422Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0788B (auctor c.1140–1212)
Et David ait: Laetatus sum in his quae dicta sunt mihi, in domum Domini ibimus (Psal. CXXI, 1) . Necdum ad domum Domini pervenit, et iam se laetatum esse perhibuit, quia illo se iturum esse audivit, ubi diligenter memoriae commendandum, ut sine oblivione incessanter in mente retentandum est quia ineffabilis tunc inerit laetitia de perceptione illius beatitudinis, quae tunc erit in re, dum tanta nunc eos afficit exsultatio in exspectatione eiusdem felicitatis, quae nunc est in spe Non enim mirum est, si multum sapidum erit, quod plenarie gustus attinget experientiae, dummodo tantum sapit quod tenuiter olfactus percipit famae.
423Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0788D (auctor c.1140–1212)
Ut enim, qui super his sentiamus, absque aliorum praeiudicio breviter ostendamus, erecto tabernaculo, et Iudaei damnatis, et Moyses flagellum, gladiumque in manibus ponderosis tenens, inferno; Christiani, ad regnum electis vocatis, et Moyses ab Aaron et Hur sustentatas manus habens, eisdem electis ad regnum euntibus, coniunguntur: quia finito huius mundi statu, et iniqui perenniter sentient in poena, quod nunc trepide formidant in conscientia; et iusti plene, et feliciter habebunt in re, quod nunc gaudenter et firmiter habent in spe.
424Adamus Scotus, De tripartito tabernaculo, 198, 0789D (auctor c.1140–1212)
Sicque dispersa et dissipata, per inania visibilium et invisibilium phantasmata vagatur: nunc bona bene et mala male: nunc male bona et bene mala cogitat, nec tamen his vel illis cogitationibus insidet et inhaeret; sed huc illucque vaga et erronea discurrit, nec usquam in cogitatione aliqua quiescit.
425Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0811D (auctor c.1140–1212)
Ecce, Domine Deus, qui iam te per clamorem validum creaturarum tuarum in inspectione naturarum suarum voce me magna alloquentium, auditu auris audivi te: nunc per diligentem mei ipsius considerationem excitatus, et clarificatus oculus meus, ex aliqua parte, videt te.
426Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0813D (auctor c.1140–1212)
Et nunc quidem habetis lateres pro saxis, et bitumen pro caemento.
427Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0824B (auctor c.1140–1212)
Quae quidem vita et nunc in spirituali quietis septenario, et in futuro tibi in beatae resurrectionis octonario dabitur; quatenus liberatus a peccato, servus autem factus Deo, habeas fructum tuum in sanctificationem; finem vero vitam aeternam (Rom. VI, 22) : quasi septem simul et octo vitae annos, qui simul quindecim sunt.
428Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0818A (auctor c.1140–1212)
Nunc quidem ex nobis, Domine Deus, sapientes sunt et iusti: sapientes in corde; iusti in opere.
429Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0825D (auctor c.1140–1212)
Quam nunc quidem abscondis timentibus te, quam et quandoque perficies sperantibus in te (Psal. XXX, 22) . Et o quam suavis, quamque dulcis es in electis tuis, Domine Deus.
430Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0826B (auctor c.1140–1212)
Haec namque diligenter intuens, me quidem, non meis aliquibus intervenientibus meritis, sed sola tua gratuita gratia intra electorum tuorum consortium firmiter spero admittendum, ita ut illam etiam ad me viri sanctissimi audeam trahere sententiam, quam de se, suisque coelectis dixit; eamque de me dico: Nunc filius Dei sum, et necdum apparuit, quod ero.
431Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0827C (auctor c.1140–1212)
Et qui prius in exsilio positus, persecutori parcere novit (II Reg. II, 2, 3, 4) , nunc ad regnum sublimatus, egregium etiam cum damno sudantis exercitus militem exstinxit.
432Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0801A (auctor c.1140–1212)
Qui creaturarum et magnam multitudinem, et multam nimis vidimus magnitudinem, earum nunc magnam multamque intueamur pulchritudinem.
433Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0834D (auctor c.1140–1212)
Nunc, inquam, cognosco te; sed ex parte.
434Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0836A (auctor c.1140–1212)
Supra omnia, sed non exaltatum; subtus omnia, sed non substratum; intra omnia, sed non inclusum; extra omnia, sed non effusum Hoc enim tibi est esse te supra omnia, omnia a te gubernari et a nulla omnino creatura, quantus es, ex toto posse te comprehendi; quia capere te creatura tua rationalis, quantum per dignationem tuam, ei cognitionem pariter et dilectionem infundis, potest, sed quantus es, omnino non potest: sed tamen non exaltaris, quia quantumcunque caperis in teipso non grandescis: quia te quidem capiens maior fieri potest, et quanto magis te per cognitionem et nunc capit, tanto maior efficitur; sed tu prorsus maior fieri non potes.
435Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0807A (auctor c.1140–1212)
Nec sic illud dico in his, quas condidit, esse creaturis; ut denegem et ibi nunc esse illud, ubi fuit, antequam ab eo quidquam esset creatum: et ubi foret, quamvis omnia, quae creavit, esse desinerent.
436Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0807A (auctor c.1140–1212)
Igitur Deus tuus, ex quo omnia, per quem omnia, in quo omnia, et ibi nunc est, ubi non quidem fuit, sed ubi est, antequam ab eo quidquam creatum esset; et ubi non erit, sed ubi est, etsi universa quae condidit esse desinerent.
437Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0838C (auctor c.1140–1212)
Nunc vero versa vice excellenter quidem conditi occulte et non iniuste, a forti gratiae tuae iuvamine relicti, in perseveranti malae voluntatis pravitate, amplectuntur culpam, ut postmodum iuste et manifeste a terribili iusti iudicii tui districtione iudicati, aeternam in aeternum subeant poenam.
438Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0809A (auctor c.1140–1212)
Non enim nunc haec, nunc illa cogitat, nunc sic, et nunc sic, sed omnia simul et similiter: simul sine tempore, similiter sine qualitate; utpote apud quem non est transmutatio, nec vicissitudinis alicuius obumbratio (Iac. I, 17) . Sed recordantur, et obliviscuntur etiam bestiae.
439Adamus Scotus, De triplici genere contemplationis, 198, 0809B (auctor c.1140–1212)
Aliquando namque volo, aliquando nolo; quod nunc approbo, iam reprobo; modo amplector, et iam illud fugio; quod nunc placet et eligo, iam displicet illudque respuo.
440Adamus Scotus, Epistola Adami, 198, 0794A (auctor c.1140–1212)
Alium vero librum, de triplici genere contemplationis intitulatum, nunc vobis cudimus; qui de eo tractat, quod Deus in semetipso est incomprehensibilis, terribilis in reprobis, dulcis quoque, et suavis in electis.
441Adamus Scotus, Epistola Adami, 198, 0794D (auctor c.1140–1212)
Caeterum quando de perditione reproborum cogitamus intra nos, timor non mediocriter et tremor veniunt super nos, et contegunt nos tenebrae, anxie, in quantum audemus, ad invicem queritantes: et conquerentes quomodo, et quare universitatis ille Creator, qui omnia potest, quae vult, et nihil omnino nisi quod bonum est, vult; creaturam ad imaginem et similitudinem suam conditam permittit, ut in peccatum cadat, quo postmodum digna sit ut in supplicium ruat: cum veraciter constet eam, sicut nec bonum posse agere, nisi ipso et aspirando praeveniente, et adiuvando prosequente: sic nec malum in eo duntaxat, in quo nunc est, statu omittere, nisi eo retinente; nec admittere, nisi eo permittente.
442Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0843C (auctor c.1140–1212)
Dic mihi, o anima mea, quid tibi videtur de isto statu in quo nunc es?
443Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0844A (auctor c.1140–1212)
Sicut illa pristina saecularis conversatio, in qua dudum fui, in cunctis mihi displicuit, unde et ei renuntiavi: sic et ista, in qua nunc sum, iam mihi ex toto non placet, imo displicet in multis.
444Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0844B (auctor c.1140–1212)
Nunc autem vice versa ad magnas tribulationes et angustias me video pervenisse et ad maiores miserias quam habui quando in saeculo fui.
445Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0844C (auctor c.1140–1212)
Et qui idcirco de maris profundo ad portus soliditatem confugi, ut et ventorum violentiam, et fluctuum devitarem saevitiam, nunc magis me sentio et flatibus conquassari, et undis hinc inde impelli in littore quam solebam, quando natabam in mari.
446Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0844C (auctor c.1140–1212)
Certe quando in saeculo carnaliter vivebas, in maiore quam nunc es tribulatione eras; sed ideo in minore te tunc fuisse aestimabas, quia eamdem qua tunc miserabiliter vastabaris tribulationem non sentiebas.
447Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0845A (auctor c.1140–1212)
Quod autem te nunc tentationibus fatigari affirmas, a quibus tunc te quietam et liberam esse [Cod. Gem. fuisse] sentiebas, mirum tibi videri non debet; quia tunc hosti tuo parum erat necesse te tentare, quam [id. quoniam] sibi videbat pene sine tentatione velle nonnunquam consentire.
448Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0845A (auctor c.1140–1212)
Nec sibi opus erat illam cum magno labore urbem oppugnare, quam sine omni oppugnatione cernebat se posse subiugare [id. cernebat velle subiugari]. Nunc autem, quia eius a collo tuo iugum excussisti; quia eius dominio renuntiasti, acriori te quam solebat virulentus hostis tuus persequitur invidia, et eo crudelius lucrum in te quaerit novum quo plenius ius perdidit antiquum.
449Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0845D (auctor c.1140–1212)
Nunc autem econtrario decor te fallit exterior, et dum temere ad eum intuendum carnis tuae oculum invitat interiorem, etiam aspectum tuum damnabiliter exerceat.
450Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0850D (auctor c.1140–1212)
Nunc autem bona non approbatur locutio, quam mala corrumpit intentio.
451Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0853C (auctor c.1140–1212)
Quare ergo non simili modo in eorum nunc praeceptis et prohibitionibus [cod. Gem. prohibitis] licet minimis, [cod. Mel. sic minus] qui eius vicem tenent, contemptum negas esse damnabilem, cum ipso attestante qui haec spernunt, se spernant?
452Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0858C (auctor c.1140–1212)
Ideo et tu dilige silentium, quia cum de omni verbo otioso (Matth. XII, 36) , ut Dominus dicit in ultimo iudicio reddenda sit ratio, eo minus tunc a te de locutione ratio exigetur, quo nunc studiosius et libentius silentium tenueris.
453Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0858D (auctor c.1140–1212)
Iam vivo, quae prius quodammodo moriebar; iam curro et volo, quae prius vix repere poteram vel ire; quae prius odio habui iam diligo; et quae prius tangere prae angustia nolebat anima mea, nunc cibi mei sunt.
454Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0860D (auctor c.1140–1212)
Sed nunquid non potero ante vitae meae finem domum, in qua nunc sum, deserere et [ad] aliam transmigrare? Ratio Et quare hoc quaeris?
455Adamus Scotus, Libri soliloquiorum de instructione animae, 198, 0861D (auctor c.1140–1212)
Quae namque alia domus tua si quam habes, prudentia dignior est uti, quam mater quae te genuit, quae te fovit, quae ad perfectionem tuam aetatem provexit, quae te ad hanc quam nunc habes prudentiam perduxit?
456Adamus Scotus, Sermones, 198, 0094B (auctor c.1140–1212)
Nunc vero non me existimans esse aliquid, cum nihil sim, ne ipse me seducam (Gal. VI, 3) , sed potius sciens quid desit mihi, non magni aliquid me agere deputo, etiam cum me ex toto ad amandum colligo; qui me tantillum et talem, a tantis ac talibus, tantum ac taliter amari non ignoro.
457Adamus Scotus, Sermones, 198, 0104D (auctor c.1140–1212)
Nunc vero quidem diligit, quia amici estis; sed prius dilexit ut amici essetis, quia nisi prius inimicos diligeret, quos postmodum diligeret, amicos non haberet.
