servi
form analysis and translation based on Perseus (Version 2010):
2 S PRES IMP ACT
servio V  to be a servant, be enslaved, serve, be in service
GEN S M | GEN S N | NOM P M | VOC P M
servus ADJ  slavish
servus N  a slave, servant, serf, serving-man
Helmut Schmid's TreeTagger with Latin data by Gabriele Brandolini: forma N:acc
Georges, Ausführliches lateinisch-deutsches Handwörterbuch, 8. Aufl. (1913)
fōrma, ae, f. (vielleicht zu ferīre, schlagen, stoßen), die Form, Gestalt, Figur, I) der Umriß, die Gestalt (als der sichtbare Abdruck u. das Gepräge des innern Wesens: vgl. figura), A) eig.: 1) im allg.: corporis, Cic.: liberalis, Wuchs, Komik.: imperatoria (Iphicratis), Nep.: in formam panis redigere, Col.: (show full text)
servio, īvī u. iī, ītum, īre (servus), dienen, dienstbar sein, Sklave sein, I) eig. u. übtr.: 1) eig.: apud alqm, Cic.: alci, Ter.: servire regi humiliter, aliis superbe imperare, Liv. (vgl. quae etiam imperitare ceteris debet, servit aliis, Apul.): absol., humiliter servire (Ggstz. superbe dominari), Liv.: L. Voltacilius (show full text)
servus (altlat. servos), ī, m. u. serva, ae, f. (servo; eigentl. der Hüter, Wächter des Viehes), der Sklave, die Sklavin (Ggstz. liber, der Freie), a) m., Cic. u.a.: servi publici, Staatssklaven, Cic.: servi fratres, Apul. met. 10, 13: feci ex servo ut esses libertus mihi, Ter. – übtr., servi (show full text)
Lewis & Short, A latin dictionary (1879)
forma, forma, ae, f. Sanscr. dhar-, dhar-āmi, bear; dhar-i-man, figure; Gr. θρα - in θρῆνυς, θρόνος ; cf. Lat. frētus, frēnum, fortis, etc., form, in the most comprehensive sense of the word, contour, figure, shape, appearance (syn.: species, frons, facies, vultus; figura). Lit. In gen.: Ha. (show full text)
servio, servĭo, īvi and ii, ītum, 4 (imperf. servibas, Plaut. Capt. 2, 1, 50; fut. servibo, id. Men. 5, 9, 42; id. Merc. 3, 2, 3; Ter. Hec. 3, 5, 45: servibit, Plaut. Pers. 4, 4, 76; id. Trin. 2, 2, 27), v. n. (once pass., v. I. (show full text)
servus servus (-ŏs), i, m., and serva, ae, f., a slave, servant, serf, serving-man; a female slave, maid-servant. Masc. (syn.: famulus, mancipium), Enn. ap. Non. 471, 19 (Com. v. 5 Vahl.); Cato ap. Gell. 10, 3, 17: servi, ancillae, id. ap. Fest. s. v. prohibere, p. 234 (show full text)
servus, servus, a, um, adj. referred by the ancients to servo: servi ex eo appellati sunt, quod imperatores servos vendere, ac per hoc servare, nec occidere solent, Just. Inst. 1, 3, 3; but prob. from root svar-; Lith. svaras, a weight; cf. Gr. ἕρμα ; O. H. Germ. (show full text)
Gaffiot, Dictionnaire latin-français (2016, ex 1934), merci à G. Gréco, M. De Wilde, B. Maréchal, K. Ôkubo!
