'praetor' - search in All Authors, Showing 1 to 500 of 2111 hits      Show next 500

1Adamus Parisiensis, Tres hymni perantiqui de Laudibus S. Domnii, p3, p7; 8 (auctor fl. 1059)
Praetor furit Maurilius Ditis minister impius, Ferit securi Domnium, Ut victor in Coelum evolet Onustus hic victoriis Ereptus imis sordibus Iam splendet inter coelites Clarus corona gloriae.
2Adamus Parisiensis, Tres hymni perantiqui de Laudibus S. Domnii, 7, p15; 5 (auctor fl. 1059)
Non furens Maurilius Praetor te minis terruit, Spernis saeva supplicia, Dum Christum cunctis praedicas.
3Ado Viennensis, Chronicon, 123, 0061C (auctor -875)
Cneius Fulvius praetor victus.
3Ado Viennensis, Chronicon, 123, 0061C (auctor -875)
Commissoque bello, a consule Glabrione superatus Antiochus vix cum paucis fugit e praelio.
4Ado Viennensis, Chronicon, 123, 0067D (auctor -875)
Cneius Pompeius praetor cum Picentibus iussu senatus, bellum gessit, et victus est.
5Aldhelmus Schireburnensis, De laudibus virginum, 89, 0274D (auctor 640-709)
Quae cum dicta forent spondentis voce sequestra, Extemplo Christi sensit solatia praetor, Coelicolis superis mox defendentibus urbem, Aemula dum passim verterunt terga phalanges, Pace salutiferis populum stipante coronis.
6Aldhelmus Schireburnensis, De virginitate, 350; 435 (auctor 640-709)
Quae cum dicta forent spondentis voce sequestra, Extemplo Christi sensit solacia praetor Caelicolis superis mox defendentibus urbem, Aemula dum passim verterunt terga falanges Pace salutiferis populum stipante coronis.
7Alphanus Salernitanus, Vita et passio S. Christinae, 147, 1275C (auctor 1015-1085 -)
Ego vero eius haereditatem iure obtineo, in qua mihi cohaeres Christus est, concives angeli, consortes apostoli, consocii martyres, amici confessores, affines virgines; ubi nullus mihi subrogabitur haeres, nullus praetor poterit bonorum possessionem adimere, nullus audebit exactor pensitatione vexare fiscali.
8Alphanus Salernitanus, Vita et passio sanctae Christinae virginis et martyris, 2; 83 (auctor 1015-1085)
Ego vero eius haereditatem iure obtineo, in qua mihi cohaeres Christus est, concives angeli, consortes apostoli, consocii martyres, amici confessores, affines virgines; ubi nullus mihi subrogabitur haeres, nullus praetor poterit bonorum possessionem adimere, nullus audebit exactor pensitatione vexare fiscali.
9Ambrosiaster, Quaestiones veteris et novi testamenti [CSEL], 46, 6; 13 (auctor fl.366-384)
praefectus etenim potest agere uicem praefecti et praetor praetoris, non tamen priuatus potest agere uicem potestatis alicuius: quanto magis sacerdoti uicem agere non potest, qui non est sacerdos!
10Ammianus Marcellinus, Rerum gestarum libri qui supersunt, 27, 3; 9 (auctor c.330–c.391)
Hic cum magnificos praetor ederet ludos et uberrime largiretur, plebis nequiens tolerare tumultum indignis multa donari saepe urgentis, ut liberalem se et multitudinis ostenderet contemptorem, accitos a Vaticano quosdam egentes opibus ditaverat magnis.
11Ammianus Marcellinus, Res gestae, 27, 3, 6; 11 (auctor c.330–c.391)
Hic cum magnificos praetor ederet ludos, et uberrime largiretur, plebis nequiens tolerare tumultum, indignis multa donari saepe urgentis, ut et liberalem se et multitudinis ostenderet contemptorem, accitos a Vaticano quosdam egentes, opibus ditaverat magnis.
12Anastasius bibliothecarius Auctores varii, Collectanea, 129, 0656A
Et post duos dies rediens miles ille, tulit eum in castra, et compunctus divinitus praetor, imo loci servator Praetoris, misit ad eum primores bandorum, presbyterosque, ac diaconos et reverendos signorum custodes.
13Anastasius bibliothecarius, Interpretatio chronologiae S. Nicephori, 129, 0540D (auctor -879)
Hunc removit Vitellius, praetor Romanus.
14Anastasius bibliothecarius, Interpretatio Synodi VIII generalis, 129, 0061B (auctor -879)
Et quemadmodum quis peritus belli, et optimus praetor, sanctissime et amantissime frater noster, omnibus potentiorem et omnia vincentem veritatem, tanquam quaedam valde fortia et inexpugnabilia proponens arma, huius aemulos deiecisti, et cum Christo et per Christum mundum vicisti, et eum qui divina furatus est, et dispoliavit aliena, et per fenestram in atrium ovium more latronum intravit, et praedatus est animas multorum, deinde etiam se arroganter extulit, et cervices erexit contra Deum omnipotentem, et in tantum iactanter elatus est, ut conventum sine subsistentia et sine persona fingeret contra irreprehensibile et divinissimum et sacrum pontificium tuum, quemadmodum fabula hippocentauros et tragelaphos; quod etiam latenter ad principem misit.
15Anonymi, Frg. Bobiense de nomine et pronomine, p. 9, l. 27 (opus c.700)
omnia or terminata ablatiuo singulari e finiuntur eaque in um conuersa facient genitiuum pluralem, praetor praetore praetorum, actor actore actorum, Nestor Nestore Nestorum, arbor arbore arborum, cor corde cordum, marmor marmore marmorum, aequor aequore aequorum; nihil excipitur.
16Anonymus, Adnotationes super Lucanum supplementum, II; 1330 (opus c.400?)
Missi sunt contra eum duces Quintus Caecilius Metellus filius eius qui Iugurtam regem vicit, et Lucius Domitius praetor.
17Anonymus, Adnotationes super Lucanum supplementum, III; 1237 (opus c.400?)
BRVTI P. C. (aADRV1) quia Brutus praetor erat.
18Anonymus, Adnotationes super Lucanum supplementum, III; 1238 (opus c.400?)
PRAETORIA P. (V1) praetor dicitur a praeeundo ex eo quod ea non alias dignitates dabantur.
19Anonymus, Adnotationes super Lucanum supplementum, III; 1239 (opus c.400?)
(V1) Praetoria puppis dicebatur, in qua praetor erat.
20Anonymus, Adnotationes super Lucanum, 8, 8; 266 (opus c.400)
LIS TANTA DATVR ‘litem dare’ praetor dicitur, pro quo sententiam profert; sed hic allegoricos dictum: totumne Emathiae crimen ascribatur, cum tu sis ubique superatus?
21Anonymus, Commenta Bernensia in Lucanum, p3, 2, 466; 553 (opus c.400)
VARVS qui praetor erat.
22Anonymus, Commenta Bernensia in Lucanum, p5, 375; 409 (opus c.400)
Massiliam autem aduersus Caesarem defensauit praetor Apollonides, urbi qui praefuit, classi autem Parmeno.
23Anonymus, Periochae Livii, 8; 2 (opus fl.c.350)
Qua legatione perlata praetor eorum Annius de Capitolio ita lapsus est, ut exanimaretur.
24Anonymus, Periochae Livii, 12; 1 (opus fl.c.350)
Cum legati Romanorum a Gallis Senonibus interfecti essent, bello ob id Gallis indicto, L. Caecilius praetor ab his cum legionibus caesus est.
25Anonymus, Periochae Livii, 23; 4 (opus fl.c.350)
Claudius Marcellus praetor ad Nolam, eruptione aduersus Hannibalem ex oppido facta, prospere pugnauit.
26Anonymus, Periochae Livii, 23; 8 (opus fl.c.350)
L. Postumius praetor a Gallis cum exercitu caesus est.
27Anonymus, Periochae Livii, 23; 14 (opus fl.c.350)
Claudius Marcellus praetor Hannibalis exercitum ad Nolam proelio fudit et uicit, primusque tot cladibus fessis Romanis meliorem spem belli dedit.
28Anonymus, Periochae Livii, 24; 8 (opus fl.c.350)
Ad id bellum gerendum M. Valerius praetor missus.
29Anonymus, Periochae Livii, 25; 14 (opus fl.c.350)
Fuluius praetor male aduersus Hannibalem pugnauit.
30Anonymus, Periochae Livii, 31; 9 (opus fl.c.350)
L. Furius praetor Gallos Insubres rebellantes et Hamilcarem Poenum bellum in ea parte Italiae molientem acie uicit.
31Anonymus, Periochae Livii, 31; 14 (opus fl.c.350)
Triumphauit de Gallis L. Furius praetor.
32Anonymus, Periochae Livii, 33; 7 (opus fl.c.350)
C. Sempronius Tuditanus praetor ab Celtiberis cum exercitu caesus est.
33Anonymus, Periochae Livii, 40; 6 (opus fl.c.350)
In quibus cum pleraque dissoluendarum religionum praetor, ad quem delati erant, legisset, iurauit senatui contra rem p.
34Anonymus, Periochae Livii, 48; 25 (opus fl.c.350)
Seruius Sulpicius Galba praetor male aduersus Lusitanos pugnauit.
35Anonymus, Periochae Livii, 52; 9 (opus fl.c.350)
Viriathus in Hispania, primum ex pastore uenator, ex uenatore latro, mox iusti quoque exercitus dux factus, totam Lusitaniam occupauit, M. Vetilium praetorem fuso eius exercitu cepit, post quem C. Plautius praetor nihilo felicius rem gessit; tantumque terroris is hostis intulit ut aduersus eum consulari opus esset et duce et exercitu.
36Anonymus, Periochae Livii, 56; 8 (opus fl.c.350)
M. Cosconius praetor in Thracia cum Scordiscis prospere pugnauit.
37Anonymus, Periochae Livii, 60; 4 (opus fl.c.350)
L. Opimius praetor Fregellanos, qui defecerant, in deditionem accepit, Fregellas diruit.
38Anonymus, Periochae Livii, 68; 1 (opus fl.c.350)
M. Antonius praetor in Ciliciam maritimos praedones [id est piratas] persecutus est.
39Anonymus, Periochae Livii, 70; 12 (opus fl.c.350)
C. Sentius praetor aduersus Thracas infeliciter pugnauit.
40Anonymus, Periochae Livii, 74; 6 (opus fl.c.350)
A. Plotius legatus Vmbros, L. Porcius praetor Etruscos, cum uterque populus defecisset, proelio uicerunt.
41Anonymus, Periochae Livii, 74; 11 (opus fl.c.350)
Cum aere alieno pressa esset ciuitas, A. Sempronius Asellio praetor, quoniam secundum debitores ius dicebat, ab his qui faenerabant in foro occisus est.
42Anonymus, Periochae Livii, 86; 6 (opus fl.c.350)
L. Damasippus praetor ex uoluntate C. Mari cos.
43Anonymus, Periochae Livii, 96; 1 (opus fl.c.350)
Q. Arrius praetor Crixum, fugitiuorum ducem, cum XX hominum cecidit.
44Anonymus, Periochae Livii, 96; 6 (opus fl.c.350)
et Q. Arrius praetor acie uicti sunt.
45Anonymus, Periochae Livii, 96; 12 (opus fl.c.350)
Manlius praetor male aduersus Spartacum pugnauerunt idque bellum M. Crasso praetori mandatum est.
46Anonymus, Periochae Livii, 97; 1 (opus fl.c.350)
M. Crassus praetor primum cum parte fugitiuorum quae ex Gallis Germanisque constabat feliciter pugnauit, caesis hostium XXXV et ducibus eorum Casto et Gannico.
47Anonymus, Periochae Livii, 97; 3 (opus fl.c.350)
M. Antonius praetor bellum aduersus Cretenses parum prospere susceptum morte sua finiit.
48Anonymus, Periochae Livii, 98; 5 (opus fl.c.350)
L. Metellus praetor in Sicilia aduersus piratas prospere rem gessit.
49Anonymus, Periochae Livii, 103; 4 (opus fl.c.350)
C. Pontinus praetor Allobrogas qui rebellauerant ad Solonem domuit.
50Anonymus, Periochae Livii, 111; 1 (opus fl.c.350)
M. Caelius Rufus praetor cum seditiones in urbe concitaret nouarum tabularum spe plebe sollicitata, abrogato magistratu pulsus urbe Miloni exuli, qui fugitiuorum exercitum contraxerat, se coniunxit.
51Anonymus, Scholia in orationes Ciceronis Gronouiana codicis Voss. lat. Q 138, p3; 9
Quodam tempore Varus in Africam praetor fuerat.
52Anonymus, Scholia in orationes Ciceronis Gronouiana codicis Voss. lat. Q 138, p6; 401
Valerius Flaccus praetor Sullanis temporibus fuit.
53Anonymus, Scholia in orationes Ciceronis Gronouiana codicis Voss. lat. Q 138, p7; 157
Praetor Lucullus secum habebat monitores.
54Anonymus, Scholia in orationes Ciceronis Gronouiana codicis Voss. lat. Q 138, p7; 174
Praetor Hispanos inrupit, Gallos occidit.
55Anonymus, Scholia in orationes Ciceronis Gronouiana codicis Voss. lat. Q 138, 1; 131
Praetor "Achaicus" Oppius dictus est.
56Anonymus, Scholia in orationes Ciceronis Gronouiana codicis Voss. lat. Q 138, 1; 284
Idem iste praetor m.
57Anonymus, Scholia in orationes Ciceronis Gronouiana codicis Voss. lat. Q 138, 1; 494
Ex sorte dante, quia ipse, quasi praetor, iudices dabat.
58Anonymus, Scholia in orationes Ciceronis Gronouiana codicis Voss. lat. Q 138, 3; 28
Timet invidiam Lentuli praetoris, quia dicebatur Lentulus nobilis praetor.
59Anonymus, Annales Hildesheimenses, 32, 1019; 269 (opus 1137)
Sigifrithus praetor palatinus, frater Brunonis episcopi Mindonensis, 7. Kal.
60Anonymus, Rhetorica ad Herennium, 2, 19; 9 (auctor fl.ca.1150)
Ea saepe diversa sunt, ut aliud alio iudici aut praetori aut consuli aut tribuno plebis placitum sit et fit, ut de eadem re saepe alius aliud decreverit aut iudicarit, quod genus: M. Drusus praetor urbanus, quod cum herede mandati ageretur, iudicium reddidit, Sex.
61Aquila Romanus, De figuris, p1; 142 (auctor fl.c.275)
Haec figura ita ornat orationem, ut in nomine aut in verbo interdum syllaba, nonnumquam littera immutata diversa significet, ut si velis sic enunciare: 'Praetor iste vel potius praedo sociorum'.
62Atto Vercellensis, Expositio epistolarum S. Pauli, 134, 0589B (auctor 925–961)
Praetorium dicitur quasi praeceptorium, eo quod ibi praetor sedeat ad discutiendum.
63Auctores varii 141, Annales Hildesheimenses Quedlinburgenses et Lamberti, 141, 0579
Sigifrithus praetor Palatinus, frater Brunonis episcopi Mindonensis, 7. Kal.
64Augustinus Hipponensis, De civitate Dei [CSEL], 3, 26; 3 (auctor 354-430)
Laborarunt enim deinceps contionatores non exemplum deuitare Gracchorum, sed superare propositum, L. Saturninus tribunus plebis et G. Seruilius praetor et multo post M. Drusus, quorum omnium seditionibus caedes primo iam tunc grauissimae, deinde socialia bella exarserunt, quibus Italia uehementer addicta et ad uastitatem mirabilem desertionemque perducta est.
65Augustinus Hipponensis, De civitate Dei [CSEL], 7, 34; 5 (auctor 354-430)
Ubi cum primores quasdam causas legissent, quur quidque in sacris fuerit institutum, Numae mortuo senatus adsensus est, eosque libros tamquam religiosi patres conscripti, praetor ut combureret, censuerunt'.
66Augustinus Hipponensis, De duabus animabus [CSEL], 20; 16 (auctor 354-430)
inter ipsos homines in inmittenda uoce nonne quod praeco bene facit, etiamsi clarius ac melius id faciat praetor, insanus est ?
67Augustinus Hipponensis, De natura et gratia [CSEL], p1, 46; 9 (auctor 354-430)
o utinam sicut Christianus legeret praetor Iesum Christum nullum esse nomen sub caelo, in quo oportet saluos fieri nos, et non possibilitatem naturae humanae ita defenderet, ut homo per liberum arbitrium etiam sine isto nomine saluus esse posse credatur!
68Augustinus Hipponensis, De civitate Dei, 41, 0106 (auctor 354-430)
Laborarunt enim deinceps concionatores, non exemplum devitare Gracchorum, sed superare propositum, Lucius Saturninus tribunus plebis, et Caius Servilius praetor, et multo post Marcus Drusus, quorum omnium seditionibus caedes primo iam tunc gravissimae, deinde socialia bella exarserunt: quibus Italia vehementer afflicta, et ad vastitatem mirabilem desertionemque perducta est.
69Augustinus Hipponensis, De civitate Dei, 41, 0222 (auctor 354-430)
Ubi cum primores quasdam causas legissent, cur quidque in sacris fuerit institutum, Numae mortuo senatus assensus est, eosque libros tanquam religiosi patres conscripti, praetor ut combureret, censuerunt » .
70Augustinus Hipponensis Incertus, Quaestiones Veteris et Novi Testamenti, 35, 2246
Praefectus etenim potest agere vicem praefecti, et praetor praetoris; non tamen privatus potest agere vicem potestatis alicuius: quanto magis sacerdotis vicem agere non potest, qui non est sacerdos?
71Aulus Gellius, Noctes Atticae, 10, 3, 3; 13 (auctor c.125–c.180)
Ferentini ob eandem causam praetor noster quaestores arripi iussit; alter se de muro deiecit, alter prensus et virgis caesus est.
72Aulus Gellius, Noctes Atticae, 10, 24, 3; 7 (auctor c.125–c.180)
Dienoni praetor dicit, non die nono.
73Aulus Gellius, Noctes Atticae, 10, 24, 4; 8 (auctor c.125–c.180)
Neque praetor solum, sed pleraque omnis vetustas sic locuta est.
74Aulus Gellius, Noctes Atticae, 11, 7, 7; 10 (auctor c.125–c.180)
Alter quoque a lectionibus id genus paucis apirocalus, cum adversarius causam differri postularet: Rogo, praetor, inquit, subveni, succurre!
75Aulus Gellius, Noctes Atticae, 13, 15, 4; 9 (auctor c.125–c.180)
Praetor, etsi conlega consulis est, neque praetorem neque consulem iure rogare potest, ut quidem nos a superioribus accepimus aut ante haec tempora servatum est et ut in Commentario tertio decimo C. Tuditani patet, quia imperium minus praetor, maius habet consul, et a minore imperio maius aut maior a minore conlega rogari iure non potest.
76Aulus Gellius, Noctes Atticae, 13, 16, 1; 3 (auctor c.125–c.180)
Praetor et comitiatum et contionem usquequaque avocare potest, nisi a consule.
77Aulus Gellius, Noctes Atticae, 13, 20, 9; 9 (auctor c.125–c.180)
Ex maiore autem Catonis filio, qui praetor designatus patre vivo mortuus est, et egregios De luris Disciplina libros reliquit, nascitur hie de quo quaeritur, M. Cato, M. filius, M. nepos.
78Aulus Gellius, Noctes Atticae, 13, 20, 12; 12 (auctor c.125–c.180)
Hic enim nepos, cuius haec modo prolata oratio est, filium quidem M. Catonem habuit; sed non eum qui Uticae periit, sed qui, cum aedilis curulis et praetor fuisset, in Galliam Narbonensem profectus, ibi vita functus est.