458Adamus Scotus, Sermones, 198, 0115C (auctor c.1140–1212)
Non enim ex mente excidit vobis qualiter [al. qualiter vos] dudum ambulantes per vias non bonas, sed sequentes impetum vestrum; et euntes post concupiscentias vestras, currentes adversus Deum, erecto collo, per plateas Babylonis, sub Pharaone, luto in Aegypto voluptatis sordentes, et vanitatis palea leves, eratis penitus sicut oves errantes (I Petr. II, 25) . Ipse autem Salvator vester, qui dives est in misericordia sua; pastor et episcopus animarum vestrarum, propter nimiam charitatem suam, qua dilexit vos, (Ephes. II, 4) cum adhuc tales essetis, misertus est vestri, eripiens vos de potestate tenebrarum, et transferens vos in terram hanc valde bonam, in qua vos nunc habitatis.
459Adamus Scotus, Sermones, 198, 0117A (auctor c.1140–1212)
Iam ipso curante convaluistis de infirmitate; et, eo roborante, fortes facti estis in bello (Hebr. II, 34) . Sed bellum istud, in quo tam viriliter, nunc quidem contra carnem, nunc autem contra mundum, nunc vero contra occultum adversarium vestrum, qui nunquam saevire cessat, sed sine intermissione circuit, quaerens quem devoret, dimicatis; quis vestrum vel uno momento sustineret, nisi ipsum protectorem haberet?
460Adamus Scotus, Sermones, 198, 0117B (auctor c.1140–1212)
Et qui in vobis infirmi omnino et imbecilles nihil potestis: nunc omnia potestis in eo, qui vos confortat.
461Adamus Scotus, Sermones, 198, 0117C (auctor c.1140–1212)
Non aliud recte mihi sensisse videtur, qui ait: Nunc filii Dei sumus; et nondum apparet quod erimus (I Ioan. III, 2) . Hoc de arrha, quam in praesenti accepimus.
462Adamus Scotus, Sermones, 198, 0120A (auctor c.1140–1212)
Nunc vero cum nihil non videntibus adsit, nihil videntibus desit, citra impatiens non quiescit; ultra, utpote iam pacata, se non extendit.
463Adamus Scotus, Sermones, 198, 0121C (auctor c.1140–1212)
De quibus dicitur: Nunc autem viderunt, et oderunt (Ioan. XV, 24) . Viderunt infirmitatem quam irriderent, non virtutem quam honorarent: impii namque erant.
464Adamus Scotus, Sermones, 198, 0123C (auctor c.1140–1212)
sed nec spiritus tunc, sicut nunc, habebimus unctionem, quem ibi tenebimus, et non dimittemus, quibus ita se aeterna illa infundet charitas, ut nulla nos ab ea in aeternum divertat satietas.
465Adamus Scotus, Sermones, 198, 0126D (auctor c.1140–1212)
Quamplures enim multoties vidimus in his quos nunc breviter attigimus, affectibus graviter fuisse deceptos et quia discretionis medium ignorabant, claudicantes a semitis suis, quod virtutem esse putaverunt grave postmodum peccatum fuisse deprehenderunt, et in quo se putabant ad ascensum posse pertingere sanctitatis, in eo versa vice, in magnam praecipitati sunt ruinam pravitatis.
466Adamus Scotus, Sermones, 198, 0134D (auctor c.1140–1212)
Quatenus sicut in Adam omnes morimur, ita et in Christo omnes vivificemur (I Cor. XV, 22) . Sic sic, Domine, tu qui regnaturus es in Israel; sive illo populo, qui te nunc absentem per fidem, sive illo, qui praesentem contemplatur per speciem, excita potentiam tuam exsurgendo, et miserendo Sion, quia tempus miserendi eius iam venit (Psal. CI, 14) . Et veni exinaniens temetipsum, servi formam accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus ut homo (Philipp. II, 7) , salvos nos fac: ut te moriente pro peccatis nostris, iustificati nunc in sanguine tuo, salvi simus ab ira per te, qui cum Patre et Spiritu, Deus, es benedictus in saecula.