forma fōrma, æ, f., 1 [en gén.] forme, ensemble des traits extérieurs qui caractérisent un objet, conformation, type : muralium falcium Cæs. G. 3, 14, 5, la forme, le type des faux de siège, cf. Cæs. G. 5, 1, 2 ; C. 2, 10, 1 ; (show full text)
servio servĭō, īvī et ĭī, ītum, īre (servus), intr., 1 être esclave, vivre dans la servitude : Cic. Rep. 3, 28 ; Phil. 6, 19 || alicui Cic. Rep. 1, 50, être esclave de qqn, être asservi à qqn, cf. Cic. Rep. (show full text)
servus,¹ 1 servus, a, um, d'esclave, esclave, asservi : serva capita Liv. 29, 29, 3, = servi, esclaves ; servum pecus Hor. Ep. 1, 19, 19, troupeau servile ; servam civitatem habere Liv. 25, 31, 5, tenir une cité asservie || [droit] prædia serva (show full text)
servus,² 2 servus, ī, m., esclave : Pl., Ter., Cic. etc. || [fig.] cupiditatum Cic. Verr. 2, 1, 58, esclave des passions, cf. Cic. Verr. 2, 4, 112 ; Cæl. 79.
Дворецкий И.Х., Отличный латинско-русский словарь (1976)
forma forma, ae f 1) форма, вид (f. agri H; corporis C); образ, облик (f. humana Q); 2) лицо, лик, обличье (f. reliquaque figura C); 3) наружность, внешность (virgines forma excellente L); 4) красота (f. muliebris C; injiciet manum formae senectus O); (show full text)
servio servio, ivi (ii), itum, ire [servus] 1) быть рабом (невольником), быть порабощенным, в рабстве (apud aliquem C или alicui Ter, L, Ap): s. servitutem C находиться в полном рабстве; 2) быть раболепным (s. humiliter L); 3) быть подвластным, находиться в полном подчинении (populo (show full text)
DuCange, Glossarium mediae et infimae latinitatis (1883-7)
FORMA, Figura, imago. Honorius Augustod. lib. 1. cap. 133: Usus autem Formas sculpendi a lege coepit, ubi Moyses jussu Domini duos Cherubin ex auro fecit. Epistola Rodoberti ad Didonem, seu S. Audoenum Archiep. Rotomag. tom. 5. Spicilegii Acheriani: Et ut vere fatear, finxisse illic mihi videris Sanctitatis tuae, (show full text)
FORMA,⁴ Nummus formatus, id est, figura seu Principis charactere donatus: nam formari moneta dicitur apud Lampridium et in leg. 3. Cod. Th. de falsa monet. (9, 21.) et leg. 1. de Expens. Ludor. (15, 9.) Lex 6. Cod. Th. de Indulg. Crimin. (9, 38.) de monetam adulterante: Qui sacri (show full text)
FORMA,⁸ Tabula aerea, quae agrorum fines ac centuriationes continebat. Hygenus: Si qua compascua aut silvae fundis concessae fuerint, quo jure data sint, Formis inseremus, i. tabulis aereis. Ita ille non semel. Fragmentum Legis Agrariae a Sigonio et Grutero editum: Dedit, adsignavit, reliquit, inve Formas, tabulasque retulit, etc. Hinc Forma, (show full text)
FORMA,⁷ Modus seu ratio agendi in negotiis quibusque, nostris Formalité. Vetus Poeta apud Mabill. tom. 4. Analect. pag. 541: Sunt ibi (Romoe) qui norunt formare negotia quaevis, Et sunt qui Formas abbreviare sciunt.
FORMA,⁶ Habitus, ornatus. Chronicon Siciliae ad ann. 1322. apud Marten. tom. 3. Anecd. col. 89: Forma militaris apparatus est cum spalleriis de cindato et manto de cindato. Item ense munito de argento valoris unciarum duarum vel trium ad plus. Item sella fraeno et calcaribus deauratis precii unciarum duarum ad (show full text)
FORMA,¹ Arcus, fornix. Spartianus in Severo: Ejus denique etiam Januae in Trans-Tiberina regione ad portam nominis sui, quarum Forma intercidens statim usum publicum invidit. Gesta Gaufredi Episc. Cenomanensis apud Mabill. tom. 3. Analect. pag. 379: Fecerunt autem Formam integram quinque vitreas continentem; in quibus ipsi per officia depinguntur. Hinc (show full text)
FORMA,⁹ Τύπος, vel Epistola, littera formata, cui impressa est forma, seu imago scribentis, in sigillo scilicet. Unde θεῖοι τύποι, sacrae Formae, quae Sacrae nude postmodum appellatae. Ulpianus: Et repeto, ante Formam a divo Marco datam, divum Pium rescripsisse. Capitolinus in Antonio: Neque de Provinciis, neque ullis actibus quicquam constituit, (show full text)
FORMA,¹⁴ Longioris sedilis portatilis species, nostris etiamnum Forme appellata a formis monasticis ita dicta. Necrol. Ecclesiae Carnotensis: Legavit etiam in omnibus domibus Episcopalibus Formas, mensas, et hujusmodi utensilia ad usus Episcopatus. Chartular. Compendiense: Haec sunt nomina utensilia de Ruminiaco... duo cifi madelini cum pedibus argenteis, tres tabulae ad (show full text)
FORMA,¹⁸ Caseus. Vide Formaticum. Forma Casei, Caseus ipse. Annal. Placent. ad ann. 1447. apud Murator. tom. 20. Script. Ital. col. 893: Mirum esset audire quot pernas carnis porcinae salsas, quot casei Formas, quot alias supellectiles abduxit. Vide Formaticum.