79Aulus Gellius, Noctes Atticae, 15, 5, 4; 5 (auctor c.125–c.180)
Nam cum ille, inquit, rabula audaculus ita postulasset verbaque ita fecisset: 'Omnia, vir clarissime, negotia de quibus te cogniturum esse hodie dixisti diligentia et velocitate tua profligata sunt, unum id solum relictum est, de quo, rogo, audias,' tum praetor satis ridicule: 'An illa negotia de quibus iam cognovisse me dicis profligata sint equidem nescio; hoc autem negotium quod in te incidit, procul dubio, sive id audiam sive non audiam, profligatum est.
80Aulus Gellius, Noctes Atticae, 15, 11, 1; 3 (auctor c.125–c.180)
senatusconsultum de philosophis et de rhetoribus Latinis factum est: M. Pomponius praetor senatum consuluit.
81Aulus Gellius, Noctes Atticae, 15, 11, 1; 4 (auctor c.125–c.180)
Quod verba facta sunt de philosophis et de rhetoribus, de ea re ita censuerunt, ut M. Pomponius praetor animadverteret curaretque, uti ei e republica fideque sua videretur, uti Romae ne essent.
82Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 47; 1
Marcus Porcius Cato, genere Tusculanus, a Valerio Flacco Romam sollicitatus, tribunus militum in Sicilia, quaestor sub Scipione fortissimus, praetor iustissimus fuit: in praetura Sardiniam subegit, ubi ab Ennio Graecis litteris institutus.
83Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 49; 7
Viginti quattuor annorum praetor in Hispaniam missus Carthaginem, qua die venit, cepit.
84Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 57; 2
Praetor Galliam domuit, consul Hispaniam, altero consulatu Sardiniam; tantumque captivorum adduxit, ut longa venditione res in proverbium veniret „Sardi venales‟.
85Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 59; 1
Aulus Hostilius Mancinus praetor adversum Numantinos vetantibus avibus et nescio qua voce revocante profectus, cum ad Numantiam venisset, exercitum Pompei acceptum prius corrigere decrevit et solitudinem petiit.
86Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 61; 1
Quintus Caecilius Metellus, domita Macedonia Macedonicus dictus, praetor Pseudophilippum, qui idem Andriscus dictus est, vicit.
87Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 63; 1
Quintus Metellus Pius, Numidici filius, Pius, quia patrem lacrimis et precibus assidue revocavit, praetor bello sociali Q. Popedium Marsorum ducem interfecit.
88Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 72; 5
Praetor adversus Iugurtham, tamen eius pecunia victus.
89Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 74; 3
Praetor Africam iustissime rexit.
90Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 75; 4
Praetor inter cives ius dixit.
91Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 75; 5
Praetor Ciliciam provinciam habuit.
92Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 77; 7
Praetor in Hispaniam pro consulibus missus Sertorium vicit.
93Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 78; 4
Praetor Lusitaniam et post Galliam ab Alpibus usque et Oceanum bis classe transgressus Britanniam subegit.
94Aurelius Victor Ps, Liber de viris illustribus urbis Romae, 81; 6
Praetor Ciliciam latrociniis liberavit.
95Balde Iacob, Poemata, 2, p6, 3; 307 (auctor 1604-1668)
Nunc agite, et curis placide super astra remissis; Dum veluti Praetor, Romani gaudia Circi, Do gladiatorum Ludos; Consulque cruento Amphitheatrales illustro Munere nubes: Pensilis Orchestrae cuneos insidite, dixit.
96Balde Iacob, Poemata, 3, p13, 22; 1 (auctor 1604-1668)
Post Fabii Glarsi mortem, quamquam ille beatus Creditur ac dives; si fenebris auctio fiat, Et bona venalem Praetor citet ire sub hastam: Quale decus, si nil superest ingentia praeter Debita!
97Balde Iacob, Poemata, 4, p17, 54, p0; 10 (auctor 1604-1668)
Vade: sedet Praetor.
98Balde Iacob, Poemata, 4, p17, 92, 2; 17 (auctor 1604-1668)
POE. Vbi Praetor urget et cruenta Paupertas.
99Balde Iacob, Poemata, 4, p21, 17, p0; 24 (auctor 1604-1668)
ridet ad ista Munera Praetor, gaudetque capi.
100Balde Iacob, Poemata, 4, p21, 25, 2, 12; 7 (auctor 1604-1668)
Caetera vano, Hoc te solum es Iudice iusto, Verus testis, praetor iniquus.
101Beda, De orthographia, p. 10, l. 74 (auctor 672-735)
ad et in praefatis praepositionibus pares, sed contraria potestate sunt, quia in forum ire est in ipsum forum intrare, ad forum autem ire ad locum foro proximum; ut in tribunal et ad tribunal uenire non unum est, quia ad tribunal uenit litigator, in tribunal uero praetor aut iudex.
102Beda, Expositio super Acta Apostolorum, 92, 0952C (auctor 672-735)
Et sacerdotes et magistratus, sive praetor templi, ut alia dicit Editio, qui doctores et iudices videbantur populi, dolebant quod ad apostolos audiendos multitudo confluxerat.
103Beda, Retractatio in Acta Apostolorum, 92, 1007D (auctor 672-735)
Nam Graece praetor στρατηγὸς, magistratus autem sive princeps ἄρχων dicitur.
104Beda, Retractatio in Acta Apostolorum, 92, 1011A (auctor 672-735)
Graecum namque exemplar utroque in loco singulariter στρατηγὸς, id est, praetor, habet.
105Beda Incertus, De octo partibus orationis, 90, 0634C (auctor c.820)
In declinatione compositorum nominum animadvertere debemus quod ea quae ex duobus nominativis composita fuerint per omnes casus ex utraque parte declinari possunt, ut eques Romanus, praetor urbanus.
106Benessa Damianus, De morte Christi, 7; 14 (auctor 1476-1539)
Quidam sic medio sermonem occaepit et inquit: "Non tam maturo frustra tot tempore, praetor, Adsumus, et uinctum stipati milite multo Offerimus, pridem nunquam intellecta docendo Qui circum populos turbauit et omnia miscet, Cuius compesci non unquam audacia quiuit.
107Benessa Damianus, De morte Christi, 7; 89 (auctor 1476-1539)
" Haec fatus breuiter praetor mox comprimit ora.
108Benessa Damianus, De morte Christi, 7; 150 (auctor 1476-1539)
Vtque animo praetor ducebat corda moueri Posse sacerdotum si demum cernere plagas Contingat totis impressaque uerbera menbris, Produxit coram, dehinc turbis talia fatur: "Ecce hominem uobis, habitum bene nonne putatis?
109Benessa Damianus, De morte Christi, 9; 186 (auctor 1476-1539)
" Haec fatus; praetor reddit contra ore uicissim: "Iam dudum falsos frustra uos ludit imago, Quae passim curis subeuntibus angit anhellos, Nec miseros usquam demum sinit esse quietos.
110Benessa Damianus, Epicedion in morte Iacobi Boni, p1; 42 (auctor 1476-1539)
Saepe gubernaculo Patriae praefuit ille, (!) Et Praetor iuri dicendo; haud futilis idem Consiliis habitus, toties Rectorque Senatus.
111Boetius, Commentaria in Topica Ciceronis, 64, 1095C (auctor 480-525)
Deinde postquam hic vindicaverit, praetor interrogat eum qui cedit an contra vindicet; quo negante, aut tacente, tunc ei qui vindicaverit, eam rem addicit, idque legis actio vocabatur.
112Bovo Sithivensis, Relatio de inventione et elevatione, 147, 1148A
Ut autem maioribus cessimus ad accedendum, data copia videndi loculum, actutum Landbertus praetor urbanus, aliis itidem personatis viris conclamantibus, nequaquam se inde inquit amoturum pedem, donec rei inibi latentis dignosceret veritatem.
113Brandolinus Aurelius Lippus, De ratione scribendi libri tres, 2; 385 (auctor c.1440-1497)
Dignitas consideratur sacra an profana, ut pontifex an rex; perpetua an ad tempus, ut princeps an praetor.
114Bruno Carthusianorum, Expositio in epistolas Pauli, 153, 0061A (auctor c.1030-1101)
Stipendium dicitur, hoc quod tribunus, vel praetor, pensata mercede militis, ministrat ei in exercitu.
115Cambini C Aurelio, Opusculum elegiarum, 1, 1; 35 (auctor 1463-1494)
Olim praetor oves haud ambitiosus agebat Sulcabatque suos ipse senator agros.
116Catullus, Carmina, p1, 10; 3 (auctor c.84BC–c.54BC)
respondi id quod erat, nihil neque ipsis nec praetoribus esse nec cohorti, cur quisquam caput unctius referret, praesertim quibus esset irrumator praetor nec faceret pili cohortem.
117Censorinus, De die natali liber ad Q. Caerellium, 24; 7 (auctor fl.238)
” Sed postea M. Plaetorius tribunus plebiscitum tulit, in quo scriptum est: “praetor urbanus, qui nunc est quique posthac fuat, duo lictores apud se habeto isque usque supremam ad solem occasum ius inter cives dicito.
118Cervarius Tubero Ludovicus, Commentarii de temporibus suis, 6, p74; 2 (auctor 1458-1527)
Sed, quia talem uirum occidere inconsulto rege ueritus, praetor, ad quem haec cognitio spectabat, quid facto opus esset consulit regem.
119Cervarius Tubero Ludovicus, Commentarii de temporibus suis, 6, p74; 5 (auctor 1458-1527)
Hoc nuntio accepto, praetor tribunal ascendit, atque strue lignorum ad terrorem circumstantium Christianorum consueto maiore composita reum, sicut erat cathenis uinctus, carcere educi, atque ad se attrahi iubet, silentioque per apparitorem indicto ita coepit: Quam uellem, Mauerdine, in aliena religione censenda Turcarum mentem habuisses, nostrumque morem esses imitatus!
120Cervarius Tubero Ludovicus, Commentarii de temporibus suis, 6, p74; 19 (auctor 1458-1527)
Quare uelim et te, praetor, qui hoc in magistratu regis fungeris munere, et regem ipsum rogatos esse, ne quid grauius in me innoxium atque obiecti criminis omnino expertem inconsulte statuatis.
121Cervarius Tubero Ludovicus, Commentarii de temporibus suis, 6, p74; 22 (auctor 1458-1527)
Num credis, prudentissime praetor, accusatorem meum hos difficulter inuenisse, qui nullo periurii respectu in meum testantur caput?
122Cervarius Tubero Ludovicus, Commentarii de temporibus suis, 6, p74; 41 (auctor 1458-1527)
Itaque praetor circumstantis metu turbae, ne scilicet iure apud regem accusari posset, quod Christianos digniores fide quam Turcas esset arbitratus, confestim Mauerdinum, prius minis, modo precibus nequicquam fatigatum, uti in sectam Machomethanam traduci pateretur, palo e medio lignorum strue eminenti admoueri iubet, ac ferreis alligari catenis.
123Cervarius Tubero Ludovicus, Commentarii de temporibus suis, 7, p78; 18 (auctor 1458-1527)
Quod ubi praetor Sicensium cognouit, confestim ad Turcam mittit, qui iniuriam coram expostularet, captosque ex foedere repeteret: nondum enim Bazethes bellum Venetis, ut paulo ante dictum est, indixerat.
124Cervarius Tubero Ludovicus, Commentarii de temporibus suis, 8, p97; 11 (auctor 1458-1527)
Praetor urbis metu exanguis in cubiculo, quo se primo captae urbis tumultu contulerat, inuentus est, spondae lecti prae lassitudine ac moerore innixus, atque ut erat armatus, non sine risu ducentium, ac si foemina gladio cincta duceretur.
125Cervarius Tubero Ludovicus, Commentarii de temporibus suis, 9, 204; 11 (auctor 1458-1527)
Ad hoc dictu quidem ridiculum, sed quod de maiestate ducis multum detraheret: non licebat duci tuba signum, sed cornu Ferrariae canere, quum praetor Venetus in eadem urbe, quoties signum canendum esset, tuba uteretur.
126Cicero, De legibus, 3, 8; 1 (auctor 106BC–43BC)
'Iuris disceptator, qui privata iudicet iudicarive iubeat, praetor esto.
127Cicero, Academica, p5, 46; 323 (opus 45BC)
(79), praetor (77) 26, 10; in Africa (76), cos. 26, 11; ad Mithridaticum bellum missus (74) 26, 13; in syria (68) 56, 23; triumphus (63) 27, 25. familiaris Antiochi 28, 9 31, 6 20 28 56, 24 97, 7. laudatur 26, 1-28, 14 57, 20 25 58, 10. dialogi persona 30, 29 31, 8 10. loquitur 31, 12 27 — 57, 16 102, 8 cf.
128Cicero, Brutus, p3, 48, 180; 11 (opus 46BC)
Fuit etiam facilis et expeditus ad dicendum et vitae splendore multo et ingenio sane probabili T. Iunius L. F. tribunicius, quo accusante P. Sextius praetor designatus damnatus est ambitus; is processisset honoribus longius, nisi semper infirma atque etiam aegra valetudine fuisset.
129Cicero, Brutus, p3, 62, 224; 19 (opus 46BC)
Is praetor eodem die quo Saturninus tribunus plebis Mario et Flacco .
130Cicero, Brutus, p3, 93, 321; 6 (opus 46BC)
Atque ut multa omittam in hoc spatio et in his post aedilitatem annis, et praetor primus et incredibili populari voluntate consul sum factus.
131Cicero, De Finibus, p3, 96; 185 (opus 45BC)
L. Iunius Brutus (consul a. 509)62 22 M. Iunius Brutus iuris peritus6 5 M. Iunius Brutus, Caesaris interfector, praetor a. 44. eiCicero libros de finibus despondit (cf. praefat. p. XII)1 5 86 22 88 27 155 28 159 31scripsit librum de virtute 410sq.
132Cicero, De Finibus, p3, 96; 242 (opus 45BC)
(cf. M. Pacuvius) Oroetes, Darei praetor 201 26 M. Pacuvius eius Antiopa 224 verba ex eius Duloreste187 25 sqq.
133Cicero, De Finibus, p3, 96; 249 (opus 45BC)
Peducaeus (praetor a. 75)59 14 sqq.
134Cicero, De Finibus, p3, 96; 293 (opus 45BC)
T. Pontius centurio 4 23 M. Porcius Cato (consul a. 195),Catonis Uticensis proavus103 12 156 23 M.Porcius Cato (Uticensis),pronepos Catonis Censorii,(praetor a. 54) loquens inducitur in libris de finibus(cf. praefat. p. XIII) 89 9sqq.
135Cicero, De Finibus, 1, 3, 9; 14 (opus 45BC)
Graece ergo praetor Athenis, id quod maluisti, te, cum ad me accedis, saluto: 'chaere,' inquam, Tite!
136Cicero, De Finibus, 2, 16, 54; 15 (opus 45BC)
qui cum praetor quaestionem inter sicarios exercuisset, ita aperte cepit pecunias ob rem iudicandam, ut anno proximo P. Scaevola tribunus plebis ferret ad plebem vellentne de ea re quaeri.
137Cicero, De Natura Deorum, 3, 62, 74; 54 (opus 44BC)
sessum it praetor.
138Cicero, De Officiis, 2, 11, 40; 8 (opus 44BC)
Itaque propter aequabilem praedae partitionem et Bardulis Illyrius latro, de quo est apud Theopompum, magnas opes habuit et multo maiores Viriathus Lusitanus; cui quidem etiam exercitus nostri imperatoresque cesserunt; quem C. Laelius, is qui Sapiens usurpatur, praetor fregit et comminuit ferocitatemque eius ita repressit, ut facile bellum reliquis traderet.
139Cicero, De Officiis, 3, 20, 80; 4 (opus 44BC)
Ne noster quidem Gratidianus officio viri boni functus est tum, cum praetor esset collegiumque praetorium tribuni plebi adhibuissent, ut res nummaria de communi sententia constitueretur; iactabatur enim temporibus illis nummus sic, ut nemo posset scire, quid haberet.
140Cicero, De Oratore, 1, 74, 75; 2 (opus 55BC)
Quae, cum ego praetor Rhodum venissem et cum summo illo doctore istius disciplinae Apollonio ea, quae a Panaetio acceperam, contulissem, inrisit ille quidem, ut solebat, philosophiam atque contempsit multaque non tam graviter dixit quam facete; tua autem fuit oratio eius modi, non ut ullam artem doctrinamve contemneres, sed ut omnis comites ac ministratrices oratoris esse diceres.
141Cicero, De Oratore, 2, 253, 280; 77 (opus 55BC)
" Est etiam stultitiae salsa reprehensio, ut ille Siculus, cui praetor Scipio patronum causae dabat hospitem suum, hominem nobilem, sed admodum stultum, "quaeso," inquit "praetor, adversario meo da istum patronum, deinde mihi neminem dederis.
142Cicero, Epistolae ad Atticum, 1, 12, 1; 9 (auctor 106BC–43BC)
Nam mihi Pompeiani prodromi nuntiant aperte Pompeium acturum Antonio succedi, oportere eodemque tempore aget praetor ad populum.
143Cicero, Epistolae ad Atticum, 1, 14, 1; 10 (auctor 106BC–43BC)
Quaesivit ex eo placeretne ei iudices a praetore legi, quo consilio idem praetor uteretur.
144Cicero, Epistolae ad Atticum, 2, 24, 3; 23 (auctor 106BC–43BC)
Postero autem die Caesar, is qui olim praetor cum esset Q. Catulum ex inferiore loco iusserat dicere, Vettium in rostra produxit eumque in eo loco constituit quo Bibulo consuli adspirare non liceret.
145Cicero, Epistolae ad Atticum, 4, 15, 2; 8 (auctor 106BC–43BC)
Sed vereor ne lepore suo detineat diutius praetor Clodius et homo pereruditus, ut aiunt, et nunc quidem deditus Graecis litteris Pituanius.
146Cicero, Epistolae ad Atticum, 8, 6, 1; 5 (auctor 106BC–43BC)
CICERO ATTICO SAL. Obsignata iam ista epistula quam de nocte daturus eram, sicut dedi (nam eam vesperi scripseram), C. Sosius praetor in Formianum venit ad M'.
147Cicero, Epistolae ad Atticum, 9, 15, 2; 12 (auctor 106BC–43BC)
Volet enim, credo, S. C. facere, volet augurum decretum (rapiemur aut absentes vexabimur), vel ut consules roget praetor vel dictatorem dicat; quorum neutrum ius est.
148Cicero, Epistolae ad Atticum, 10, 15, 3; 27 (auctor 106BC–43BC)
Allienus autem praetor putabat aliquem, si ego non, ex conlegis suis.
149Cicero, Epistolae ad Atticum, 12, 5b, 1; 7 (auctor 106BC–43BC)
Equidem puto proximis, Caepione et Pompeio; praetor enim L. Furio Sex.
150Cicero, Epistolae ad Atticum, 13, 30, 2; 14 (auctor 106BC–43BC)
Sed in Libonis annali xiiii annis post praetor est factus Tuditanus quam consul Mummius.
151Cicero, Epistolae ad Atticum, 13, 32, 3; 19 (auctor 106BC–43BC)
Annis xiiii ante quam praetor factus est legatus esse potuisset, nisi admodum sero quaestor est factus?
152Cicero, Epistolae ad Familiares, 1, 9, 19; 77 (auctor 106BC–43BC)
De Vatinio autem primum reditus intercesserat in gratiam per Pompeium, statim ut ille praetor est factus, cum quidem ego eius petitionem gravissimis in senatu sententiis oppugnassem, neque tam illius laedendi causa quam defendendi atque ornandi Catonis; post autem Caesaris, ut illum defenderem, mira contentio est consecuta.