467Adamus Scotus, Sermones, 198, 0136C (auctor c.1140–1212)
IV. Haec est illa regina, quae audita fama pacifici nostri, hoc enim interpretari dicunt nomen istud, quod est Salomon, de ultimis finibus properare non omisit ad eum (III Reg. X, 1) ; astans nunc a dextris eius in vestitu deaurato circumamicta varietate (Psal. XLIV, 10): dum uni Domino in unius fidei et baptismatis unitate ac ornamento [al. unitatis ornamento], diversi in ea fidelium ordines obsequuntur.
468Adamus Scotus, Sermones, 198, 0140B (auctor c.1140–1212)
Sustulit namque de carrecto filia Pharaonis Moysen, quia asperitatem deserens Iudaeorum, venit Iesus ad Ecclesiam de gentibus; in cuius fide et conversatione nunc manet etiam grandis factus; qui parvulus apud parentes proprios, Iudaeos loquor, nutritus est.
469Adamus Scotus, Sermones, 198, 0140D (auctor c.1140–1212)
Itaque, fratres, de sancta ac spirituali laetitia, quam nunc in filiis suis Ecclesia de gentibus habet, de reversione quoque Iudaeorum ad fidem, quae in fine erit, haec verba prophetica ad laudem Dei exposuimus, qui est benedictus in saecula saeculorum.
470Adamus Scotus, Sermones, 198, 0143D (auctor c.1140–1212)
Sic gentes quae non sectabantur, imo persequebantur iustitiam, apprehenderunt iustitiam, iustitiam autem, quae ex fide est (Rom. IX, 30) . Iam apud eas est Christus intrans, inter eas, et exiens, et loquens de regno Dei. Descriptusque est universus orbis (Luc. II, 1) , dum Evangelium praedicatur omni creaturae: et eunt omnes, ut profiteantur singuli in civitatem suam (ibid., 3) . Quomodo putatis, iam gaudet, et laetatur mater Ecclesia, quae in primo statu Sion dicta; nunc vero nomen quod est Iacob, ex re sibi vindicans, iam videt Salvatorem suum in medio gentium commorari, de medio gentium venire; dum subiectis summis mundi principibus sub iugo fidei et curvatis eorum cervicibus ad crucis opprobrium, et improperium crucifixi conflantur ubique terrarum gladii in vomeres, et lanceae in falces, nec levat gens contra gentem gladium, nec exercentur ultra ad praelium (Isa. II, 4) , concurrentibus omnibus in unitatem fidei et agnitionis Filii Dei (Ephes. IV, 13) . Quid iam superest, nisi ut dum ei pacis tranquillitas indulta est, a nomine quod est Iacob, in quo laboriosa eius expressa est lucta, ad nomen illud, pacis insigne prae se ferens conscendat, quod est Ierusalem.
471Adamus Scotus, Sermones, 198, 0144D (auctor c.1140–1212)
De pace quam Dominus relinquit, ad pacem, quam dat (Ioan. XIV, 27) , ut sit ei mensis ex mense, et Sabbatum ex Sabbato (Isa. LXVI, 23) . Quatenus, quae nunc, dum vineam plantat in montibus, videt per speculum in aenigmate, tunc, cum dies Dominicae claritatis effulserit, videat facie ad faciem (I Cor. XIII, 12) . Quae nunc cognoscit ex parte, tunc cognoscat, sicut et cognita est, et succedat plantationi vineae in montibus, exsultatio in die Domini.
472Adamus Scotus, Sermones, 198, 0150A (auctor c.1140–1212)
VII. Iam puto tuas promissiones libenter attendet, tuis consiliis acquiescet, quia nimirum, Domino per te illum illustrante, videns pravam vitam, quam exercet, nec diu durare, nec aeternam se posse, si in ea finierit, poenam evadere evacuatus et territus, utpote amissa omni spe, quae nunc habet retinendi habita etiam plena certitudine [al. certa plenitudine], quae ei comminaris nisi se emendarit, incurrendi, obedienter se tibi subiiciet tam iubenti quam promittenti.