FORMA,¹⁷ Puls miliacea ex melle, apud Festum.
FORMA,¹⁶ Isidorus lib. 4. Orig. cap. 8: Impetigo est sicca scabies, proveniens a corpore cum asperitate et rotunditate Formae, unde vulgus Formam appellat. Ita legit Will. Britto in Vocab. MS. non hanc vulgus sarnam, ut editi libri praeferunt. Vide Sarna.
FORMA,¹⁹ Facies, vultus. Libert. villae de Coynau ann. 1312. in Reg. 150. Chartoph. reg. ch. 113: Si aliquis habitator dictae villae... aliquem de pugno vel palma percusserit, et inde sanguinem non effuderit, et Formam non defformaverit, seu dentes non fregerit, etc.
FORMA,¹³ Sella, solium canentium in Choro, duplici constans parte, antica, et postica. In postica sunt sedilia plicatilia, σϰάμνα θρονοειδῆ, in Histor. Concilii Florentini sect. 4. cap. 30. quae eriguntur, cum canentibus stare incumbit. Sic forte dictae ejusmodi sedes, quod Formae seu imagines, opere sculptorio, vel penicillo, adumbratae in singularum (show full text)
FORMA,¹⁵ Calcei modus. Papias: Scalprum, quo corium aptatur, quo fabricantur Formae sutorum. Utitur Ulpianus ad Legem Aquiliam. Enfourmoir, eodem sensu, in Lit. remiss. ann. 1350. ex Reg. 78. Chartoph. reg. ch. 177: Girardin l'Alemant cordonnier prins en son ouvroir l'Enfourmoir d'un housiau, etc. Vide infra Formipedia.
FORMA,² Panis Eucharisticus. Vita S. Godrici tom. 5. Maii pag. 82: Saepius inter secreta Missarum Dominum Jesum carne indutum in altari conspexit descendentem ad se... Sic etiam aliquando de Forma sua mirabiliter egressum, conspersum sanguine totum est contuitus. Vide Formata.
FORMA,³ Exemplum quod imitandum proponitur. Statuta Canonicorum Regular. S. August. apud Raimundum Duellium lib. 1. Miscellan. pag. 88:   Dicto, benedicite, fantur Spiritualia de norma, mox quoque Forma. Vetus Interpres Petri 1. Epist. 5. 3: Neque ut dominantes in cleris, sed Forma facti gregis ex animo. Graece τύποι γινόμενοι τοῦ (show full text)
FORMA,⁵ Phantasma, imago apparens. Liber Miraculorum S. Columbani cap. 27: Aspicit ad se venientes duas Formas in specie mulierum tam teterrimas et deformes, etc.