153Cicero, Epistolae ad Familiares, 7, 21, 1; 9 (auctor 106BC–43BC)
Cum ei dicerem tibi videri sponsionem illam nos sine periculo facere posse, 'SI BONORVM TVRPILIAE POSSESSIONEM Q. CAEPIO PRAETOR EX EDICTO SVO MIHI DEDIT,' negare aiebat Servium tabulas testamenti esse eas, quas instituisset is qui factionem testamenti non habuerit; hoc idem Ofilium dicere; tecum se locutum negabat meque rogavit ut se et causam suam tibi commendarem.
154Cicero, Epistolae ad Familiares, 8, 8, 2; 13 (auctor 106BC–43BC)
Haec quoque magna nunc contentio forum tenet: M. Servilius postquam, ut coeperat, omnibus in rebus turbarat nec quod non venderet quicquam reliquerat maximaeque nobis traditus erat invidiae, neque Laterensis praetor postulante Pausania nobis patronis QVO EA PECVNIA PERVENISSET recipere voluit, Q. Pilius, necessarius Attici nostri, ‹de› repetundis eum postulavit.
155Cicero, Epistolae ad Familiares, 10, 26, 2; 13 (auctor 106BC–43BC)
Scilicet id agitur utrum hac petitione an proxima praetor fias, non ut ita de re p.
156Cicero, Epistolae ad Quintum, 1, 2, 10; 50 (auctor 106BC–43BC)
Nam cum hanc paginam tenerem L. Flavius, praetor designatus, ad me venit, homo mihi valde familiaris.
157Cicero, Epistolae ad Quintum, 1, 2, 10; 57 (auctor 106BC–43BC)
praetor solet iudicare deberi?
158Cicero, Lucullus, 1, 1; 2 (auctor 106BC–43BC)
ut enim [urbanis] admodum adulescens cum fratre pari pietate et industria praedito paternas inimicitias magna cum gloria est persecutus, in Asiam quaestor profectus ibi permultos annos admirabili quadam laude provinciae praefuit; deinde absens factus aedilis, continuo praetor (licebat enim celerius legis praemio), post in Africam, inde ad consulatum; quem ita gessit ut diligentiam admirarentur omnes ingenium agnoscerent.
159Cicero, Lucullus, 45, 137; 2 (auctor 106BC–43BC)
praetor esset, eum qui cum avo tuo Luculle consul fuit, doctum sane hominem ut indicat ipsius historia scripta Graece, iocantem dixisse Carneadi: 'ego tibi Carneade praetor esse non video, quia sapiens non sum, nec haec urbs nec in ea civitas?
160Cicero, Lucullus, 45, 137; 4 (auctor 106BC–43BC)
Aristoteles aut Xenocrates, quos Antiochus sequi volebat, non dubitavisset quin et praetor ille esset et Roma urbs et eam civitas incoleret; sed ille noster est plane ut supra dixi Stoicus perpauca balbutiens.
161Cicero, Orationes 1, Man., 1; 4 (auctor 106BC–43BC)
Nam cum propter dilationem comitiorum ter praetor primus centuriis cunctis renuntiatus sum, facile intellexi, Quirites, et quid de me iudicaretis et quid aliis praescriberetis.
162Cicero, Orationes 1, Clu., 33; 18 (auctor 106BC–43BC)
Quod in legem non iurasset , quae res nemini umquam fraudi fuit, et quod C. Verres, praetor urbanus, homo sanctus et diligens, subsortitionem eius in eo codice non haberet qui tum interlitus proferebatur.
163Cicero, Orationes 1, Cael., 4; 10 (auctor 106BC–43BC)
Fuit adsiduus mecum praetore me; non noverat Catilinam; Africam tum praetor ille obtinebat.
164Cicero, Orationes 1, Mur., 7; 6 (auctor 106BC–43BC)
Sin autem sunt amplae et honestae familiae plebeiae, et proavus L. Murenae et avus praetor fuit, et pater , cum amplissime atque honestissime ex praetura triumphasset, hoc faciliorem huic gradum consulatus adipiscendi reliquit quod is iam patri debitus a filio petebatur.
165Cicero, Orationes 1, Mur., 12; 11 (auctor 106BC–43BC)
' Praetor interea ne pulchrum se ac beatum putaret atque aliquid ipse sua sponte loqueretur, ei quoque carmen compositum est cum ceteris rebus absurdum tum vero in illo: 'Suis utrisque superstitibus praesentibus istam viam dico; ite viam.
166Cicero, Orationes 1, Mur., 20; 1 (auctor 106BC–43BC)
Huius sors ea fuit quam omnes tui necessarii tibi optabamus, iuris dicundi; in qua gloriam conciliat magnitudo negoti, gratiam aequitatis largitio; qua in sorte sapiens praetor qualis hic fuit offensionem vitat aequabilitate decernendi, benivolentiam adiungit lenitate audiendi.
167Cicero, Orationes 2, Mil., 12; 6 (auctor 106BC–43BC)
Atqui Milone interfecto Clodius haec adsequebatur, non modo ut praetor esset non eo consule quo sceleris facere nihil posset sed etiam ut eis consulibus praetor esset quibus si non adiuvantibus, at coniventibus certe speraret se posse eludere in illis suis cogitatis furoribus: cuius illi conatus, ut ipse ratiocinabatur, nec cuperent reprimere, si possent , cum tantum beneficium ei se debere arbitrarentur, et, si vellent, fortasse vix possent frangere hominis sceleratissimi conroboratam iam vetustate audaciam.
168Cicero, Orationes 2, Mil., 33; 8 (auctor 106BC–43BC)
An ille praetor, ille vero consul, si modo haec templa atque ipsa moenia stare eo vivo tam diu et consulatum eius exspectare potuissent, ille denique vivus mali nihil fecisset cui mortuo unus ex suis satellitibus curiam incenderit?
169Cicero, Orationes 2, Mil., 38; 1 (auctor 106BC–43BC)
Vtinam di immortales fecissent — pace tua, patria, dixerim: metuo enim ne scelerate dicam in te quod pro Milone dicam pie — utinam P. Clodius non modo viveret sed etiam praetor, consul , dictator esset potius quam hoc spectaculum viderem!
170Cicero, Orationes 2, Lig., 1; 11 (auctor 106BC–43BC)
Interim P. Attius Varus, qui tum praetor Africam obtinuerat, Vticam venit.
171Cicero, Orationes 2, Phil., 3j; 14 (auctor 106BC–43BC)
qui cum praetor urbanus esset, urbe caruit, ius non dixit, cum omne ius rei publicae recuperavisset, cumque concursu cotidiano bonorum omnium qui admirabilis ad eum fieri solebat praesidioque Italiae cunctae saeptus posset esse, absens iudicio bonorum defensus esse maluit quam praesens manu: qui ne Apollinaris quidem ludos pro sua populique Romani dignitate apparatos praesens fecit, ne quam viam patefaceret sceleratissimorum hominum audaciae.
172Cicero, Orationes 2, Phil., 5h; 2 (auctor 106BC–43BC)
C. Mario L. Valerio consulibus senatus rem publicam defendendam dedit: L. Saturninus tribunus plebis, C. Glaucia praetor est interfectus.
173Cicero, Orationes 2, Phil., 5k; 9 (auctor 106BC–43BC)
quam absurdum autem, qui praetor fieri non potuerit, petere eum consulatum?
174Cicero, Orationes 2, Phil., 14g; 1 (auctor 106BC–43BC)
Sed ut aliquando sententiam complectar, ita censeo: cum C. Pansa consul, imperator, initium cum hostibus confligendi fecerit, quo proelio legio Martia admirabili incredibilique virtute libertatem populi Romani defenderit, quod idem legiones tironum fecerint; ipseque C. Pansa consul, imperator, cum inter media hostium tela versaretur, volnera acceperit, cumque A. Hirtius consul, imperator, proelio audito , re cognita, fortissimo praestantissimoque animo exercitum castris eduxerit impetumque in M. Antonium exercitumque hostium fecerit eiusque copias occidione occiderit, suo exercitu ita incolumi ut ne unum quidem militem desiderarit, cumque C. Caesar ‹pro praetore› , imperator, consilio diligentiaque sua castra feliciter defenderit copiasque hostium quae ad castra accesserant profligarit, occiderit: ob eas res senatum existimare et iudicare eorum trium imperatorum virtute, imperio, consilio, gravitate, constantia, magnitudine animi, felicitate populum Romanum foedissima crudelissimaque servitute liberatum, cumque rem publicam, urbem, templa deorum immortalium, bona fortunasque omnium liberosque conservarint dimicatione et periculo vitae suae, uti ob eas res bene, fortiter feliciterque gestas C. Pansa A. Hirtius consules, imperatores, alter ambove, aut si aberunt, M. Cornutus, praetor urbanus, supplicationes per dies quinquaginta ad omnia pulvinaria constituat : cumque virtus legionum digna clarissimis imperatoribus exstiterit, senatum, quae sit antea pollicitus legionibus exercitibusque nostris, ea summo studio re publica recuperata persoluturum , cumque legio Martia princeps cum hostibus conflixerit, atque ita cum maiore numero hostium contenderit ‹ut› plurimos caederent caderent non nulli , cumque sine ulla retractatione pro patria vitam profuderint; cumque simili virtute reliquarum legionum milites pro salute et libertate populi Romani mortem oppetiverint, senatui placere ut C. Pansa A. Hirtius consules, imperatores, alter ambove, si eis videatur, eis qui sanguinem pro vita, libertate, fortunis populi Romani, pro urbe, templis deorum immortalium profudissent monumentum quam amplissimum locandum faciendumque ‹curent: quaestoresque urbanos› ad eam rem pecuniam dare, attribuere, solvere iubeant, ut testetur ad memoriam posteritatis sempiternam scelus crudelissimorum hostium militumque divinam virtutem , utique, quae praemia senatus militibus ante constituit, ea solvantur eorum qui hoc bello pro patria occiderunt parentibus, liberis, coniugibus, fratribus: eisque tribuantur quae militibus ipsis tribui oporteret, si vivi vicissent qui morte vicerunt.
175Cicero, Orationes 3, Div. Caec., 10; 9 (auctor 106BC–43BC)
Grave est hoc crimen in Verrem, grave me agente, te accusante nullum; eras enim tu quaestor, pecuniam publicam tu tractabas, ex qua, etiamsi cuperet praetor, tamen ne qua deductio fieret magna ex parte tua potestas erat.
176Cicero, Orationes 3, Ver.1, 1, 5; 3 (auctor 106BC–43BC)
Idem iste praetor monumenta antiquissima partim regum locupletissimorum, quae illi ornamento urbibus esse voluerunt, partim etiam nostrorum imperatorum, quae victores civitatibus Siculis aut dederunt aut reddiderunt, spoliavit nudavitque omnia.
177Cicero, Orationes 3, Ver.1, 1, 9; 12 (auctor 106BC–43BC)
Arcessit alter consul designatus Siculos; veniunt non nulli, propterea quod L. Metellus esset praetor in Sicilia.
178Cicero, Orationes 3, Ver.1, 1, 18; 1 (auctor 106BC–43BC)
Mihi certum est non committere ut in hac causa praetor nobis consiliumque mutetur.
179Cicero, Orationes 3, Ver.2, 1, 39; 2 (auctor 106BC–43BC)
Quaestorem se in senatu exspectare dixit, proinde quasi non, ut quaestor sine praetore possit rationem referre, — ut tu, Hortensi, ut omnes — eodem modo sine quaestore praetor.
180Cicero, Orationes 3, Ver.2, 1, 39; 9 (auctor 106BC–43BC)
Postumis Curtiis multis nominibus, quorum in tabulis iste habet nullum; hinc HS quater deciens P. Tadio numeratum Athenis testibus planum faciam; hinc empta apertissime praetura, nisi forte id etiam dubium est, quo modo iste praetor factus sit.
181Cicero, Orationes 3, Ver.2, 1, 39; 10 (auctor 106BC–43BC)
Homo scilicet aut industria aut opera probata aut frugalitatis existimatione praeclara aut denique, id quod levissimum est, adsiduitate, qui ante quaesturam cum meretricibus lenonibusque vixisset, quaesturam ita gessisset quem ad modum cognovistis, Romae post quaesturam illam nefariam vix triduum constitisset, absens non in oblivione iacuisset sed in adsidua commemoratione omnibus omnium flagitiorum fuisset, is repente, ut Romam venit, gratiis praetor factus est.
182Cicero, Orationes 3, Ver.2, 1, 40; 6 (auctor 106BC–43BC)
Nam ut praetor factus est, qui auspicato a Chelidone surrexisset, sortem nactus est urbanae provinciae magis ex sua Chelidonisque quam ex populi Romani voluntate.
183Cicero, Orationes 3, Ver.2, 1, 41; 5 (auctor 106BC–43BC)
Iste praetor designatus — utrum admonitus an temptatus an, qua est ipse sagacitate in his rebus, sine duce ullo, sine indice pervenerit ad hanc improbitatem, nescio: vos tantum hominis audaciam amentiamque cognoscite — appellat heredem L. Annium, qui erat institutus secundum filiam (non enim mihi persuadetur istum ab illo prius appellatum); dicit se posse ei condonare edicto hereditatem; docet hominem quid possit fieri.
184Cicero, Orationes 3, Ver.2, 1, 42; 10 (auctor 106BC–43BC)
an in eum annum progredi nemo poterit edicto quo praetor alius futurus est, in illum quo alius praetor fuit regredietur?
185Cicero, Orationes 3, Ver.2, 1, 43; 7 (auctor 106BC–43BC)
Itaque cum abs te caput illud tam multis verbis mercennarioque prooemio esset ornatum, ecquis inventus est postea praetor qui idem illud ediceret?
186Cicero, Orationes 3, Ver.2, 1, 44; 6 (auctor 106BC–43BC)
Quibuscum vivi bona nostra partimur, iis praetor adimere nobis mortuis bona fortunasque poterit?
187Cicero, Orationes 3, Ver.2, 1, 55; 4 (auctor 106BC–43BC)
C. VERRES PRAETOR VRBANVS ADDIDI T. Corriguntur leges censoriae!
188Cicero, Orationes 3, Ver.2, 1, 56; 7 (auctor 106BC–43BC)
Pupilli, cuius aetatem et solitudinem, etiamsi tutores non essent, defendere praetor debuit.
189Cicero, Orationes 3, Ver.2, 1, 60; 7 (auctor 106BC–43BC)
Iam qui ex calamitate senatoris populi Romani, cum praetor iudicio eius praefuisset, spolia domum suam referre et manubias detrahere conatus sit , is ullam ab sese calamitatem poterit deprecari?
190Cicero, Orationes 3, Ver.2, 2, 8; 4 (auctor 106BC–43BC)
Non enim quaestor petit, ut est consuetudo, is qui Erycum montem obtinebat: petit Naevius Turpio quidam, istius excursor et emissarius, homo omnium ex illo conventu quadruplatorum deterrimus, C. Sacerdote praetore condemnatus iniuriarum; etenim erat eius modi causa ut ipse praetor, cum quaereret calumniatorem, paulo tamen consideratiorem reperire non posset.
191Cicero, Orationes 3, Ver.2, 2, 12; 1 (auctor 106BC–43BC)
Dubium nemini est quin omnes omnium pecuniae positae sint in eorum potestate qui iudicia dant, et eorum qui iudicant, quin nemo vestrum possit aedis suas, nemo fundum, nemo bona patria obtinere, si, cum haec a quopiam vestrum petita sint, praetor improbus, cui nemo intercedere possit, det quem velit iudicem, iudex nequam et levis quod praetor iusserit iudicet.
192Cicero, Orationes 3, Ver.2, 2, 12; 2 (auctor 106BC–43BC)
Si vero illud quoque accedit , ut praetor in ea verba iudicium det ut vel L. Octavius Balbus iudex, homo et iuris et offici peritissimus, non possit aliter iudicare, — si iudicium sit eius modi L. OCTAVIVS IVDEX ESTO. SI PARET FVNDUM CAPENATEM, QVO DE AGITVR, EX IVRE QVIRITIVM P. SERVILI ESSE, NEQVE IS FVNDVS Q. CATVLO RESTITVETVR, non necesse erit L. Octavio iudici cogere P. Servilium Q. Catulo fundum restituere, aut condemnare eum quem non oporteat?
193Cicero, Orationes 3, Ver.2, 2, 13; 1 (auctor 106BC–43BC)
Siculi hoc iure sunt ut, quod civis cum cive agat, domi certet suis legibus, quod Siculus cum Siculo non eiusdem civitatis, ut de eo praetor iudices ex P. Rupili decreto, quod is de decem legatorum sententia statuit, quam illi legem Rupiliam vocant, sortiatur.
194Cicero, Orationes 3, Ver.2, 2, 17; 18 (auctor 106BC–43BC)
Nam, per deos immortalis, quid interest utrum praetor imperet vique cogat aliquem de suis bonis omnibus decedere, an huiusce modi iudicium det, quo iudicio indicta causa fortunis omnibus everti necesse sit ?
195Cicero, Orationes 3, Ver.2, 2, 23; 11 (auctor 106BC–43BC)
Quid enim debuit praetor facere, cum consilio re cognita cum comperisset suum comitem iuris decreti iudici corrumpendi causa, — qua in re ipsius praetoris caput existimatioque ageretur, — pecuniam accepisse, Bidinos autem pecuniam contra praetoris famam ac fortunas dedisse?
196Cicero, Orationes 3, Ver.2, 2, 27; 9 (auctor 106BC–43BC)
Quae istius auctoritas tantum valuit ut neque illum pulsaret quisquam, cum praetor in provincia sua verbo permitteret, re hortaretur, neque quisquam ab eo quicquam peteret, cum iste calumniae licentiam sua auctoritate ostendisset ; ignominia autem illa gravis tam diu in illo homine fuit , quam diu iste in provincia mansit .
197Cicero, Orationes 3, Ver.2, 2, 30; 4 (auctor 106BC–43BC)
Si dimisisset eo tempore quaestionem, post, illis adhibitis in consilium quos ablegarat, absolutum iri Sopatrum videbat; sin autem hominem miserum atque innocentem ita condemnasset, cum ipse praetor sine consilio, reus autem sine patrono atque advocatis fuisset, iudiciumque C. Sacerdotis rescidisset, invidiam se sustinere tantam non posse arbitrabatur.
198Cicero, Orationes 3, Ver.2, 2, 32; 1 (auctor 106BC–43BC)
Etenim si illud est flagitiosum , quod mihi omnium rerum turpissimum maximeque nefarium videtur, ob rem iudicandam pecuniam accipere, pretio habere addictam fidem et religionem, quanto illud flagitiosius improbius indignius, eum a quo pecuniam ob absolvendum acceperis condemnare, ut ne praedonum quidem praetor in fide retinenda consuetudinem conservet !
199Cicero, Orationes 3, Ver.2, 2, 49; 5 (auctor 106BC–43BC)
Decrevit senatus honorifico senatus consulto ut iis C. Claudius Appi filius Pulcher praetor de senatu cooptando leges conscriberet.
200Cicero, Orationes 3, Ver.2, 2, 50; 1 (auctor 106BC–43BC)
Agrigentini de senatu cooptando Scipionis leges antiquas habent, in quibus et illa eadem sancta sunt et hoc amplius: cum Agrigentinorum duo genera sint, unum veterum, alterum colonorum quos T. Manlius praetor ex senatus consulto de oppidis Siculorum deduxit Agrigentum, cautum est in Scipionis legibus ne plures essent in senatu ex colonorum numero quam ex vetere Agrigentinorum.
201Cicero, Orationes 3, Ver.2, 2, 62; 5 (auctor 106BC–43BC)
nolle hoc accipere reum ab accusatore, et eum reum qui praetor in Sicilia fuerit, aratores ei statuam sua voluntate statuisse, aratores de eo bene existimare, amicos esse, salvum cupere!