473Adamus Scotus, Sermones, 198, 0151B (auctor c.1140–1212)
Sed garrient statim labia iniqua, obstrepet lingua dolosa: propria protendetur fragilitas, ut arrepta annulletur novitas; ventumque ostendent, ne seminet: nubesque monstrabunt, ne unquam metat (Eccli. II, 4) . XI. Ad haec autem omnia, et ad ea, quae in hunc modum sunt, nescio quid dari possit valentius, et apponi, quam quod sibi ipsi Psalmista hunc ascendenti gradum, et talia quaedam sustinenti, dictante Spiritu sancto dedit et apposuit: Sagittas, videlicet, potentis acutas cum carbonibus desolatoriis (Psal. CXIX, 4) . Producatur itaque in medium coram eo innocens Abel, sanctus Henoch, obediens Noe, verecundus Sem, et Iaphet, fidelis Abraham, mundus Isaac, ac patiens Iacob, providus Ioseph, mansuetus Moyses, devotus Aaron, legis zelator Phinees, simplex Iosue, benignus Samuel, humilis David: et caeteri huiusmodi carbones, quos ignis quondam Domini succendit in Sion; nunc autem caminus eius inflammat in Ierusalem (Isa. XXXI, 9) . Ut accensi, linguae dolum, et labiorum devastent iniquitatem.
474Adamus Scotus, Sermones, 198, 0151C (auctor c.1140–1212)
XII. Restat nunc ut ad allevandum ei onus in labore innotescas ei, quanta erit felicitas in retributione.
475Adamus Scotus, Sermones, 198, 0151C (auctor c.1140–1212)
Ut sicut mercenarius praestoletur finem operis sui; et sine omni dubio sciat, quoniam, qui nunc vadit de virtute in virtutem, sanctus, videbit postmodum Deum deorum in Sion beatus (Psal. LXXXIII, 8) . Et si compatitur, consequenter et conregnabit (Rom. VIII, 17) . En per haec tria plenum ei infundes amorem.
476Adamus Scotus, Sermones, 198, 0166C (auctor c.1140–1212)
Sed cum manifestum est in illis, quod notum est Dei, cum Deus illis manifestaverit, cum invisibilia ipsius per ea quae facta sunt conspexerint, ad haec tamen haec omnia [al. ea omnia] ut sint inexcusabiles, quia cum lux in tenebris luxerit, tenebrae eam non comprehenderunt (Ioan. I, 5) . Si enim comprehenderent, non solum illuminati per intellectum, sed et accensi essent per affectum, sicque [al. sicut] iam essent et per affectum. Nam iam comprehendunt iuxta illud: Ut possitis comprehendere cum omnibus sanctis (Ephes. III, 16) . IX. Nunc autem lux lucet in tenebris, nec tamen lucem tenebrae comprehendunt, quia impii, quos ignorantia caecos, et iniqui, quos malitia reddit frigidos, luce divina perfunduntur, sed perfusi eam non intuentur.
477Adamus Scotus, Sermones, 198, 0169D (auctor c.1140–1212)
Videte nunc quibus ad eam viis accedere debeatis.
478Adamus Scotus, Sermones, 198, 0181C (auctor c.1140–1212)
- 3. Illis nunc verborum copia, nunc provenit inopia.
479Adamus Scotus, Sermones, 198, 0187A (auctor c.1140–1212)
Tu et ista, de qua nunc agimus, porta, respiciens ad orientem; quia tu es, in qua Christus suum sine omni violatione et ingressum habuit et egressum, per quam et nos introitum habemus ad regnum.
480Adamus Scotus, Sermones, 198, 0192A (auctor c.1140–1212)
Illis autem temporibus necdum in domo habitavit, hoc est nondum ad Bethlehem sanctae, quae nunc est, Ecclesiae venit, sed ambulabat in tabernaculo et tentorio per cuncta loca quae transivit, homini videlicet appropiquans in sacramentis, quorum quaedam suo tempore cessaverunt, et alia illis pro illis successerunt.
481Adamus Scotus, Sermones, 198, 0198C (auctor c.1140–1212)
Nunc vero, quia sponte in ea estis, continetis vos in ea, non detenti estis ab ea.