SERVIO, (SERVIRE) aliquid nomine Servitii ministrare, praestare, exsolvere. Tabul. Principis de Rohan: Item unam cartam frumenti, unam cartam ordei, et ii. denar. quos Serviunt dicti heredes. Item unam eyminam frumenti et v. pictas quas Serviunt Petrus Verderii, etc. Litterae Arnaldi Archiep. Ausc. ann. 1365. inter Instr. tom. 6. Gall. (show full text)
SERVIO,² (SERVIRE) pro Servare. Capitul. Francoford. Caroli M. ann. 794. § 52: De ecclesiis quae ab ingenuis hominibus construuntur, licet eas tradere, vendere, tantum modo ut ecclesia non destruatur, sed Serviuntur cotidie honores. Ubi Serventur edidit Sirmondus: sed servire et servare promiscue scribi observat Baluz. in Notis ad Capitul. (show full text)
SERVUS, Servi, apud veteres Gallos et Germanos alii fuere a servis Romanis eorumque conditio longe diversa. Tacitus, de Morib. Germanor.: Servis, non in nostrum morem, descriptis per familiam ministeriis utuntur, suam quisque sedem, suos penates regit: frumenti modum dominus, aut pecoris, aut vestis, vel colono injungit, et servus hactenus (show full text)
Schuetz, Thomas-Lexikon, 2. Aufl. (1895)
forma a) Form, Gestalt, synonym mit figura (← sub a): forma sumitur hic communiter pro figura, 4 sent. 1. 1. 1. 3 ad 2; saepe in sacra Scriptura angeli in forma hominum describuntur, cg. III. 57; qualitas circa quantitatem, scilicet forma et figura, 7 met. 5 b; vgl. ib. (show full text)
servus Sklave, Knecht, Diener, der Gegensatz zu liber (← sub b) einerseits und dominus (← sub a) anderseits: servus est domini, et non e converso, th. I. 21. 1 ad 3; servus autem ordinatur ad alium, ib. 96. 4 c; vgl. ib. II. II. 81. 1 ad 3; servus (show full text)
Latinitatis medii aevi lexicon Bohemorum (thanks to the Centre for Classical Studies at the Institute of Philosophy of the Czech Academy of Sciences (www.ics.cas.cz/en)) (2017)
forma forma, -ae, f. 1 a figura externa, aspectus, visus, habitus, ἡ μορφή , spec.: vultus hominis, facies – vnější tvar, zevnějšek, vzezření, podoba, zvláště lidská podoba, tvář: f-a twarz |Nom f.62va (KNM XIV E 14 p.489)|; cum in f-a (gl.: (show full text)
Köbler, Gerhard, Lateinisches Abkunfts- und Wirkungswörterbuch für Altertum und Mittelalter (thanks to the author, http://www.koeblergerhard.de/Mittellatein-HP/VorwortMlat-HP.htm) (2010)
forma fōrma, fūrma, lat., F.: nhd. (show full text)
servio servīre, lat., V.: nhd. dienen, Sklave sein (V.), als Sklave dienen, dienstbar sein (V.), Dienst verrichten, Dienst besorgen, taugen, willfahrend sein (V.), frönen, sich richten nach etwas, kredenzen; mlat.-nhd. (show full text)
servus,¹ servus (1), servos, lat., M.: nhd. Sklave, Diener, Knecht, Unfreier; mlat.-nhd. berittener Knecht, Gutsuntertan, Trossknecht; ÜG.: ahd. (boto) O, (diotuom) Gl, kneht Gl, (man) Gl, N, skalk B, Gl, I, MF, N, NGl, O, PT=T, T, trut Gl; ÜG.: as. (jungaro) H, (skalk) H, SPs, SPsWit, (show full text)
servus,² servus (2), lat., Adj.: nhd. dienstbar, als Sklave dienend, unterworfen, sklavisch, mit einer Servitut beschwert; Q.: Cic. (81-43 v. Chr.); E.: s. servus (1); L.: Georges 2, 2635, Heumann/Seckel 538b
Servus,³ Servus (3), mlat., M.: nhd. Servite; E.: s. servus (1); L.: Blaise 842a
Neulateinische Wortliste (NLW), Johann Ramminger (www.neulatein.de/ version 09.2018, thanks to the author!)
forma, -ae, f . – 1) parva forma, Taschenbuchformat : ALDVS praef 35 p.59 omnia M. Tullii parva forma excusa. praef 38 p.62 ( v . Neacademia). – 2) (show full text)