202Cicero, Orationes 3, Ver.2, 3, 7; 5 (auctor 106BC–43BC)
Scio te Romae, cum praetor esses, edicto tuo possessiones hereditatum a liberis ad alienos, a primis heredibus ad secundos, a legibus ad libidinem tuam transtulisse; scio te edicta superiorum omnium correxisse et possessiones hereditatum non secundum eos qui proferrent, sed secundum eos qui dicerent testamentum factum dedisse; easque res novas abs te prolatas et inventas magno tibi quaestui fuisse scio; eundemque te memini censorias quoque leges in sartis tectis exigendis tollere et commutare, ne is redimeret cuia res esset, ne pupillo tutores propinquique consulerent quo minus fortunis omnibus everteretur; exiguam diem praefinire operi qua ceteros ab negotio excluderes, ipse in tuo redemptore nullam certam diem observares.
203Cicero, Orationes 3, Ver.2, 3, 11; 14 (auctor 106BC–43BC)
Quid praetor?
204Cicero, Orationes 3, Ver.2, 3, 17; 3 (auctor 106BC–43BC)
In beneficio praetor hoc petit aliquanto ante adventum suum et simul ostendit se lege Hieronica venditurum, hoc est in omni ratione decumarum nihil istius simile facturum.
205Cicero, Orationes 3, Ver.2, 3, 38; 10 (auctor 106BC–43BC)
TESTIMONIVM PVBLICVM TISSENSIVM. Obscure, iudices, praetor ipse decumanus est, cum eius apparitores frumentum a civitatibus exigant, pecunias imperent, aliquanto plus ipsi lucri auferant quam quantum populo Romano decumarum nomine daturi sunt !
206Cicero, Orationes 3, Ver.2, 3, 54; 4 (auctor 106BC–43BC)
Tantone plus Verres cum Apronio provinciae Siciliae calamitatis importavit quam aut Hasdrubal cum Poenorum exercitu, aut Athenio cum fugitivorum maximis copiis, ut temporibus illis, simul atque hostis superatus esset, ager araretur omnis neque aratori praetor per litteras supplicaret neque eum praesens oraret ut quam plurimum sereret; nunc autem ne post abitum quidem huius importunissimae pestis quisquam reperiretur qui sua voluntate araret, pauci essent reliqui qui L. Metelli auctoritate in agros atque ad suum larem familiarem redirent?
207Cicero, Orationes 3, Ver.2, 3, 57; 1 (auctor 106BC–43BC)
Non hoc nunc primum audit privatus de inimico, reus ab accusatore: iam antea in sella sedens praetor, cum provinciam Siciliam obtineret, cum ab omnibus non solum, id quod commune est, propter imperium, sed etiam, id quod istius praecipuum est, propter crudelitatem metueretur, miliens audivit, cum eius animum ad persequendum non neglegentia tardaret, sed conscientia sceleris avaritiaeque suae refrenaret .
208Cicero, Orationes 3, Ver.2, 3, 59; 4 (auctor 106BC–43BC)
Bene agis; tametsi qui tantis erunt cervicibus recuperatores qui audeant in provincia, cum praetor adsit, non solum contra voluntatem eius sed etiam contra fortunas iudicare?
209Cicero, Orationes 3, Ver.2, 3, 60; 10 (auctor 106BC–43BC)
Negotiatores sibi putant esse turpe id forum sibi iniquum eierare ubi negotientur; praetor provinciam suam sibi totam iniquam eierat .
210Cicero, Orationes 3, Ver.2, 3, 60; 28 (auctor 106BC–43BC)
Quid potuit elegantius facere praetor cupidus existimationis bonae, qui ab se omnem suspicionem propulsare, qui se eripere ex infamia cuperet?
211Cicero, Orationes 3, Ver.2, 3, 73; 5 (auctor 106BC–43BC)
Posco rationes, inspicio litteras, video frumenti granum Halaesinos, quibus sexagena milia modium imperata erant, nullum dedisse, pecuniam Volcatio, Timarchidi, scribae dedisse: reperio genus huius modi, iudices, praedae, ut praetor, qui frumentum emere debeat , non emat sed vendat, pecunias, quas civitatibus distribuere debeat , eas omnis avertat atque auferat.
212Cicero, Orationes 3, Ver.2, 3, 85; 5 (auctor 106BC–43BC)
Venit praetor; frumentum, inquit, me abs te emere oportet.
213Cicero, Orationes 3, Ver.2, 3, 92; 9 (auctor 106BC–43BC)
Eodem tempore praetor Antonius iii denariis aestimavit post messem, summa in vilitate, cum aratores frumentum dare gratis mallent , et aiebat se tantidem aestimasse quanti Sacerdotem, neque mentiebatur; sed eadem ista aestimatione alter sublevarat aratores, alter everterat.
214Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 14; 5 (auctor 106BC–43BC)
Eo cum venio, praetor quiescebat; fratres illi Cibyratae inambulabant.
215Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 14; 11 (auctor 106BC–43BC)
Vocat interea praetor, poscit scyphos.
216Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 20; 25 (auctor 106BC–43BC)
qui, ut non conferam vitam neque existimationem tuam cum illius — neque enim est conferenda; hoc ipsum conferam quo tu te superiorem fingis; quod HS ccc divisoribus ut praetor renuntiarere dedisti, trecenta accusatori ne tibi odiosus esset, ea re contemnis equestrem ordinem et despicis?
217Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 23; 4 (auctor 106BC–43BC)
Illa vero optima [est ], quod, cum Haluntium venisset praetor laboriosus et diligens, ipse in oppidum noluit accedere, quod erat difficili ascensu atque arduo, Archagathum Haluntinum, hominem non solum domi, sed tota Sicilia in primis nobilem, vocari iussit.
218Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 24; 17 (auctor 106BC–43BC)
Tum illa, ex patellis et turibulis quae evellerat, ita scite in aureis poculis inligabat, ita apte in scaphiis aureis includebat , ut ea ad illam rem nata esse diceres; ipse tamen praetor, qui sua vigilantia pacem in Sicilia dicit fuisse, in hac officina maiorem partem diei cum tunica pulla sedere solebat et pallio.
219Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 25; 6 (auctor 106BC–43BC)
Sunt vestrum aliquam multi qui L. Pisonem cognorint , huius L. Pisonis, qui praetor fuit, patrem.
220Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 25; 7 (auctor 106BC–43BC)
Ei cum esset in Hispania praetor, qua in provincia occisus est, nescio quo pacto, dum armis exercetur, anulus aureus quem habebat fractus et comminutus est.
221Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 26; 16 (auctor 106BC–43BC)
' Credo; sed tantum vos certiores, iudices, facio quid iste in provincia praetor egerit, ne cui forte neglegens nimium fuisse videatur neque se satis, cum potestatem habuerit, instruxisse et ornasse.
222Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 35; 6 (auctor 106BC–43BC)
Tum imperator populi Romani, vir clarissimus, deos patrios reportabat Segestanis ex urbe hostium recuperatos: nunc ex urbe sociorum praetor eiusdem populi turpissimus atque impurissimus eosdem illos deos nefario scelere auferebat.
223Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 65; 5 (auctor 106BC–43BC)
In eo cum iam non solum discessio facta esset, sed etiam perscriptum atque in tabulas relatum, praetor appellatur.
224Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 65; 19 (auctor 106BC–43BC)
Praetor aequus et sapiens dimitti iubet senatum.
225Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 66; 9 (auctor 106BC–43BC)
Hic ego postulare coepi ut mihi tabulas obsignare ac deportare liceret; ille contra dicere, negare esse illud senatus consultum in quo praetor appellatus esset, negare id mihi tradi oportere.
226Cicero, Orationes 3, Ver.2, 4, 66; 11 (auctor 106BC–43BC)
Praetor intellegens negare sibi placere, quod senatus consultum ratum esse non deberet, id me Romam deportare.
227Cicero, Orationes 3, Ver.2, 5, 8; 1 (auctor 106BC–43BC)
Videte constantiam praetoris, et eius praetoris qui in his rebus non ita defendatur ut mediocris praetor, sed ita laudetur ut optimus imperator.
228Cicero, Orationes 3, Ver.2, 5, 11; 9 (auctor 106BC–43BC)
Iste enim praetor severus ac diligens, qui populi Romani legibus numquam paruisset, illis legibus quae in poculis ponebantur diligenter obtemperabat.
229Cicero, Orationes 3, Ver.2, 5, 15; 1 (auctor 106BC–43BC)
Tu cum esses praetor renuntiatus quoquo modo, — mitto enim et praetereo quid tum sit actum, — sed cum esses renuntiatus, ut dixi, non ipsa praeconis voce excitatus es, qui te totiens seniorum iuniorumque centuriis illo honore adfici pronuntiavit, ut hoc putares, aliquam rei publicae partem tibi creditam, annum tibi illum unum domo carendum esse meretricis?
230Cicero, Orationes 3, Ver.2, 5, 31; 3 (auctor 106BC–43BC)
Hic dies aestivos praetor populi Romani , custos defensorque provinciae, sic vixit ut muliebria cotidie convivia essent, vir accumberet nemo praeter ipsum et praetextatum filium — etsi recte sine exceptione dixeram virum, cum isti essent, neminem fuisse.
231Cicero, Orationes 3, Ver.2, 5, 33; 2 (auctor 106BC–43BC)
Tam diu in imperio suo classem iste praetor diligens vidit quam diu convivium eius flagitiosissimum praetervecta est; ipse autem, qui visus multis diebus non esset, tum se tamen in conspectum nautis paulisper dedit.
232Cicero, Orationes 3, Ver.2, 5, 33; 3 (auctor 106BC–43BC)
Stetit soleatus praetor populi Romani cum pallio purpureo tunicaque talari muliercula nixus in litore.
233Cicero, Orationes 3, Ver.2, 5, 35; 7 (auctor 106BC–43BC)
Vna atque eadem nox erat qua praetor amoris turpissimi flamma, classis populi Romani praedonum incendio conflagrabat.
234Cicero, Orationes 3, Ver.2, 5, 36; 1 (auctor 106BC–43BC)
Cum praetor quaereretur et constaret neminem ei nuntiasse, fit ad domum eius cum clamore concursus atque impetus.
235Cicero, Orationes 3, Ver.2, 5, 52; 5 (auctor 106BC–43BC)
Cum tibi haec diceret , 'Tu in provincia populi Romani praetor , cum tibi maritimum bellum esset administrandum, Mamertinis ex foedere quam deberent navem per triennium remisisti, tibi apud eosdem privata navis oneraria maxima publice est aedificata, tu a civitatibus pecunias classis nomine coegisti, tu pretio remiges dimisisti, tu, navis cum esset ab quaestore et ab legato capta praedonum, archipiratam ab oculis omnium removisti , tu, qui cives Romani esse dicerentur, qui a multis cognoscerentur, securi ferire potuisti, tu tuam domum piratas abducere, tu in iudicium archipiratam domo producere ausus es , tu in provincia tam splendida, tu apud socios fidelissimos, civis Romanos honestissimos, in metu periculoque provinciae dies continuos compluris in litore conviviisque iacuisti, te per eos dies nemo tuae domi convenire, nemo in foro videre potuit, tu sociorum atque amicorum ad ea convivia matres familias adhibuisti, tu inter eius modi mulieres praetextatum tuum filium, nepotem meum, conlocavisti, ut aetati maxime lubricae atque incertae exempla nequitiae parentis vita praeberet, tu praetor in provincia cum tunica pallioque purpureo visus es, tu propter amorem libidinemque tuam imperium navium legato populi Romani ademisti, Syracusano tradidisti, tui milites in provincia Sicilia frugibus frumentoque caruerunt, tua luxurie atque avaritia classis populi Romani a praedonibus capta et incensa est; post Syracusas conditas quem in portum numquam hostis accesserat, in eo te praetore primum piratae navigaverunt; neque haec tot et tanta dedecora dissimulatione tua neque oblivione hominum ac taciturnitate tegere voluisti, sed etiam navium praefectos sine ulla causa de complexu parentum suorum, hospitum tuorum, ad mortem cruciatumque rapuisti, neque te in parentum luctu atque lacrimis mei nominis commemoratio mitigavit; tibi hominum innocentium sanguis non modo voluptati sed etiam quaestui fuit!
236Cicero, Orationes 4, Quinct., 19; 11 (auctor 106BC–43BC)
Nemo adfuit; neque enim quisquam divinare poterat te postulaturum, neque quemquam attinebat id recusare quod praetor non fieri, sed ex edicto suo fieri iubebat.
237Cicero, Orationes 4, Quinct., 20; 7 (auctor 106BC–43BC)
'Ita, verum praetor decernebat.
238Cicero, Orationes 4, Quinct., 26; 21 (auctor 106BC–43BC)
Praetor scilicet iussisset.
239Cicero, Orationes 4, Quinct., 26; 29 (auctor 106BC–43BC)
Atque haec perinde loquor, quasi ipso illo tempore, cum te praetor iussisset ex edicto possidere, si in possessionem misisses, debueris aut potueris P. Quinctium de possessione deturbare.
240Cicero, Orationes 4, Quinct., 27; 2 (auctor 106BC–43BC)
Praetor te quem ad modum possidere iussit?
241Cicero, Orationes 4, Quinct., 27; 8 (auctor 106BC–43BC)
Numquid est causae, C. Aquili, quin, si longe aliter possedit quam praetor edixit, iste ex edicto non possederit, ego sponsione vicerim?
242Cicero, Orationes 4, Quinct., 27; 19 (auctor 106BC–43BC)
Proficiscenti tibi in possessionem praetor ipse, Sex.
243Cicero, Orationes 4, Caec., 3; 7 (auctor 106BC–43BC)
Etenim si praetor is qui iudicia dat numquam petitori praestituit qua actione illum uti velit, videte quam iniquum sit constituta iam re iudicem quid agi potuerit aut quid possit, non quid actum sit quaerere.
244Cicero, Orationes 4, Caec., 8; 8 (auctor 106BC–43BC)
His rebus ita gestis P. Dolabella praetor interdixit, ut est consuetudo, de vi hominibvs armatis sine ulla exceptione, tantum ut unde deiecisset restitueret.
245Cicero, Orationes 4, Caec., 13; 1 (auctor 106BC–43BC)
Praetor interea, Piso, tanta de re tacebit?
246Cicero, Orationes 4, Caec., 13; 4 (auctor 106BC–43BC)
et C. Pisoni domo tectisque suis prohibito, ‹prohibito› inquam, per homines coactos et armatos, praetor quem ad modum more et exemplo opitulari possit non habebit?
247Cicero, Orationes 4, Caec., 28; 7 (auctor 106BC–43BC)
' 'Praetor,' inquit, 'interdixit ut, unde deiectus esset, eo restitueretur, hoc est, quicumque is locus esset unde deiectus esset.
248Cicero, Orationes 4, Caec., 29; 2 (auctor 106BC–43BC)
Quaero abs te simne deiectus, non de Fulciniano fundo; neque enim praetor, 'si ex eo fundo essem deiectus,' ita me restitui iussit, sed 'eo unde deiectus essem.
249Cicero, Orationes 4, Caec., 29; 12 (auctor 106BC–43BC)
Si praetor non distinxit locum quo me restitui iuberet, et restitui iussit, non sum ex decreto restitutus.
250Cicero, Orationes 4, Caec., 29; 13 (auctor 106BC–43BC)
Velim, recuperatores, hoc totum si vobis versutius quam mea consuetudo defendendi fert videbitur, sic existimetis; primum alium, non me excogitasse, deinde huius rationis non modo non inventorem, sed ne probatorem quidem esse me, idque me non ad meam defensionem attulisse, sed illorum defensioni rettulisse; me posse pro meo iure dicere neque in hac re quam ego protuli quaeri oportere quibus verbis praetor interdixerit, sed de quo loco sit actum cum interdixit, neque in vi armatorum spectari oportere in quo loco sit facta vis, verum sitne facta; te vero nullo modo posse defendere in qua re tu velis verba spectari oportere, in qua re nolis non oportere.
251Cicero, Orationes 4, Caec., 31; 7 (auctor 106BC–43BC)
Cum igitur praetor interdixerit, unde deiectus es, ut eo restituaris, tu hoc idem quod ego dico et quod perspicuum est interpretabere, cum illud verbum 'vnde' in utramque rem valeat, eoque tu restitui sis iussus, tam te in aedis tuas restitui oportere, si e vestibulo, quam si ex interiore aedium parte deiectus sis.
252Cicero, Orationes 4, Agr., 2, 11; 9 (auctor 106BC–43BC)
Iubet enim, qui primus sit praetor factus, eum legem curiatam ferre; sin is ferre non possit, qui postremus sit, ut aut lusisse in tantis rebus aut profecto nescio quid spectasse videatur.
253Cicero, Orationes 4, Agr., 2, 12; 2 (auctor 106BC–43BC)
Consulibus legem curiatam ferentibus a tribunis plebis saepe est intercessum — neque tamen nos id querimur, esse hanc tribunorum plebis potestatem; tantum modo, si quis ea potestate temere est usus, ‹furiosum› existimamus —; hic tribunus plebis legi curiatae quam praetor ferat adimit intercedendi potestatem.
254Cicero, Orationes 4, Agr., 2, 34; 13 (auctor 106BC–43BC)
et in Albana et Seplasia quae concursatio percontantium quid praetor edixisset, ubi cenaret, quo denuntiasset!
255Cicero, Orationes 4, Flac., 11; 2 (auctor 106BC–43BC)
Sed cum L. Flacci res agatur, qua ex familia qui primus consul factus est primus in hac civitate consul fuit, cuius virtute regibus exterminatis libertas in re publica constituta est, quae usque ad hoc tempus honoribus, imperiis, rerum gestarum gloria continuata permansit, cumque ab hac perenni contestataque virtute maiorum non modo non degeneraverit L. Flaccus sed, quam maxime florere in generis sui gloria viderat, laudem patriae in libertatem vindicandae praetor adamarit, in hoc ego reo ne quod perniciosum exemplum prodatur pertimescam, in quo, etiam si quid errasset, omnes boni conivendum esse arbitrarentur?
256Cicero, Orationes 4, Flac., 19; 6 (auctor 106BC–43BC)
Si praetor dedit, ut est scriptum, a quaestore numeravit, quaestor a mensa publica, mensa aut ex vectigali aut ex tributo.
257Cicero, Orationes 4, Flac., 21; 9 (auctor 106BC–43BC)
Q. Naso, vir ornatissimus, qui praetor fuerat, iudex sumitur.
258Cicero, Orationes 4, Flac., 29; 12 (auctor 106BC–43BC)
Otium te delectat, lites, turbae, praetor odio est, Graecorum libertate gaudes.
259Cicero, Orationes 4, Flac., 32; 4 (auctor 106BC–43BC)
At istud ne ipsi quidem patri Flacco valde molestum esse debuit, praesertim cum ille cui dies dicta est praetor postea factus sit et consul, ille qui diem dixit non potuerit privatus in civitate consistere.
260Cicero, Orationes 4, Flac., 32; 6 (auctor 106BC–43BC)
Cur autem praetor te, inimicum paternum, in consilium vocavit?
261Cicero, Orationes 4, Flac., 34; 14 (auctor 106BC–43BC)
Relinquitur illud quod vociferari non destitit, non debuisse, cum praetor esset, suum negotium agere aut mentionem facere hereditatis.
262Cicero, Orationes 4, Flac., 40; 5 (auctor 106BC–43BC)
Tu tum, Flacce, praetor communis exiti nuntios cepisti, tu inclusam in litteris rei publicae pestem deprehendisti, tu periculorum indicia, tu salutis auxilia ad me et ad senatum attulisti.
263Cicero, Orationes 4, Pis., 50, 31; 8 (auctor 106BC–43BC)
Nonne ad te L. Lentulus, qui tum erat praetor, non Q. Sanga, non L. Torquatus pater, non M. Lucullus venit?