482Adamus Scotus, Sermones, 198, 0198D (auctor c.1140–1212)
Non solum illos interiorum affectuum pedes, in spirituales Domini vestri compedes inferentes, sed et corpus vestrum in strictissima exterius custodia coarctantes, atterentes illud in ieiuniis, et attenuantes vigiliis; mortificantes membra vestra quae sunt super terram (Colos. III, 5) , et carnem vestram cum vitiis et concupiscentiis crucifigentes (Gal. V, 24) , usque ad hanc horam esurientes, et sitientes, et laborantes manibus vestris (I Cor. IV, 11) . Haec est illa, in qua nunc estis, Samaria. Custodia videlicet non solum in corde, quod omni custodia servantes, et super vestram cum propheta custodiam stantes, parati estis quotidie imo continue suscitare Leviathan (Iob III, 8) . Sed in arctissima, etiam in corpore, vos custodia tenetis: intra metas statutas semper vos et ubique pro loco et tempore compescentes, nihil in vobis vestrum reservantes, non linguam, ut quidquam sine lima loquamini.
483Adamus Scotus, Sermones, 198, 0199D (auctor c.1140–1212)
Ibi vestrum, quod nunc tenetis, silentium, ibi ieiunia vestra, ibi vigiliae, ibi labores; ibi, ut breviter dicam, singula vestra, quae modo frequentatis, exercitia bona, quasi quidam boni morales operarii, qui nunc strenue in vinea hac operantur, suos accipient denarios (Matth. XX, 10) . Nec id in vobis tunc alienum erit a mercede, quod nunc vacuum non est in vobis a bono opere.
484Adamus Scotus, Sermones, 198, 0214B (auctor c.1140–1212)
III. Hoc etiam [al. enim] geminum malum, nunc maximum deputas morbum.
485Adamus Scotus, Sermones, 198, 0215D (auctor c.1140–1212)
Unum quidem semper et ubique in cogitatu, et affectu circumferens, unum diligens, unum amplectens, ad unum tendens, in uno requiescens, et charitate vulnerata quousque plene in aeternum possideat, quem nunc quoque indeficienter amat.
486Adamus Scotus, Sermones, 198, 0226D (auctor c.1140–1212)
- 11. Quod gratia nunc operatur occultum, tunc exhibebitur manifestum.
487Adamus Scotus, Sermones, 198, 0226D (auctor c.1140–1212)
- 13. Cur nunc non pateat, quod gratia Dei de nobis disponit.
488Adamus Scotus, Sermones, 198, 0227C (auctor c.1140–1212)
II. Videamus nunc quis iste sit sensus, quem geminus in se hic continet ascensus, a Iudaea videlicet in Galilaeam; a Nazareth in Bethlehem.
489Adamus Scotus, Sermones, 198, 0229D (auctor c.1140–1212)
Ideo quoque a sanctitate bonae actionis, quam exterius proximis ad utilitatem demonstras, ad internae rectitudinem conaris pertingere intentionis, per quam soli Deo placeas: ideo nihilominus ab ea, quam iam exercuisti, operatione, ad illam, quam necdum aggressus es, desideras venire conversationem; ideo denique a decore praesentis sanctitatis, quam nunc exerces in merito, ad sapidissimam cupis conscendere refectionem futurae felicitatis, qua frueris in praemio, quia summi Patris es Filius, et ad vitam aeternam praeordinatus: illis siquidem tribus modis diximus spiritualem Ioseph a Galilaea ad Iudaeam, a Nazareth ad Bethlehem ascendere: causa vero est quod esset de domo ac familia David.
490Adamus Scotus, Sermones, 198, 0230B (auctor c.1140–1212)
VII. Hinc est, dilectissimi, quod non solum ad hunc, in quo nunc estis, sanctitatis statum venistis, sed in eo quoque viriliter statis.
491Adamus Scotus, Sermones, 198, 0233D (auctor c.1140–1212)
Contemplationis nihilominus dies finietur, in qua nunc videmus per speculum in aenigmate, et succedet illi dies ista claritatis indeficientis, in qua videbimus eum facie ad faciem (I Cor. XIII, 12) . XIII. His diebus impletis, his videlicet virtutibus renuntiantes, pariet Maria filium: ostendet gratia, quam hic erga nos occultam habuit sententiam pacis, et immobile nostrae electionis propositum.