264Cicero, Orationes 4, Pis., 50, 39; 7 (auctor 106BC–43BC)
L. Opimius eiectus est e patria, is qui praetor et consul maximis rem publicam periculis liberarat.
265Cicero, Orationes 4, Rab. Post., 4; 7 (auctor 106BC–43BC)
Accusavi de pecuniis repetundis, iudex sedi, praetor quaesivi, defendi plurimos; nulla pars quae aliquam facultatem discendi adferre posset a me afuit.
266Cicero, Orationes 4, Rab. Post., 6; 8 (auctor 106BC–43BC)
Si esset ‘Dictator, consul praetor, magister equitum,’ ne laboraret; sciret nihil ad se pertinere; sin esset ‘Quicumqve post hanc legem,’ videret ne qua nova quaestione adligaretur.
267Cicero, Orationes 5, Dom., 53; 4 (auctor 106BC–43BC)
Iulius praetor rettulit?
268Cicero, Orationes 5, Sest., 36; 11 (auctor 106BC–43BC)
Nam si obnuntiasset Fabricio is praetor qui se servasse de caelo dixerat , accepisset res publica plagam, sed eam quam acceptam gemere posset; si intercessisset conlega Fabricio, laesisset rem publicam, sed ‹tribunicio› iure laesisset.
269Cicero, Orationes 5, Sest., 41; 6 (auctor 106BC–43BC)
Ecce tibi consul, praetor, tribunus plebis nova novi generis edicta proponunt; 'ne reus adsit, ne citetur, ne quaeratur, ne mentionem omnino cuiquam iudicum aut iudiciorum facere liceat!
270Cicero, Orationes 5, Sest., 59; 3 (auctor 106BC–43BC)
At vero ille praetor, qui de me non patris, avi, proavi, maiorum denique suorum omnium, sed Graeculorum instituto contionem interrogare solebat, 'velletne me redire,' et, cum erat reclamatum semivivis mercennariorum vocibus, populum Romanum negare dicebat, is, cum cotidie gladiatores spectaret, numquam est conspectus cum veniret.
271Cicero, Orationes 5, Vat., 14; 2 (auctor 106BC–43BC)
edixeritne C. Memmius praetor ex ea lege ut adesses die tricensimo ?
272Cicero, Orationes 5, Balb., 19; 1 (auctor 106BC–43BC)
Omitto quantis ornamentis populum istum C. Caesar, cum esset in Hispania praetor, adfecerit, controversias sedarit, iura ipsorum permissu statuerit, inveteratam quandam barbariam ex Gaditanorum moribus disciplinaque delerit, summa in eam civitatem huius rogatu studia et beneficia contulerit.
273Cicero, Orationes 6, Tul., 13; 9 (auctor 106BC–43BC)
An, qua in re praetor illi improbam defensionem tolli voluit, in ea re mihi difficiliorem actionem factam putabitis?
274Cicero, Orationes 6, Tul., 17; 4 (auctor 106BC–43BC)
Nam cum perfugio nullo constituto tamen haec scelera servi audacissime faciant, domini impudentissime confiteantur, quid censetis fore, si praetor iudicet eius modi caedis fieri iure posse?
275Cicero, Orationes 6, Tul., 17; 8 (auctor 106BC–43BC)
' Neque enim is qui hoc iudicium dedit, de ceteris damnis ab lege Aquilia recedit, in quibus nihil agitur nisi damnum, qua de re praetor animum debet advertere.
276Cicero, Orationes 6, Sul., 14; 7 (auctor 106BC–43BC)
non solum summa virtute et fide, cuius generis erat in senatu facultas maxima, sed etiam quos sciebam memoria, scientia , celeritate scribendi facillime quae dicerentur persequi posse, C. Cosconium, qui tum erat praetor, M. Messalam, qui tum praeturam petebat, P. Nigidium, App.
277Cicero, Orationes 6, Sul., 23; 3 (auctor 106BC–43BC)
Kalendis Ianuariis cum in Capitolium nos senatum convocassemus, nihil est actum prius, et id mandatu Sullae Q. Metellus praetor se loqui dixit Sullam illam rogationem de se nolle ferri.
278Cicero, Orationes 6, Planc., 29; 5 (auctor 106BC–43BC)
Quam enim illi iudices, si iudices et non parricidae patriae nominandi sunt, graviorem potuerunt rei publicae infligere securim quam cum illum e civitate eiecerunt qui praetor finitimo, consul domestico bello rem publicam liberarat?
279Cicero, Orationes 6, Planc., 40; 6 (auctor 106BC–43BC)
Cum ipsa paene insula mihi sese obviam ferre vellet, praetor ille, eiusdem tribuni pl.
280Conradus Celtis, Quatuor libri amorum secundum quatuor latera Germanie., 6, 13; 12 (opus 1502)
Est praeterea praetor arvalis qui rusticis ius dicit: urbi ac civibus subiectis.
281Constantinus I, Decreta et constitutiones, 8, 0234A (auctor c.272–337)
PP. Inter omnes duntaxat haeredes suos, qui ex quolibet venientes gradu, tamen pares videntur esse, vel emancipatos, quos Praetor ad successionem vocat: sive coeptum neque impletum testamentum, vel codicillus, seu epistola parentis esse memoretur, sive quocumque alio modo scripturae quibuscumque verbis, vel indiciis inveniantur relictae, iudicio familiae erciscundae (licet ab intestato ad successionem liberi vocentur) servato SC. auxilio, defuncti dispositio custodiatur, etiam si solemnitate legum huiusmodi dispositio fuerit destituta.
282Coriolanus Cepionis, Petri Mocenici imperatoris gestorum libri tres, Cepionis1; 22 (auctor 1425-1493)
Erat tunc praetor Nicolaus Pasqualicus, ad quem coniurati conueniunt.
283Coriolanus Cepionis, Petri Mocenici imperatoris gestorum libri tres, Cepionis1; 25 (auctor 1425-1493)
Praetor, tametsi eos falsa locutos sciret, tamen, tempori inseruiens, omnia se facturum promittit.
284Coriolanus Cepionis, Petri Mocenici imperatoris gestorum libri tres, Cepionis1; 155 (auctor 1425-1493)
Erat in oppido Scodrae praetor et totius Albaniae legatus Antonius Laoredanus, clarissima familia ortus, uir maximi animi indefessique ingenii, et omnia extrema pro patria subire paratus, qui, praesenti animo omnia circumspiciens, ubi muros lapsuros aduertebat, palos defigebat, quos transuersis trabibus firmabat, deinde, interiectis cratibus ex terra et stercore equino, cuius in oppido magna copia erat, aggerem quindecim pedum latum et uiginti altum extruebat.
285Cornelius Nepos, Vitae, p1, p4, 2, 1; 1 (auctor c.110BC–c.25BC)
Primus autem gradus fuit capessendae rei publicae bello Corcyraeo: ad quod gerendum praetor a populo factus non solum praesenti bello, sed etiam reliquo tempore ferociorem reddidit civitatem.
286Cornelius Nepos, Vitae, p1, p5, 2, 1; 2 (auctor c.110BC–c.25BC)
idem praetor fuit Atheniensium apud Plataeas in proelio, quo fusus barbarorum exercitus Mardoniusque interfectus est.
287Cornelius Nepos, Vitae, p1, p9, 8, 1; 2 (auctor c.110BC–c.25BC)
nam cum apud Aegos flumen Philocles, praetor Atheniensium, classem constituisset suam neque longe abesset Lysander, praetor Lacedaemoniorum, qui in eo erat occupatus ut bellum quam diutissime duceret, quod ipsis pecunia a rege suppeditabatur, contra Atheniensibus exhaustis praeter arma et naves nihil erat super, Alcibiades ad exercitum venit Atheniensium ibique praesente vulgo agere coepit: si vellent, se coacturum Lysandrum dimicare aut pacem petere [spopondit]; Lacedaemonios eo nolle classe confligere, quod pedestribus copiis plus quam navibus valerent; sibi autem esse facile Seuthem, regem Thraecum, adducere ut eum terra depelleret: quo facto necessario aut classe conflicturum aut bellum compositurum.
288Cornelius Nepos, Vitae, p1, p10, 4, 4; 7 (auctor c.110BC–c.25BC)
hic sequenti tempore, cum praetor classem ad Ciliciam appulisset neque satis diligenter in castris eius agerentur vigiliae, a barbaris ex oppido noctu eruptione facta in tabernaculo interfectus est.
289Cornelius Nepos, Vitae, p1, p11, 1, 1; 2 (auctor c.110BC–c.25BC)
nam et praetor pedestribus exercitibus praefuit et praefectus classis magnas mari res gessit.
290Cornelius Nepos, Vitae, p1, p11, 1, 2; 5 (auctor c.110BC–c.25BC)
fuit etiam extremo Peloponnesio bello praetor, cum apud Aegos flumen copiae Atheniensium ab Lysandro sunt devictae.
291Cornelius Nepos, Vitae, p1, p15, 3, 2; 3 (auctor c.110BC–c.25BC)
fit Menestheus praetor, filius Iphicratis, gener Timothei, et ut ad bellum proficiscatur decernitur.
292Cornelius Nepos, Vitae, p26, p27, 1, 4; 8 (auctor c.110BC–c.25BC)
praetor provinciam obtinuit Sardiniam, ex qua quaestor superiore tempore ex Africa decedens Q. Ennium poetam deduxerat, quod non minoris aestimamus quam quemlibet amplissimum Sardiniensem triumphum.
293Cornelius Tacitus, Annales, 2, 34; 8 (auctor c.58-c.120)
ceterum Vrgulaniae potentia adeo nimia civitati erat ut testis in causa quadam, quae apud senatum tractabatur, venire dedignaretur: missus est praetor qui domi interrogaret, cum virgines Vestales in foro et iudicio audiri, quotiens testimonium dicerent, vetus mos fuerit.
294Cornelius Tacitus, Annales, 2, 79; 2 (auctor c.58-c.120)
ille eludens respondit adfuturum ubi praetor qui de veneficiis quaereret reo atque accusatoribus diem prodixisset.
295Cornelius Tacitus, Annales, 3, 66; 2 (auctor c.58-c.120)
C. Silanum pro consule Asiae repetundarum a sociis postulatum Mamercus Scaurus e consularibus, Iunius Otho praetor, Bruttedius Niger aedilis simul corripiunt obiectantque violatum Augusti numen, spretam Tiberii maiestatem, Mamercus antiqua exempla iaciens, L. Cottam a Scipione Africano, Servium Galbam a Catone censorio, P. Rutilium a M. Scauro accusatos.
296Cornelius Tacitus, Annales, 4, 22; 1 (auctor c.58-c.120)
Per idem tempus Plautius Silvanus praetor incertis causis Aproniam coniugem in praeceps iecit, tractusque ad Caesarem ab L. Apronio socero turbata mente respondit, tamquam ipse somno gravis atque eo ignarus, et uxor sponte mortem sumpsisset.
297Cornelius Tacitus, Annales, 6a, 16; 5 (auctor c.58-c.120)
sed tum Gracchus praetor, cui ea quaestio evenerat, multitudine periclitantium subactus rettulit ad senatum, trepidique patres (neque enim quisquam tali culpa vacuus) veniam a principe petivere; et concedente annus in posterum sexque menses dati quis secundum iussa legis rationes familiaris quisque componerent.
298Cornelius Tacitus, Annales, 11, 11; 3 (auctor c.58-c.120)
nam is quoque edidit ludos saecularis iisque intentius adfui sacerdotio quindecimvirali praeditus ac tunc praetor; quod non iactantia refero sed quia collegio quindecimvirum antiquitus ea cura et magistratus potissimum exequebantur officia caerimoniarum.
299Cornelius Tacitus, Annales, 12, 4; 4 (auctor c.58-c.120)
at Silanus insidiarum nescius ac forte eo anno praetor, repente per edictum Vitellii ordine senatorio movetur, quamquam lecto pridem senatu lustroque condito.
300Cornelius Tacitus, Annales, 13, 51; 1 (auctor c.58-c.120)
Ergo edixit princeps ut leges cuiusque publici, occultae ad id tempus, proscriberentur; omissas petitiones non ultra annum resumerent; Romae praetor, per provincias qui pro praetore aut consule essent iura adversus publicanos extra ordinem redderent; militibus immunitas servaretur, nisi in iis quae veno exercerent; aliaque admodum aequa quae brevi servata dein frustra habita sunt.
301Cornelius Tacitus, Annales, 14, 48; 1 (auctor c.58-c.120)
P. Mario L. Afinio consulibus Antistius praetor, quem in tribunatu plebis licenter egisse memoravi, probrosa adversus principem carmina factitavit vulgavitque celebri convivio dum apud Ostorium Scapulam epulatur.
302Cornelius Tacitus, Annales, 15, 21; 1 (auctor c.58-c.120)
Olim quidem non modo praetor aut consul sed privati etiam mittebantur qui provincias viserent et quid de cuiusque obsequio videretur referrent; trepidabantque gentes de aestimatione singulorum: at nunc colimus externos et adulamur, et quo modo ad nutum alicuius grates, ita promptius accusatio decernitur.
303Cornelius Tacitus, Annales, 16, 21; 2 (auctor c.58-c.120)
die quoque quo praetor Antistius ob probra in Neronem composita ad mortem damnabatur, mitiora censuit obtinuitque; et cum deum honores Poppaeae decernuntur sponte absens, funeri non interfuerat.
304Cornelius Tacitus, Historiae, 1, 47; 2 (auctor c.58-c.120)
vocat senatum praetor urbanus, certant adulationibus ceteri magistratus, adcurrunt patres: decernitur Othoni tribunicia potestas et nomen Augusti et omnes principum honores, adnitentibus cunctis abolere convicia ac probra, quae promisce iacta haesisse animo eius nemo sensit; omisisset offensas an distulisset brevitate imperii in incerto fuit.
305Cornelius Tacitus, Historiae, 2, 91; 4 (auctor c.58-c.120)
ac forte Priscus Helvidius praetor designatus contra studium eius censuerat.
306Cornelius Tacitus, Historiae, 3, 80; 7 (auctor c.58-c.120)
vulneratur praetor Arulenus Rusticus: auxit invidiam super violatum legati praetorisque nomen propria dignatio viri.
307Cornelius Tacitus, Historiae, 4, 39; 1 (auctor c.58-c.120)
Kalendis Ianuariis in senatu, quem Iulius Frontinus praetor urbanus vocaverat, legatis exercitibusque ac regibus laudes gratesque decretae; Tettio Iuliano praetura, tamquam transgredientem in partis Vespasiani legionem deseruisset, ablata ut in Plotium Grypum transferretur; Hormo dignitas equestris data.
308Cornelius Tacitus, Historiae, 4, 53; 4 (auctor c.58-c.120)
tum Helvidius Priscus praetor, praeeunte Plautio Aeliano pontifice, lustrata suovetaurilibus area et super caespitem redditis extis, Iovem, Iunonem, Minervam praesidesque imperii deos precatus uti coepta prosperarent sedisque suas pietate hominum inchoatas divina ope attollerent, vittas, quis ligatus lapis innexique funes erant, contigit; simul ceteri magistratus et sacerdotes et senatus et eques et magna pars populi, studio laetitiaque conixi, saxum ingens traxere.
309Curtius Rufus, Historiae Alexandri Magni, 3, 7, 12; 18 (auctor fl.c.50)
Nabarzanes, praetor Darei, miserat eam horta baturque Sisinem, ut dignum aliquid nobilitate atque moribus suis ederet: magno id ei apud regem honori fore.
310Curtius Rufus, Historiae Alexandri Magni, 3, 11, 10; 17 (auctor fl.c.50)
Inter hos Atizyes et Rheomithres et Sabaces, praetor Aegypti, magnorum exercituum praefecti, noscitabantur: circa eos cumulata erat peditum equitumque obscurior turba.
311Curtius Rufus, Historiae Alexandri Magni, 3, 11, 18; 27 (auctor fl.c.50)
At Graeci, qui in Darei partibus steterant, Amynta duce — praetor hic Alexandri fuerat, tunc transfuga — abrupti a ceteris haud sane fugientibus similes evaserant.
312Curtius Rufus, Historiae Alexandri Magni, 4, 1, 35; 57 (auctor fl.c.50)
Antigonus, praetor Alexandri, Lydiae praeerat: qui quamquam plerosque militum ex praesidiis ad regem dimiserat, tamen barbaris spretis in aciem suos eduxit.
313Curtius Rufus, Historiae Alexandri Magni, 4, 5, 15; 21 (auctor fl.c.50)
Tenedo quoque recepta Chium incolis ultro vocantibus statuerant occupare, sed Pharnabazus, Darei praetor, conprehensis, qui res ad Macedones trahebant, rursus Apollonidi et Athenagorae, suarum partium viris, urbem cum modico praesidio militum tradit.
314Curtius Rufus, Historiae Alexandri Magni, 4, 7, 4; 6 (auctor fl.c.50)
Iamque haud procul Memphi erat: in cuius praesidium Mazaces, praetor Darei, relictus sponte amne superato octingenta talenta Alexandro omnemque regiam supellectilem tradidit.
315Curtius Rufus, Historiae Alexandri Magni, 5, 13, 11; 17 (auctor fl.c.50)
CCC stadia processerant, cum occurrit Brochubelus, Mazaei filius, Syriae quondam praetor: is quoque transfuga nuntiabat Bessum haud amplius quam ce stadia abesse, exercitum, utpote praedae avidum, inconpositum inordinatumque procedere.
316Curtius Rufus, Historiae Alexandri Magni, 6, 2, 7; 10 (auctor fl.c.50)
Propinquus hic Darei fuerat, magni et ipse exercitus praetor.
317Curtius Rufus, Historiae Alexandri Magni, 6, 9, 28; 54 (auctor fl.c.50)
Itaque Amyntas, regius praetor, inclinatam ad misericordiam contionem rursus aspera in Philotan oratione commovit: proditos eos esse barbaris: neminem ad coniugem suam in patriam et ad parentes suos esse rediturum, velut truncum corpus dempto capite sine spiritu, sine nomine aliena terra ludibrium hostis futuros.
318Curtius Rufus, Historiae Alexandri Magni, 7, 2, 20; 37 (auctor fl.c.50)
Et priusquam ipsus nuntiaretur adventus, rursus Polydamas vestem Macedonicam sumit et in tabernaculum Cleandri — praetor hic regius erat — quarta vigilia pervenit.
319Curtius Rufus, Historiae Alexandri Magni, 7, 3, 5; 9 (auctor fl.c.50)
Arachosiis datus Menon praetor nn milibus peditum et DC equitibus in praesidium relictis.
320Curtius Rufus, Historiae Alexandri Magni, 9, 8, 10; 15 (auctor fl.c.50)
Oxyartes, praetor Bactrianorum, non absolutus modo, sed etiam iure amoris amplioris imperii donatus est finibus.
321Cyprianus Carthaginensis, De spectaculis, 4, 0788A (auctor -258)
Hoc est spectaculum quod non exhibet praetor aut consul, sed qui est solus et ante omnia et super omnia, immo ex quo omnia, Pater Domini nostri Iesu Christi, cui laus et honor in saecula saeculorum.
322De Restiis Iunius Antonius, Carmina, 1, 9; 79 (auctor 1755-1814)
Cur prohibere Non audet praetor, pacemque reducere lictor Quam dat cauponis?
323De Restiis Iunius Antonius, Carmina, 1, 9; 98 (auctor 1755-1814)
Comica si tractat, tam socci est hospes in arte, Quam lanius, ferro si militis accingatur, Desipit in iure aut praetor cum iudicat Aulus.
324De Restiis Iunius Antonius, Carmina, 1, 13; 41 (auctor 1755-1814)
Affectat Susas, portentaque regia Marcus Dama crepat, cui vix primum tria nomina praetor Addidit in titulos hodie, signumque Quiritis.
325De Restiis Iunius Antonius, Carmina, 1, 15; 6 (auctor 1755-1814)
Hic (quia non possis naturam expellere furca Nec rabulae possunt non semper dicere causam Rure, domi, media inter pocula, ut ante tribunal) Se declamando exercet facundus, et acer In primis orator, ubi sol montibus umbras Decedens mutat, saxo et resupinus acuto Pendulus a Scytica infelix ut rupe Prometheus Horrendo laterum conatu, Stentoreaque Voce, simul, veluti pandat tria Cerberus ora, Incipit hircinam longinqua ab origine causam, Et tamquam subsellia, scribae, praetor adesset Coram, supploditque pedem, dicendaque trinis In digitis partitur, rubricas citat, atque Annosi non intellecta volumina baldi, Et Pandectarum nigro linit omnia iure.
326Desiderius Erasmus, Adagia, Chiliades, 1, 445; 15 (opus 1508)
XII: Quod autem ait praetor omnino non respondisse, posteriores sic acceperunt, ut omnino non respondisse videatur, qui ad interrogata non respondit, id est oὐδέν πρός ἔπος.
327Desiderius Erasmus, Adagia, Chiliades, 1, 747; 8 (opus 1508)
Fabius libro nono citat haec ex Calvo: Perfrica frontem et dic te digniorem, qui praetor fieres, quam Catonem.
328Desiderius Erasmus, Adagia, Chiliades, 4, 3427; 8 (opus 1508)
Rursum in Digestis libro undecimo, titulo De servis corruptis, paragrapho Quod ait praetor: Sed utrum ita demum tenetur, si bonae frugi servum perpulit ad delinquendum.
329Desiderius Erasmus, Adagia, Chiliades, 4, 3852; 1 (opus 1508)
Laudes non ex animo tributas, sed commodi gratia per adulationem oblatas M. Tullius actione in Verrem tertia mercenarium praeconium appellat: Itaque cum a te caput illud tam multis verbis mercenario praeconio esset ornatum, ecquis inventus est postea praetor qui illud idem ediceret ?
330Desiderius Erasmus, Adagia, Chiliades, 4, 4115; 18 (opus 1508)
Sed quemadmodum illum praetor, sic hos philosophia in integrum restituit.
331Di Natale Francesco, Carmina, 1, 18; 4 (auctor 1469-1542)
Tempore quo nostram Mullinus praetor ad urbem Applicuit, dextra non sine vectus ave, Ferrea belligeri patuerunt limina Iani, Omnia terrifico plena fuere metu.
332Di Natale Francesco, Carmina, 1, 37; 24 (auctor 1469-1542)
Saeva iubes nostri retegam monumenta doloris, Haec gemebunda mei signa doloris habe: Ramnerius Veneta praetor modo missus ab urbe, Sedibus e superis venerat immo deus.
333Di Natale Francesco, Carmina, 1, 46; 57 (auctor 1469-1542)
Sunt alia et liceat multo graviora fuissent: Praetor adest nobis qui tamen ista levat.
334Di Natale Francesco, Carmina, 1, 46; 61 (auctor 1469-1542)
Nam quoties praetor, digno se gessit honore Fecit et in populos munia iusta suos, Est mihi mos patrius, quis possum laudibus, illum Ferre, nefas tamquam sit reticere decus.
335Di Natale Francesco, Carmina, 1, 69a; 67 (auctor 1469-1542)
Audierant hostes aberat quod praetor ab arce, Crusicius clara nobilitate potens.
336Diomedes Grammaticus, Diomedis ars, p. 309, l. 27 (auctor c.375)
prima est quotiens animaduertimus ea quae ex duobus nominibus conposita erunt ex utraque parte declinari, id est cum ambo nomina declinantur, ut populus Romanus, eques Romanus, praetor urbanus, Liber pater, Longa Alba: secunda est cum ea quae ex nominatiuo casu singulari et genetiuo tam singulari quam plurali conposita fuerint ea parte declinantur qua fuerit nominatiuus, id est cum prius mouetur et posterius non declinatur, ut tribunus plebis, praefectus equitum, tribunus militum, pater et mater familias: tertia, cum ex obliquo et nominatiuo obliquum indeclinabilem habebit, id est cum prius uersa uice non mouetur et posterius declinatur, ut senatus consultum, plebi scitum.
337Diomedes Grammaticus, Diomedis ars, p. 415, l. 8 (auctor c.375)
his praepositionibus contraria potestate sunt ad et in, quae et ipsae non unum idemque significant, quia in forum ire est in ipsum forum intrare, ad forum autem ire, in locum foro proximum; ut in tribunal et ad tribunal uenire non unum est, quia ad tribunal uenit litigator, in tribunal uero praetor aut iudex.
338Diomedes Grammaticus, Diomedis ars, p. 432, l. 14 (auctor c.375)
trochaeum uero legitimum si conpleuerit, id est si natura longam priorem syllabam habuerit, circumflectitur, ut meta bruma praetor; sin autem positione longa fuerit prior syllaba memorati pedis, acuitur, ut pulcher asper.
339Diomedes Grammaticus, Diomedis ars, p. 452, l. 15 (auctor c.375)
detractionis species sunt aeque quattuor, detractione temporis litterae syllabae adspirationis: temporis, ut siquis dicat feruere correpte, cum produci debeat media syllaba, ut feruere Leucaten; litterae, ut si detracta a littera pretor dicamus, ut Lucilius pretor ne rusticus fiat, cum debeat ae pronuntiari, praetor {sed structurae gratia syllaba longa corripitur}; syllabae, ut siquis temnere dicat pro contemnere, ut Vergilius et non temnere diuos; adspirationis, ut siquis dicat omo sine adspiratione, cum debeat aspere pronuntiari.
340Diomedes Grammaticus, Ars grammatica, 1, p4; 143 (auctor c.375)
prima est quotiens animaduertimus ea quae ex duobus nominibus conposita erunt ex utraque parte declinari, id est cum ambo nomina declinantur, ut populus Romanus, eques Romanus, praetor urbanus, Liber pater, Longa Alba: secunda est cum ea quae ex nominatiuo casu singulari et genetiuo tam singulari quam plurali conposita fuerint ea parte declinantur qua fuerit nominatiuus, id est cum prius mouetur et posterius non declinatur, ut tribunus plebis, praefectus equitum, tribunus militum, pater et mater familias: tertia, cum ex obliquo et nominatiuo obliquum indeclinabilem habebit, id est cum prius uersa uice non mouetur et posterius declinatur, ut senatus consultum, plebi scitum.
341Diomedes Grammaticus, Ars grammatica, 1, p12; 58 (auctor c.375)
his praepositionibus contraria potestate sunt ad et in, quae et ipsae non unum idemque significant, quia in forum ire est in ipsum forum intrare, ad forum autem ire, in locum foro proximum; ut in tribunal et ad tribunal uenire non unum est, quia ad tribunal uenit litigator, in tribunal uero praetor aut iudex.
342Diomedes Grammaticus, Ars grammatica, 2, p21; 29 (auctor c.375)
trochaeum uero legitimum si conpleuerit, id est si natura longam priorem syllabam habuerit, circumflectitur, ut meta bruma praetor; sin autem positione longa fuerit prior syllaba memorati pedis, acuitur, ut pulcher asper.
343Diomedes Grammaticus, Ars grammatica, 2, p25; 173 (auctor c.375)
detractionis species sunt aeque quattuor, detractione temporis litterae syllabae adspirationis: temporis, ut siquis dicat feruere correpte, cum produci debeat media syllaba, ut «feruere Leucaten»; litterae, ut si detracta a littera pretor dicamus, ut Lucilius «pretor ne rusticus fiat», cum debeat ae pronuntiari, praetor [sed structurae gratia syllaba longa corripitur]; syllabae, ut siquis temnere dicat pro contemnere, ut Vergilius «et non temnere diuos»; adspirationis, ut siquis dicat omo sine adspiratione, cum debeat aspere pronuntiari.
344Donatus, Ars maior, p. 624, l. 6 (auctor c.350)
in declinatione conpositorum nominum animaduertere debemus, ea, quae ex duobus nominatiuis conposita fuerint, ex utraque parte per omnes casus declinari, ut eques Romanus, praetor urbanus; quae ex nominatiuo et quolibet alio casu conposita fuerint, ea parte declinari tantum, qua fuerit nominatiuus casus, ut praefectus equitum, senatus consultum.
345Dositheus, Hermeneumata Leidensia, II, 34; 1 (auctor c.350)
βασιλεύς rex αὐτοκράτωρ imperator ἄναξ imperator σεβαστός augustus δήμαρχος tribunus plebis σύγκλητος senatus ὕπατοι consules στρατηγός praetor πρεσβευτής legatus ταμίας quaestor ἀγορανόμος aedilis ὑπατικός consularis ἀνθύπατος proconsul ἐπαρχία provincia συγκάθεδροι assessores
346Dositheus, Hermeneumata Leidensia, III, 3; 33 (auctor c.350)
Interveniebat (praetor) et non patiebatur manumissum servire.
347Dositheus, Hermeneumata Leidensia, III, 3; 42 (auctor c.350)
Similiter, ut possit habere servus libertatem, talis esse debet, ut praetor sive proconsul libertatem eius tueatur.
348Dositheus, Hermeneumata Leidensia, III, 3; 55 (auctor c.350)
Praetor non permittet manumissum servire, nisi alias lege peregrina caveatur.
349Dracontius Blossius Aemilius, Carmina, 132; 268 (auctor -c.499)
caelicolum praetor iam sederat arbiter Idae: caelicolum praetor iam sederat arbiter Idae: iam gremium caespes, iam surgens herbida tellus stabat et aetherium fuerant herbosa tribunal.
350Du Cange Charles du Fresne, Glossarium Ad Scriptores Mediae et Infimae Latinitatis, 1, p2; 1959 (auctor 1610-1688)
# AMMAN apud Germanos et Belgas, etiamnum dicitur Praetor, Praefectus, Praetor causarum civilium.
351Du Cange Charles du Fresne, Glossarium Ad Scriptores Mediae et Infimae Latinitatis, 1a, DuGF.01.02; 638 (auctor 1610-1688)
Formula 15.+ ESCROVETUS Praetor, ex Belgico Scoutet, Escoutet.
352Du Cange Charles du Fresne, Glossarium Ad Scriptores Mediae et Infimae Latinitatis, 1c, p8; 2225 (auctor 1610-1688)
n. 4.+ PRAECO Praetor, seu Iudex Urbanus, Maior, nostris Maire.
353Du Cange Charles du Fresne, Glossarium Ad Scriptores Mediae et Infimae Latinitatis, 1c, p8; 2367 (auctor 1610-1688)
# PRAETOR Vide Epist. 71. inter Francicas Duchesnii tom. 4. Hist.
354Du Cange Charles du Fresne, Glossarium Ad Scriptores Mediae et Infimae Latinitatis, 1c, p10; 2080 (auctor 1610-1688)
p. 443.# SCHULTETUS Praetor Urbanus, iudex, apud Theutones, Schoud-heet, Schoud-heyd, vel Schuldheys.
355Du Cange Charles du Fresne, Glossarium Ad Scriptores Mediae et Infimae Latinitatis, 1c, p10; 2332 (auctor 1610-1688)
lib. 1. c. 94.+ SCULTETUS vox eiusdem originis ac Sculdais, Praetor, Praefectus, Ballivus, Iudex oppidi.
356Ekkehardus Uraugiensis, Chronicon universale, 154, 0635B (auctor c.1085-c.1125)
Hoc bellum quadriennio cum gravi calamitate tractum, quinto demum anno finem accepit per Lucium Cornelium Syllam, tum consulem, cum antea in eodem bello multa strenue praetor egisset.
357Ethelwolfus, Carmen, 96, 1336A
His igitur visis, animo constantior esse Coeperat, et laetus pariter comitatus eosdem, Ibat ad iudicium, praetor quod maximus omni Egredienti animae discernit sedibus altis.
358Eusebius Caesariensis Hieronymus Stridonensi, Interpretatio Chronicae Eusebii, 27, 0639
12 Croesus adversus Cyrum bellum iniit.
358Eusebius Caesariensis Hieronymus Stridonensi, Interpretatio Chronicae Eusebii, 27, 0639
Marcus Coelius praetor, et T. Annius Milo exsul, oppressi, res novas in Thuriano, Brutioque agro simul molientes.
358Eusebius Caesariensis Hieronymus Stridonensi, Interpretatio Chronicae Eusebii, 27, 0639
Antonius decernit Quintilem mensem, Iulium debere dici: quia in eo fuisset natus Iulius Caesar.
358Eusebius Caesariensis Hieronymus Stridonensi, Interpretatio Chronicae Eusebii, 27, 0639
9 Sallustius diem obiit, quadriennio ante Actiacum bellum.
358Eusebius Caesariensis Hieronymus Stridonensi, Interpretatio Chronicae Eusebii, 27, 0639
Aiunt et apostolum Ioannem hoc tempore exsilio solutum, Ephesum secessisse, in qua urbe et hospitiolum, et amicos amantissimos sui habebat.
358Eusebius Caesariensis Hieronymus Stridonensi, Interpretatio Chronicae Eusebii, 27, 0639
5 Ierosolymis XXVI ordinatur episcopus Maximus.
358Eusebius Caesariensis Hieronymus Stridonensi, Interpretatio Chronicae Eusebii, 27, 0639
5.
359Eutropius, Breuiarium ab urbe condita, p6, 6; 7 (auctor fl.c.369)
Mox missus contra eum L. Aemilius Paulus consul et in Illyricum C. Anicius praetor contra Gentium.
360Eutropius, Breuiarium ab urbe condita, p7, 3; 9 (auctor fl.c.369)
Quinto demum anno finem accepit per L. Cornelium Sullam consulem, cum antea in eodem bello ipse multa strenue, sed praetor, egisset.
361Eutropius, Breuiarium ab urbe condita, p8, 1; 3 (auctor fl.c.369)
Missi sunt contra eum duces Q. Caecilius Metellus, filius eius, qui Iugurtham regem vicit, et L. Domitius praetor.
362Ferrich Georgius, Fabulae, 1, 40; 10 (auctor 1739–1820)
Pro se uterque ut dixerant, Praetor primum hominis odio, cui dispar suae Religio fuerat; mox ut ipsi extorqueat Inopi pecuniam, illi causam adiudicat; Absentiaeque supputato tempore Certa damnatur alter in pecunia.
363Flauius Sosipater Charisius, Ars, p. 30, l. 14 (auctor c.362)
or masculina et feminina et neutra inueniuntur, hic praetor, haec uxor, hoc marmor robor aequor.
364Flauius Sosipater Charisius, Ars, p. 108, l. 8 (auctor c.362)
et si quidem masculina seu feminina Latina fuerint, genetiuo circumducuntur et per o litteram productam proferuntur, uelut praetor praetoris, uenator uenatoris, sudor sudoris, color coloris, tutor tutoris, gladiator gladiatoris, honor honoris, splendor splendoris et cetera, exceptis his quae non producuntur sed corripiuntur, uelut memor memoris, arbor arboris, indecor indecoris.
365Florus, Epitoma de Tito Livio, p4, 12; 5 (auctor fl.c.120)
Lentulus quoque tum cum maxime praetor.
366Florus, Epitoma de Tito Livio, p4, 12; 15 (auctor fl.c.120)
Statim Ciceronis imperio iniecta est barbaris manus; palam praetor in senatu conuincitur.
367Florus, Epitome Rerum Romanorum, 2, 12, 1, 3; 5 (auctor fl.c.120)
Lentulus quoque tum cum maxime praetor.
368Florus, Epitome Rerum Romanorum, 2, 12, 1, 10; 15 (auctor fl.c.120)
Statim Ciceronis imperio iniecta est barbaris manus; palam praetor in senatu convincitur.
369Folcardus Sithivensis, Miracula S. Bertini, 147, 1123D (auctor fl. 1080)
Eodem tempore Rodulfus ipsius castelli praetor urbanus, filium suum nomine Walterum cum morbo quem medici variolam vocant, morti videretur esse proximus, ulnis propriis sustollens ante S. Bertini altare deportavit, monachumque effecturum si eius pia iuvaretur intercessione, spopondit.
370Folcuinus Laubiensis, Chartularium, 136, 1260D (auctor 965-990)
Rodulfus etiam, ipsius castelli praetor urbanus, filium suum, nomine Vualterum, cum morbo, medici quem variolam vocant, morti videretur esse proximus, ulnis propriis sustollens, coram sancti Bertini altare deportavit; monachumque effecturum, si eius pia iuvaretur intercessione, spopondit.
371Folcuinus Laubiensis, Chartularium, 136, 1268C (auctor 965-990)
Isti sunt testes: Balduinus, filius eius, consentiens, Odoldus decanus, Hemfridus praepositus, Engelandus, Drothwinus, Grimbaldus monachi, Arnulfus, nepos ipsius comitis; Rodulfus, praetor urbanus; Evehardus, advocatus; Egelbodo fidei creditores.
372Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 0983B (auctor -fl.820-850)
Decedente vero tempore, quidam rusticus dum in eodem agriculturam exerceret loco, aratro evellente hoc scriptum reperit, praetori obtulit, praetor vero senatui.
373Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1022A (auctor -fl.820-850)
Quos cum Galli interfecissent, Cecilius praetor, ob ulciscendam legatorum necem et comprimendum tumultum hostium cum exercitu missus, ab Hetruscis Gallisque oppressus, periit.
374Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1041C (auctor -fl.820-850)
Post hoc Lucius Posthumus praetor adversus Gallos pugnare missus, cum exercitu caesus est.
375Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1041D (auctor -fl.820-850)
Post hunc Gneus Fulvius praetor ab Hannibale victus, amisso exercitu, vix evasit.
376Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1049A (auctor -fl.820-850)
Quo in tempore apud Romanos Fulvius Flaccus, praetor in citeriore Hispania, maximo praelio 23,000 hominum fudit, 4,000 cepit.
377Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1049A (auctor -fl.820-850)
Hinc Lucius Posthumius in citeriore Hispania 40,000 hostium bello interfecit, Gracchus praetor ibidem iterum 200 oppida expugnavit et cepit.
378Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1049D (auctor -fl.820-850)
Sergius autem Galba praetor a Lusitanis magno praelio victus est, universoque exercitu amisso, ipse cum paucis vix elapsus, evasit.
379Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1050C (auctor -fl.820-850)
Iuventinus praetor in Macedonia adversus Pseudophilippum congressus, cum maxima clade totius Romani exercitus interfectus est, anno ab Urbe condita sexcentesimo.
380Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1054C (auctor -fl.820-850)
Nam cum Metellus praetor Achaeos, Boetiosque coniunctos duobus bellis, hoc est primum apud Thermopilas, iterum in focis devicisset, quorum priore bello occisa esse 20,000, secundo 7000 caesa referuntur; igitur post exstincta totius Achaiae praesidia, destitutarum eversionem urbium Metello praetore meditante, consul Numius repentinus ad eum cum paucis venit in castra: qui, demisso statim Metello, Corinthum sine mora expugnavit, urbem toto tunc orbe longe omnium opulentissimam, quippe quae velut officina omnium artificum, atque artificiosa, et emporium commune Asiae atque Europae post multa retro saecula fuit.
381Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1065D (auctor -fl.820-850)
Igitur Gneius Pompeius praetor cum Picentibus iussu senatus bellum gessit, et victus est; postquam sibi Samnites Papium Mutilium imperatorem praefecerant, Marsi autem Agamemnonem archipiratam praeoptaverant, Iulius Caesar, Samnitum pugna victus, caeso fugit exercitu.
382Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1066B (auctor -fl.820-850)
Gneius Pompeius Picentes gravi praelio fudit, qua victoria senatus laticlavia et caetera dignitatis insignia recepit, cum togas tantummodo de victoria Caesaris primum respirante [respirans] sumpsisset. Porcius Cato praetor, et rursus [Al., Porcius Cato praetor Etruscos, etc.] Plotius legatus, Umbros plurimo sanguine impenso et difficillimo labore vicerunt.
383Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1068A (auctor -fl.820-850)
Damasippus praetor, incentore Mario consule, Q. Scevolam, G. Carbonem, L. Domitium, P. Antistium, in curiam quasi ad consultandum vocatos, crudelissime occidit.
384Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1074D (auctor -fl.820-850)
Tunc etiam Fannius, qui se Mitridati iunxerat, et Metrofanes, regius praetor, a Mamerco victi, cum duobus millibus equitum in Mesiam profugerunt: atque inde Maeoniam digressi, in colles camposque arenosos inciderunt; ubi non solum montes usti, vel saxa quasi quadam fuligine offuscata cernuntur, verum etiam campi ambusto solo squalidi per quinquaginta millia [Al., quinginta millia] passuum sine ullo ignis vel fornacis indicio, et pendulo in profundum cinere putres iacent.
385Freculphus Lexovensis, Chronica, 106, 1091D (auctor -fl.820-850)
Praetor Achillas, dux regius, imbutus semel Pompeii sanguine, Caesaris quoque necem meditabatur.
386Frontinus Sextus Iulius, De aquis, 1, 7; 2 (auctor c.35-104)
Sulpicio Galba Lucio Aurelio Cotta consulibus cum Appiae Anionisque ductus vetustate quassati privatorum etiam fraudibus interciperentur, datum est a senatu negotium Marcio, qui tum praetor inter cives ius dicebat, eorum ductuum reficiendorum ac vindicandorum.
387Frontinus Sextus Iulius, De aquis, 2, 129; 8 (auctor c.35-104)
Et qui D. M. qui eorum ita fecerit, id omne sarcire, reficere, restituere, aedificare, ponere et celere demolire damnas esto sine dolo malo atque omnia ita ut quicumque curator aquarum est, erit, si curator aquarum nemo erit, tum is praetor qui inter cives et peregrinos ius dicet, multa, pignoribus cogito, coercito, eique curatori aut si curator non erit, tum ei praetori eo nomine cogendi, coercendi, multae dicendae sive pignoris capiendi ius potestasque esto.
388Frontinus Sextus Iulius, Strategemata, 1a, V; 21 (auctor c.35-104)
" C. Aelius praetor urbanus, cum ei ius dicenti picus in capite insedisset et haruspices respondissent dimissa ave hostium victoriam fore, necata populum Romanum superiorem, at C. Aelium cum familia periturum, non dubitavit necare picum.
389Furstenberg Ferdinandus de, Poemata accedunt Adoptivorum carminum libri II, 2, p104; 2 (auctor 1626-1683)
ambulandum est omnibus in forum, Qua Praetor amplam commovet Aeacus Urnam, salutaremque scribit, Triste reis nocuamque ceram.
390Gaius, Institutiones, 1, 7; LII (auctor fl.160)
Maiores vero triginta annorum servi semper manumitti solent, adeo ut vel in transitu manumittantur, veluti cum praetor aut pro consule in balneum vel in theatrum eat.
391Gaius, Institutiones, 1, 9; LII (auctor fl.160)
Ne tamen et pupillorum et eorum, qui in curatione sunt, negotia a tutoribus curatoribusque consumantur aut deminuantur, curat praetor, ut et tutores et curatores eo nomine satisdent.
392Gaius, Institutiones, 2, 20; LII (auctor fl.160)
In iure cessio autem hoc modo fit: apud magistratum populi Romani uelut praetorem urbanum [aut praesides prouinciae] is, cui res in iure ceditur, rem tenens ita dicit: HVNC EGO HOMINEM EX IVRE QVIRITIVM MEVM ESSE AIO; deinde postquam hic uindicauerit, praetor interrogat eum, qui cedit, an contra uindicet; quo negante aut tacente tunc ei, qui uindicauerit, eam rem addicit; idque legis actio uocatur.
393Gaius, Institutiones, 2, 110; LII (auctor fl.160)
Praetor tamen, si septem signis testium signatum sit testamentum, scriptis heredibus secundum tabulas testamenti bonorum possessionem pollicetur, et si nemo sit, ad quem ab intestato iure legitimo pertineat hereditas, uelut frater eodem patre natus aut patruus aut fratris filius, ita poterunt scripti heredes retinere hereditatem: nam idem iuris est et si alia ex causa testamentum non ualeat, uelut quod familia non uenierit aut nuncupationis uerba testator locutus non sit.
394Gaius, Institutiones, 2, 120; LII (auctor fl.160)
licet hae secundum ea, quae diximus, scriptis heredibus dimidiam partem modo detrahant, tamen praetor eis contra tabulas bonorum possessionem promittit, qua ratione extranei heredes a tota hereditate repelluntur et efficiuntur sine re heredes.
395Gaius, Institutiones, 2, 120; LII (auctor fl.160)
Nam praetor omnes uirilis sexus liberorum personas, id est nepotes quoque et pronepotes [. . . . . 2 1/3 versus legi nequeunt . . . . . . .]
396Gaius, Institutiones, 2, 130; LII (auctor fl.160)
Emancipatos liberos iure ciuili neque heredes instituere neque exheredare necesse est, quia non sunt sui heredes: sed praetor omnes tam feminini quam masculini sexus, si heredes non instituantur, exheredari iubet, uirilis sexus nominatim, feminini uel nominatim uel inter ceteros: quod si neque heredes instituti fuerint neque ita, ut supra diximus, exheredati, praetor promittit eis contra tabulas bonorum possessionem.
397Gaius, Institutiones, 2, 150; LII (auctor fl.160)
Sed his praetor permittit abstinere se ab hereditate, ut potius parentis bona ueneant.
398Gaius, Institutiones, 2, 160; LII (auctor fl.160)
Quin etiam similiter abstinendi potestatem facit praetor etiam ei, qui in causa [id est mancipato] mancipii est, si cum libertate heres institutus sit, cum necessarius, non etiam suus heres sit, tamquam seruus.
399Gaius, Institutiones, 2, 160; LII (auctor fl.160)
Sed siue is, cui abstinendi potestas est, inmiscuerit se bonis hereditariis, siue is, cui de adeunda deliberare licet, adierit, postea relinquendae hereditatis facultatem non habet, nisi si minor sit annorum XXV: nam huius aetatis hominibus, sicut in ceteris omnibus causis deceptis, ita etiam si temere damnosam hereditatem susceperint, praetor succurrit.
400Gaius, Institutiones, 2, 160; LII (auctor fl.160)
At is, qui sine cretione heres institutus sit aut qui ab intestato legitimo iure ad hereditatem uocatur, potest aut cernendo aut pro herede gerendo uel etiam nuda uoluntate suscipiendae hereditatis heres fieri: eique liberum est, quocumque tempore uoluerit, adire hereditatem; sed solet praetor postulantibus hereditariis creditoribus tempus constituere, intra quod, si uelit, adeat hereditatem, si minus, ut liceat creditoribus bona defuncti uendere.
401Gaius, Institutiones, 2, 170; LII (auctor fl.160)
in quam rem tolerabile tempus uisum est centum dierum: potest tamen nihilo minus iure ciuili aut longius aut breuius tempus dari; longius tamen interdum praetor coartat.
402Gaius, Institutiones, 2, 250; LII (auctor fl.160)
praetor enim utiles actiones ei et in eum, qui recepit hereditatem, quasi heredi et in heredem dare coepit, eaeque in edicto proponuntur.
403Gaius, Institutiones, 3, 30; LII (auctor fl.160)
Quos autem praetor uocat ad hereditatem, hi heredes ipso quidem iure non fiunt: nam praetor heredes facere non potest; per legem enim tantum uel similem iuris constitutionem heredes fiunt, uelut per senatus consultum et constitutionem principalem: sed cum eis praetor dat bonorum possessionem, loco heredum constituuntur.
404Gaius, Institutiones, 3, 30; LII (auctor fl.160)
Adhuc autem etiam alios conplures gradus praetor facit in bonorum possessionibus dandis, dum id agit, ne quis sine successore moriatur.
405Gaius, Institutiones, 3, 40; LII (auctor fl.160)
Filia uero patroni et neptis ex filio et proneptis ex nepote filio nato prognata olim quidem habebant idem ius, quod lege XII tabularum patrono datum est; praetor autem non nisi uirilis sexus patronorum liberos uocat; filia uero ut contra tabulas testamenti liberti aut ab intestato contra filium adoptiuum uel uxorem nurumue, quae in manu fuerit, bonorum possessionem petat, trium liberorum iure lege Papia consequitur; aliter hoc ius non habet.
406Gaius, Institutiones, 3, 40; LII (auctor fl.160)
nec enim ut contra tabulas testamenti ingrati liberti uel ab intestato contra filium adoptiuum uel uxorem nurumue bonorum possessionem partis dimidiae peterent, praetor similiter ut de patrono liberisque eius curabat.
407Gaius, Institutiones, 3, 50; LII (auctor fl.160)
postea uero per legem Iuniam eos omnes, quos praetor in libertate tuebatur, liberos esse coepisse et appellatos esse Latinos Iunianos: Latinos ideo, quia lex eos liberos proinde esse uoluit, atque si essent ciues Romani ingenui, qui ex urbe Roma in Latinas colonias deducti Latini coloniarii esse coeperunt; Iunianos ideo, quia per legem Iuniam liberi facti sunt, etiamsi non essent ciues Romani.
408Gaius, Institutiones, 3, 70; LII (auctor fl.160)
Et si quidem uiui bona ueneant, iubet ea praetor per dies continuos XXX possideri et proscribi, si uero mortui, per dies XV postea iubet conuenire creditores et ex eo numero magistrum creari, id est eum, per quem bona ueneant.
409Gaius, Institutiones, 3, 80; LII (auctor fl.160)
Ex diuerso quod is debuit, qui se in adoptionem dedit quaeue in manum conuenit, non transit ad coemptionatorem aut ad patrem adoptiuum, nisi si hereditarium aes alienum fuerit; de eo enim, quia ipse pater adoptiuus aut coemptionator heres fit, directo tenetur iure, is uero, qui se adoptandum dedit, quaeue in manum conuenit, desinit esse heres; de eo uero, quod proprio nomine eae personae debuerint, licet neque pater adoptiuus teneatur neque coemptionator et ne ipse quidem, qui se in adoptionem dedit, uel ipsa, quae in manum conuenit, maneat obligatus obligataue, quia scilicet per capitis diminutionem liberetur, tamen in eum eamue utilis actio datur rescissa capitis deminutione, et, si aduersus hanc actionem non defendantur, quae bona eorum futura fuissent, si se alieno iuri non subiecissent, uniuersa uendere creditoribus praetor permittit.
410Gaius, Institutiones, 3, 190; LII (auctor fl.160)
Nec manifesti furti poena per legem XII tabularum dupli inrogatur, eamque etiam praetor conseruat.
411Gaius, Institutiones, 3, 200; LII (auctor fl.160)
itaque recte dictum est eum improbum furem esse; sed propriam actionem eius delicti nomine praetor introduxit, quae appellatur ui bonorum raptorum, et est intra annum quadrupli [actio], post annum simpli.
412Gaius, Institutiones, 3, 220; LII (auctor fl.160)
permittitur enim nobis a praetore ipsis iniuriam aestimare, et iudex uel tanti condemnat, quanti nos aestimauerimus, uel minoris, prout illi uisum fuerit; sed cum atrocem iniuriam praetor aestimare soleat, si simul constituerit, quantae pecuniae eo nomine fieri debeat uadimonium, hac ipsa quantitate taxamus formulam, et iudex, qui possit uel minoris damnare, plerumque tamen propter ipsius praetoris auctoritatem non audet minuere condemnationem.
413Gaius, Institutiones, 4, 10; LII (auctor fl.160)
cum uterque uindicasset, praetor dicebat: MITTITE AMBO HOMINEM, illi mittebant.
414Gaius, Institutiones, 4, 10; LII (auctor fl.160)
postea praetor secundum alterum eorum uindicias dicebat, id est interim aliquem possessorem constituebat, eumque iubebat praedes aduersario dare litis et uindiciarum, id est rei et fructuum; alios autem praedes ipse praetor ab utroque accipiebat sacramenti causa, quia id in publicum cedebat.
415Gaius, Institutiones, 4, 10; LII (auctor fl.160)
actor dicebat: QVANDO TV NEGAS, TE PRAETOR IVDICEM SIVE ARBITRVM POSTVLO VTI DES. itaque in eo genere actionis sine poena quisque negabat.
416Gaius, Institutiones, 4, 40; LII (auctor fl.160)
Sed ex quibusdam causis praetor et in ius et in factum conceptas formulas proponit, ueluti depositi et commodati.
417Gaius, Institutiones, 4, 50; LII (auctor fl.160)
Si quis intentione plus conplexus fuerit, causa cadit, id est rem perdit, nec a praetore in integrum restituitur, exceptis quibusdam casibus, in quibus praetor non patitur [. . . . . vv. 2 . . . . . . .] Plus autem quattuor modis petitur: re, tempore, loco, causa.
418Gaius, Institutiones, 4, 50; LII (auctor fl.160)
nec ex ea parte praetor in integrum restituit; facilius enim reis praetor succurrit quam actoribus.
419Gaius, Institutiones, 4, 50; LII (auctor fl.160)
loquimur autem exceptis minoribus XXV annorum; nam huius aetatis hominibus in omnibus rebus lapsis praetor succurrit.
420Gaius, Institutiones, 4, 70; LII (auctor fl.160)
In primis itaque si iussu patris dominiue negotium gestum erit, in solidum praetor actionem in patrem dominumue comparauit, et recte, quia qui ita negotium gerit, magis patris dominiue quam filii seruiue fidem sequitur.
421Gaius, Institutiones, 4, 70; LII (auctor fl.160)
Praeterea tributoria quoque actio in patrem dominumue constituta est, cum filius seruusue in peculiari merce sciente patre dominoue negotietur; nam si quid eius rei gratia cum eo contractum fuerit, ita praetor ius dicit, ut quidquid in his mercibus erit, quod inde receptum erit, id pater dominusue inter se, si quid debebitur, et ceteros creditores pro rata portione distribuant et si creditores querantur minus sibi distributum, quam oporteret, in id quod deest hanc eis actionem pollicetur, quae ut diximus, tributoria uocatur.
422Gaius, Institutiones, 4, 70; LII (auctor fl.160)
at si nihil sit uersum, praetor dat actionem DVMTAXAT DE PECVLIO, et edictum utitur his uerbis.
423Gaius, Institutiones, 4, 100; LII (auctor fl.160)
Quod si proprio nomine aliquis iudicium aliquid accipiat in personam, certis ex causis satisdare solet, quas ipse praetor significat.
424Gaius, Institutiones, 4, 100; LII (auctor fl.160)
quarum satisdationum duplex causa est; nam aut propter genus actionis satisdatur aut propter personam, quia suspecta sit: propter genus actionis, uelut iudicati depensiue aut cum de moribus mulieris agitur; propter personam, uelut si cum eo agitur, qui decoxerit cuiusue bona a creditoribus possessa proscriptaue sunt, siue cum eo herede agatur, quem praetor suspectum aestimauerit.
425Gaius, Institutiones, 4, 110; LII (auctor fl.160)
Exceptiones autem alias in edicto praetor habet propositas, alias causa cognita accommodat.
426Gaius, Institutiones, 4, 130; LII (auctor fl.160)
Certis igitur ex causis praetor aut proconsul principaliter auctoritatem suam finiendis controuersiis interponit.
427Gaius, Institutiones, 4, 150; LII (auctor fl.160)
Et si quidem de fundo uel aedibus interdicitur, eum potiorem esse praetor iubet, qui eo tempore, quo interdictum redditur, nec ui nec clam nec precario ab aduersario possideat; si uero de re mobili, eum potiorem esse iubet, qui maiore parte eius anni nec ui nec clam nec precario ab aduersario possederit; idque satis ipsis uerbis interdictorum significatur.
428Gaius, Institutiones, 4, 150; LII (auctor fl.160)
Simplicia sunt, uelut quibus prohibet praetor in loco sacro aut in flumine publico ripaue eius aliquid facere reum.
429Gaius, Institutiones, 4, 160; LII (auctor fl.160)
Duplicia sunt uelut VTI POSSIDETIS interdictum et VTRVBI. ideo autem duplicia uocantur, quod par utriusque litigatoris in his condicio est, nec quisquam praecipue reus uel actor intellegitur, sed unusquisque tam rei quam actoris partes sustinet; quippe praetor pari sermone cum utroque loquitur.
430Gaius, Institutiones, 4, 160; LII (auctor fl.160)
[. . . . . vv. 2 1/2 . . . . . . .] [. . . . . . . . .] iudex, apud quem de ea re agitur, illud scilicet requirit, quod praetor interdicto conplexus est, id est, uter eorum eum fundum easue aedes per id tempus, quo interdictum redditur, nec ui nec clam nec precario possideret.
431Gaius, Institutiones, 4, 170; LII (auctor fl.160)
Sed quia nonnulli interdicto reddito cetera ex interdicto facere nolebant atque ob id non poterat res expediri, praetor in eam rem prospexit et comparauit interdicta, quae secundaria appellamus, quod secundo loco redduntur.
432Gaius, Institutiones, 4, 170; LII (auctor fl.160)
eaque praetor [. . . . .] ideo [. . . . . . . . . .] aduersus infitiantes ex quibusdam causis dupli actio constituitur, uelut si iudicati aut depensi aut damni iniuriae aut legatorum per damnationem relictorum nomine agitur.
433Gaius, Institutiones, 4, 170; LII (auctor fl.160)
Quod si neque sponsionis neque dupli actionis periculum ei, cum quo agitur, iniungatur ac ne statim quidem ab initio pluris quam simpli sit actio, permittit praetor iusiurandum exigere NON CALVMNIAE CAVSA INFITIAS IRE. unde quamuis heredes uel qui heredum loco habentur [. . . . . . . . .] obligati sint, item feminae pupillique eximantur periculo sponsionis, iubet tamen eos iurare.
434Gaius, Institutiones, 4, 180; LII (auctor fl.160)
Quas autem personas sine permissu praetoris inpune in ius uocare non possumus, easdem nec uadimonio inuitas obligare nobis possumus, praeterquam si praetor aditus permittat.
435Galterius Cancellarius, Antiochena bella, 155, 1000A (auctor 1114-1122)
Dux igitur vicecomitem ad se vocari iubet, vicecomes praetorem, praetor praeconem, praeco iudicem.
436Garnerius Lingonensis, Sermones, 205, 0787A (auctor 1187-1198)
Sed in hoc civili nititur ratione, quia praetor clamat: Pactum servato.
437Garnerius Lingonensis, Sermones, 205, 0787A (auctor 1187-1198)
Quis igitur praesumptor temerarius audeat violare, si praetor ipse pactum se promittit servare?
438Gerolamo da Este, Carmina, 1, 7; 4 (auctor 1501?)
Praetor, et felix habitator urbis, Ob caput fulvi rigidi leonis Qui genus sceptro domitat superbum, Aeque ministrans.
439Gerolamo da Este, Carmina, 1, 7; 6 (auctor 1501?)
Ergo, mi praetor, valeas iubebo Quem facit virtus generis beatum, Quem parem et caelo vehit et parentis Et tua fama.
440Gerolamo da Este, Carmina, 1, 28; 1 (auctor 1501?)
Princeps Castalidum et decus Minervae, Praetor Nestorea frui senecta Digne et Pierio sacer liquori, Non paesti violis rosisque nobis, Nostri cultor agri parum beati Sed turdis modo miserat coronam.
441Gerolamo da Este, Carmina, 1, 30; 1 (auctor 1501?)