492Adamus Scotus, Sermones, 198, 0234A (auctor c.1140–1212)
Unde et hic dicitur: Et pannis eum involvit, et reclinavit eum in praesepio (Luc. II, 7) . Quod tunc quodammodo fiet, ut videlicet quod in utero portavit Maria pannis involvat, et praesepio reclinet; quando, prout de nobis in praesenti mater gratia cogitat delectabilibus aeternae felicitatis suavitatibus, et suavibus nos circumdabit delectationibus, in supernae nos illo patriae reponens secreto Ad hoc pertinere videtur verax illa beati Ioannis assertio, et laeta promissio, quae talis est: Nunc filii Dei sumus, et nondum apparuit quod erimus; scimus quoniam cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est (I Ioan. III, 2); hoc est dicere: nunc de Galilaea ad Iudaeam, de Nazareth conscendimus ad Bethlehem, quicunque de domo sumus ac familia David.
493Adamus Scotus, Sermones, 198, 0268A (auctor c.1140–1212)
Dura, inquit, cervice, et incircumcisis cordibus et auribus, vos semper Spiritui sancto restitistis, sicut et patres vestri, et occiderunt eos qui praenuntiabant de adventu iusti, cuius vos nunc proditores et homicidae fuistis, quia accepistis legem in dispositione angelorum, et non custodistis (ibid., 51) . Sed qui ita resistentes sibi corripuit, qualiter pro eisdem se lapidantibus oravit?
494Adamus Scotus, Sermones, 198, 0284C (auctor c.1140–1212)
Quia ergo docuimus iam qui sunt coeli isti, quaeve luminaria eorum, ostendamus nunc prout possumus, quomodo intendentes in coelum cum beato Stephano videre Dei gloriam possimus.
495Adamus Scotus, Sermones, 198, 0288B (auctor c.1140–1212)
Eleva nunc oculos tuos ad coelos, quos breviter proxime attigimus, si forte potueris eos videre apertos.
496Adamus Scotus, Sermones, 198, 0305A (auctor c.1140–1212)
Nonne hoc est quodammodo dicere: Usque modo tibi assistens non solum tibi iure filius fui, sed et devotum me tibi filium in obsequendo exhibui: nunc vero, quia hic, ut vides, in hac cruce morior, et a te recedens corporaliter tecum non sum, nolo ut, quamvis me ad praesens habere non potes, sine filio permaneas.
497Adamus Scotus, Sermones, 198, 0309A (auctor c.1140–1212)
Sanctissimus etiam et beatissimus spiritus eius ad semper duraturam illam translatus est felicitatem, qui tantam hic largiente et infundente spiritu Creatore, nactus est puritatem, ut Verbum videret in principio, de gloria in gloriam, de claritate in claritatem translatus, quae per speculum nunc est in aenigmate, ad illam pertingens, quae est facie ad faciem (I Cor. XIII, 12) . Ut ibi iam sine fine felix gaudeat in aeternum, ubi etiam hic in corpore positus suas religatas indesinenter habuit primitias, et radicatum indissolubiliter desiderium.
498Adamus Scotus, Sermones, 198, 0309B (auctor c.1140–1212)
Nunc vero cum constet, nec oculum vidisse, nec aurem audisse, nec in cor hominis ascendisse, quod dilectori et dilecto Dominus Iesus praeparavit, et iam etiam praebuit Ioanni, quomodo aliquid sufficienter de honore illo lingua exprimat, cum eum nec mens comprehendat?
499Adamus Scotus, Sermones, 198, 0309B (auctor c.1140–1212)
Impletur iam in eo quod non solum de se, sed et de concivibus suis ait in Epistola sua: Nunc filii Dei sumus, et nondum apparuit quod erimus (I Ioan. III, 2) , et adiunxit; scimus quoniam cum apparuerit similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est (ibid.) . Quis nostrum tantae modo puritatis est, ut huius posset modo comprehendere visionis praestantiam?
500Adamus Scotus, Sermones, 198, 0318A (auctor c.1140–1212)
Est ergo Herodes qui quaerit puerum ad perdendum eum; superbia videlicet, quae quocunque modo, sive aperto aliquo, sive isto, quem nunc ostendimus occulto, salutis in nobis nititur destruere fructum.