O decus, o fama Venetis, Hieronyme, terris, Praetor, Castalii gloria magna chori, Candida quem Daphne, quem dilexere poetae, Pierides studii turba decora mei.
442Gratianus, Concordia discordantium canonum, 187, 0709A (auctor -c.1160)
Praetor quoque testimonium dare debet in iudicio adulteri causa.
443Gratianus, Concordia discordantium canonum, 187, 0784B (auctor -c.1160)
Et post pauca: Quum igitur huc filius noster, magnificus vir, Leo praetor venisset, retulit nobis de singulis, quae ibi mota sunt, et quomodo vota prope totius civitatis in Elpidio diacono concordarent.
444Gregorius I, Epistolae, 77, 1297B (auctor 540-604)
) De persona Ianuarii episcopi sciendum est graviter omnino et contra leges esse actum ut violenter de Ecclesia traheretur, dum quando si quamlibet aliam iniuriam a quocunque episcopus passus fuerit in Ecclesia, iniuriantem lex capitali poena percutiat, et sicut maiestatis reum omnibus det accusandi illum licentiam, ut huius legis series loquitur Codicis libro primo, titulo sexto, constitutione decima: Imperatores Arcadius et Honorius Augusti, Theodoro praefecto praetor.
445Gregorius I, Epistolae, 77, 1297C (auctor 540-604)
XVI, tit. 2, cap. 31.) Libri suprascripti tit. 15, const. 2: Imperator Honorius et Theodosius Augusti, Ionio praefecto praetor.
446Gregorius I, Epistolae, 77, 1297C (auctor 540-604)
, constit. 5. Imperator Leo Augustus, Eutychiano praefecto praetor.
447Gregorius I, Epistolae, 77, 1299A (auctor 540-604)
IX, tit. 1, constit. 20. Imperatores Arcadius et Honorius Augusti, Eutychiano praefecto praetor.
448Gualterus de Castellione, Alexandreis, 8, 4031-; 6 (auctor c.1135-c.1202)
Haerebant animi procerum, poteratque videri Saevitiae cessisse rigor, cum praetor Amyntas Regius, intuitus mentes pietate labare Pluribus obiectis, coepit damnare * Philottam, Sopitamque ducum, dicendo resuscitat iram, Sedatumque facit rursus crudescere vulnus.
449Guillelmus Apulus, Historicum poema de rebus Normannorum, 149, 1050B (auctor fl. 1000)
Praetor erat Stephanus Barensibus imperiali Traditus edicto, cognonen cui Pateranus, Vir probus et largus, studio laudabilis omni, Praeterquod tanti studuit ducis edere mortem.
450Guntherus Cisterciensis, Ligurinus, 212, 0373C (auctor c.1150–c.1220)
Da libertatem, sanctum repone senatum: Iam redeat senior, redeat cum consule praetor, Et redeant gemini cum dictatore tribuni.
451Guntherus Cisterciensis, Ligurinus, 212, 0376B (auctor c.1150–c.1220)
Mea respice castra, Omnia quae dudum quereris sublata, videbis Nomine mutato sub eadem vivere forma Hic eques, hic praetor, hic consulis atque tribuni Imperiosus honos, et publica cura senatus.
452Hariulfus Aldenburgensis, Vita S. Arnulfi, 174, 1417A
Et iubente comite Eremboldus praetor, assumptis secum prudentibus viris, in Brugensi palatio, supputatis per nomina interfectis Brugensis coloniae, vel aliorum locorum, unde personarum notitiam colligere potuerunt, invenerunt et ex scripto indiderunt, quoniam expensio decem millium marcarum argenti meri non potuisset persolvere, quod gratia Dei per hunc veritatis ministrum dignata est moderari.
453Haymo Halberstatensis, Expositio in D. Pauli epistolas, 117, 0736D (auctor -853)
Praetor dicitur a praeeundo et quasi praeceptor, quia praecepta dat populo.
454Helinandus Frigidi Montis, Sermones, 212, 0690D (auctor c.1160—c.1237)
Nam sicut praetor etiam cum inique decernit, ius dicit, habito respectu non ad id quod facit, sed ad id quod facere debet: sic publici officiales etiam cum delinquunt, ius se dicunt implere.
455Hilarius Pictaviensis, Tractatus super psalmos [CSEL], 51, 9; 4 (auctor 315-367)
populus itaque, cui ad redemptionem peccatorum uerbum caro factum est et deus homo natus est, ut per fidei iustificationem maledicto legis liber esset, dum in transgressione legismauult seruire maledicto, ipsum illum deum suum tradidit pcense, sanguinem eius, ut praetor esset innocens, in se ipse suscipiens.
456Hilarius Pictaviensis, Tractatus super psalmos, 9, 0266A (auctor 315-367)
Denique reges terrae cognominati sunt Herodes tetrarcha et Pilatus praetor: quia iure terreni imperii adstiterunt.
457Hilarius Pictaviensis, Tractatus super psalmos, 9, 0314B (auctor 315-367)
Hunc propensae malitiae affectum Dominus in Evangeliis condemnat, dicens: Hoc est autem iudicium, quia lux venit in hunc mundum, et dilexerunt homines tenebras magis quam lumen (Iob. III, 19) . Populus itaque cui ad redemptionem peccatorum Verbum caro factum est, et Deus homo natus est, ut per fidei iustificationem maledicto legis liber esset, cum in transgressione legis mavult servire maledictio, ipsum illum Deum suum tradidit poenae sanguinem eius, ut praetor esset innocens, in se ipse suscipiens.
458Hildebertus Cenomanensis, Carmina miscellanea, 171, 1406A (auctor 1056-1133)
Ipsum se praetor falsum dictasse notabit, Nec solvice reum fiet at inde pudor.
459Hincmarus Rhemensis, De praedestinatione, 125, 0229D (auctor 806-882)
» Item in eodem: « Hunc propensae malitiae affectum Dominus in Evangelio condemnat, dicens: Hoc est autem iudicium quia lux venit in hunc mundum, et dilexerunt homines magis tenebras quam lucem (Ioan. III, 19) . Populus itaque, cui ad redemptionem peccatorum Verbum caro factum est, et Deus homo natus est, ut per fidei iustificationem maledicto legis liber esset, dum in transgressione legis mavult servire maledicto, ipsum illum Deum suum tradidit poenae, sanguinem eius, ut praetor esset innocens, in se ipse suscipiens, et haec agens demutat naturae consuetudinem.
460Honorius Augustodunensis, De imagine mundi, 172, 0179A (auctor -1158)
Gracchus praetor occiditur.
461Horatius Flaccus, Epistolae, 2, 2; 8 (auctor 65BC-8BC)
Luculli miles collecta viatica multis aerumnis, lassus dum noctu stertit, ad assem perdiderat: post hoc vehemens lupus, et sibi et hosti iratus pariter, ieiunis dentibus acer, praesidium regale loco deiecit, ut aiunt, summe munito et multarum divite rerum, clarus ob id factum donis ornatur honestis, accipit et bis dena super sestertia nummum, forte sub hoc tempus castellum evertere praetor nescio quod cupiens hortari coepit eundem verbis quae timido quoque possent addere mentem: i, bone, quo virtus tua te vocat, i pede fausto, grandia laturus meritorum praemia, quid stas?
462Horatius Flaccus, Satyrarum libri, 2, 3; 94 (auctor 65BC-8BC)
praeterea ne vos titillet gloria, iure iurando obstringam ambo: uter aedilis fueritve vestrum praetor, is intestabilis et sacer esto.
463Horatius Flaccus, Satyrarum libri, 2, 3; 114 (auctor 65BC-8BC)
siquis lectica nitidam gestare amet agnam, huic vestem ut gnatae, paret ancillas, paret aurum, Pusam aut Pusillam appellet fortique marito destinet uxorem: interdicto huic omne adimat ius praetor et ad sanos abeat tutela propinquos.
464Ianuarius Nepotianus, Epitoma, 1, 1, 9; 9 (auctor fl.c.400)
L. Furius Bibaculus, praetor a patre magistro Saliorum iussus, ancilia tulit, cum id praetori necesse non esset.
465Ianuarius Nepotianus, Epitoma, 1, 1, 12; 36 (auctor fl.c.400)
Quos libros iussu senatus P. Petilius praetor urbanus exussit.
466Incertus 067, Synopsis chronica, 67, 0853C
Quam ob rem incenso ira Iustiniano, in basilicam Sancti Petri in Hormisda Augusto mense confugit: unde illum per vim abducere conatus praetor populi tumultu repellitur.
467Incertus 086, Sanctorale, 86, 1076A
Haec fatur, et stridentibus Laniatur uncis denuo, Cui Praetor ore subdolo Anguinat verba et sibilat: [CCXII] Si tanta callidi pectoris Praedurat obstinatio, Pulvinar ut nostrum inane Abomineris tangere: Saltem latentes paginas, Librosque opertos deroga, Quibus sectam pravam seminas: In istis crementur ignibus.
468Incertus 086, Sanctorale, 86, 1275D
Talibus excitus in furias Praetor, ait; Rape praecipitem Lictor, et obrue suppliciis.
469Innocentius III, Regesta sive epistolae 2, 215, 1149C (auctor -1216)
canonici confiteri, dictus probare voluit procurator, tunc demum confitens sententiam latam fuisse, allegando proponens quod cum in iure civili habeatur expressum quia quod vi metusve causa gestum est, praetor nullo tempore ratum habebit, nec hoc tempore rata debet haberi sententia, quae occasione metus est lata a iudicibus memoratis, nec ratione longi temporis exceptionem obstare rei iudicatae proposuit quin actio quod metus causa modo valeat intentari, quia nedum quadraginta annorum spatium, per quod ei, si loco religioso competat, obstaculum praeparatur, sed nec triginta post prolatam sententiam est effluxum, quin imo auctoritate canonis totum est illud iudicium renovandum, in quo pars ex eo quod contra se aliquid confessa fuisset, contrarium iudicium reportavit, in confessione se probaverit violentiam pertulisse, nec non omnis confessio quae fit ex necessitate fides non est, et pessimum est de suspicione aut extorta confessione aliquem iudicare.
470Innocentius III, Regesta sive epistolae 2, 215, 1150D (auctor -1216)
Nam nonnunquam praetor variantem non repellit, et consilium non aspernatur mutantis.
471Innocentius III, Regesta sive epistolae 2, 215, 1415B (auctor -1216)
Qui cum nequaquam venisset diutius exspectatus, et quidam ex vobis interim ad vestram ecclesiam accessissent, secum quosdam testes redeuntes duxerunt per quos alium metum, scilicet quod per comitem Palatinum et germanos Salzburgensis archiepiscopi qui tunc erat compulsi fuerant contra se Gurcenses canonici confiteri, praedictus probare voluit procurator, tunc demum confitens sententiam latam fuisse, proponens quod cum in iure civili habeatur expressum quia quod vi metusve causa gestum est praetor nullo tempore ratum habeat, nec illo tempore rata debebat haberi sententia quae occasione metus lata fuerat a iudicibus memoratis, ad hoc idem probandum quasdam alias rationes inducens.
472Innocentius III, Regesta sive epistolae 2, 215, 1415C (auctor -1216)
Item ex variatione huiusmodi proponebat vestram Ecclesiam non debere periculum sustinere; quia nonnunquam praetor variantem admittit, nec mutantis consilium aspernatur.
473Ioannes diaconus Hymonides, Vita S. Gregorii Magni, 75, 0063 (auctor c.825-880)
- 4. Praetor urbanus exprimitur.
474Ioannes Saresberiensis, Entheticus de dogmate philosophorum, 199, 0965D (auctor c.1120–1180)
Aucupium verbi iampridem iussit ab aula Lex Romana, sed hoc praetor iniquus amat.
475Ioannes Saresberiensis, Polycraticus, 199, 0499C (auctor c.1120–1180)
Si vero animam accusant opera, et illi conscientia testis assistit, et causam veritas examinet aequitatis, quis, quaeso, praetor in ream, obnoxiamque mendacio gravius vindicabit?
476Ioannes Saresberiensis, Polycraticus, 199, 0499C (auctor c.1120–1180)
Sane, praetor, etsi viva vox iuris esse dicatur, sententiam eius veritas plerumque retractat.
477Ioannes Saresberiensis, Polycraticus, 199, 0590A (auctor c.1120–1180)
Nam sicut praetor, etiam cum inique deceruit, ius dicit, habito tamen respectu non ad id quod facit, sed ad id quod facere debet: sic et publicanus etiam, cum delinquit, ius videtur implere, habita tamen officii, non malitiae ratione.
478Iordanes, De summa temporum uel origine actibusque gentis Romanorum., p20; 19 (auctor fl.c.550)
Illyriam autem Gentione suo rege Macedonibus auxiliantibus vicit Romanorum Lucius praetor et in provinciam redegit.
479Iordanes, De summa temporum, 3; 608 (auctor fl.c.550)
Illyriam autem Gentione suo rege Macedonibus auxiliantibus vicit Romanorum Lucius praetor et in provinciam redegit).
480Isidorus Hispalensis, Etymologiae, 82, 0138B (auctor 565-636)
32. Epitrope, id est permissio, cum aliqua ipsis iudicibus, aut adversariis permittimus aestimanda, ut Calvus in Vatinium: Perfrica frontem, et dic te digniorem qui praetor fieres quam Catonem.
481Isidorus Hispalensis, Etymologiae, 82, 0539A (auctor 565-636)
29. Praetorium, eo quod ibi praetor sedeat ad discutiendum.
482Isidorus Hispalensis, Etymologiae, 2, 21, 30; 73 (auctor 565-636)
Epitrope, id est permissio, cum aliqua ipsis iudicibus aut adversariis permittimus aestimanda, ut Calvus in Vati[ci]nio: ['Perfrica frontem, et dic te digniorem qui praetor fieres quam Catonem'].
483Isidorus Hispalensis, Etymologiae, 15, 2, 29; 57 (auctor 565-636)
Praetorium, quod ibi praetor resideat ad discutiendum.
484Iulius Caesar, De Bello Civili, 1, 3, 7; 7 (auctor 100BC-44BC)
pollicetur L. Piso censor sese iturum ad Caesarem, item L. Roscius praetor, qui de his rebus eum doceant; sex dies ad eam rem conficiendam spatii postulant.
485Iulius Caesar, De Bello Civili, 1, 8, 4; 8 (auctor 100BC-44BC)
eadem fere atque eisdem verbis praetor Roscius agit cum Caesare sibique Pompeium commemorasse demonstrat.
486Iulius Caesar, De Bello Civili, 1, 24, 3; 3 (auctor 100BC-44BC)
L. Manlius praetor Alba cum cohortibus sex profugit, Rutilius Lupus praetor Tarracina cum tribus; quae procul equitatum Caesaris conspicatae, cui praeerat Vibius Curius, relicto praetore signa ad Curium transferunt atque ad eum transeunt.
487Iulius Caesar, De Bello Civili, 3, 20, 1; 1 (auctor 100BC-44BC)
Isdem temporibus M. Caelius Rufus praetor causa debitorum suscepta initio magistratus tribunal suum iuxta C. Treboni, praetoris urbani, sellam collocavit, et siquis appellavisset de aestimatione et de solutionibus, quae per arbitrum fierent, ut Caesar praesens constituerat, fore auxilio pollicebatur.
488Iulius Caesar, De Bello Civili, 3, 53, 1; 1 (auctor 100BC-44BC)
Ita uno die sex proeliis factis, tribus ad Dyrrachium, tribus ad munitiones, cum horum omnium ratio haberetur, ad duo milia numero ex Pompeianis cecidisse reperiebamus, evocatos centurionesque complures; in eo fuit numero Valerius Flaccus L. filius eius, qui praetor Asiam obtinuerat; signaque sunt militaria sex relata.
489Iulius Caesar, De Bello Civili, 3, 80, 3; 4 (auctor 100BC-44BC)
itaque Androsthenes, praetor Thessaliae, cum se victoriae Pompei comitem esse mallet quam socium Caesaris in rebus adversis, omnem ex agris multitudinem servorum ac liberorum in oppidum cogit portasque praecludit et ad Scipionem Pompeiumque nuntios mittit, ut sibi subsidio veniant: se confidere munitionibus oppidi, si celeriter succurratur; longinquam oppugnat tionem sustinere non posse Scipio discessu exercituum ab Dyrrachio cognito Larisam legiones adduxerat; Pompeius nondum Thessaliae adpropinquabat.
490Iulius Caesar, De Bello Civili, 3, 101, 1; 1 (auctor 100BC-44BC)
Isdem fere temporibus Cassius cum classe Syrorum et Phoenicum et Cilicum in Siciliam venit, et cum esset Caesaris classis divisa in duas partes, dimidiae parti praeesset P. Sulpicius praetor Vibone ad fretum, dimidiae M. Pomponius ad Messanam, prius Cassius ad Messanam navibus advolavit, quam Pomponius de eius adventu cognosceret, perturbatumque eum nactus nullis custodiis neque ordinibus certis, magno vento et secundo conpletas onerarias naves taeda et pice et stuppa reliquisque rebus, quae sunt ad incendia, in Pomponianam classem immisit atque omnes naves incendit xxxv, e quibus erant xx constratae.
491Iulius Obsequens, Prodigiorum Liber, 24; 3 (auctor fl.c.350)
Terracinae M. Claudius praetor in nave fulmine conflagravit.
492Iulius Obsequens, Prodigiorum Liber, 28; 5 (auctor fl.c.350)
Terracinae sereno praetor populi Romani fulmine exanimatus, navis velum in aquam deiectum, et impensas omnes quae ibi erant ignis absumpsit.
493Iulius Obsequens, Prodigiorum Liber, 70; 7 (auctor fl.c.350)
Notatum est prodigii loco fuisse, quod P. Titius praetor propter dissensiones collegae magistratum abrogavit, et ante annum est mortuus.
494Iulius Paris, Epitoma, p2, 1; 18 (auctor fl.c.350)
L. Furius Bibaculus, cum esset praetor, sex lictoribus praecedentibus ancilia tulit, quamuis uacationem huius officii honoris beneficio haberet.
495Iulius Paris, Epitoma, p4, 2; 25 (auctor fl.c.350)
' Cum tribuni plebis Saturninus et Equitius et praetor Glaucia maximos in ciuitate seditionum motus excitarent, M. Aemilius Scaurus, iam senex, exhortatus Marium, sextum consulatum gerentem, ut rem p.
496Iulius Paris, Epitoma, p4, 5; 2 (auctor fl.c.350)
Q. Fabii Maximi Allobrogis filius Q. Fabius adeo fuit luxuriosus ut ei praetor urbanus Q. Pompeius bonis paternis interdixerit.
497Iulius Paris, Epitoma, p4, 6; 7 (auctor fl.c.350)
M. Cato praetor M. Scauri ceterorumque iudicia sine tunica praetexta amictus egit.
498Iulius Paris, Epitoma, p7, 3; 15 (auctor fl.c.350)
L. Domitius, cum Siciliam praetor regeret, adlato sibi eximiae magnitudinis apro, adduci ad se pastorem cuius manu occisus erat iussit, interrogatumque qui eam bestiam occidisset, postquam conperit usum uenabulo, cruci fixit: nam propter frequentiam latrocinii edixerat ne quis telum haberet.
499Iulius Paris, Epitoma, p8, 7; 15 (auctor fl.c.350)
Q. Metellus, praetor urbanus, Vecillo lenoni bonorum Vibieni possessionem secundum tabulas testamenti petenti non dedit.
500Iulius Paris, Epitoma, p9, 1; 4 (auctor fl.c.350)
Sergius Galba pro rostris increparetur, quod Lusitanorum magnam manum interposita fide praetor in Hispania interemisset, actionique tribuniciae M. Cato ultimae senectutis subscriberet, reus, nihil pro se recusans, filios suos populo commendare coepit, eoque facto mitigata contione absolutus est.